Yurdumuzun Doğal Kaynağı Olan Mermeri Nasıl Daha Fazla Katma Değerli Hale Getirebiliriz?

Ana Sayfa » Ar-Ge » Yurdumuzun Doğal Kaynağı Olan Mermeri Nasıl Daha Fazla Katma Değerli Hale Getirebiliriz?
Paylaş
Tarih : 27 Mart 2014 - 14:44

YURDUMUZUN DOĞAL KAYNAĞI OLAN MERMERİ NASIL
DAHA FAZLA KATMA DEĞERLİ HALE GETİREBİLİRİZ?

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge ve Yenilik Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM, Baş Denetçi

 

PROBLEMATİK DURUM

 

Yurdumuzun zengin doğal kaynakları arasında yer alan mermer sektöründe Araştırma ve Yenilik faaliyetleri kapsamında neler yapabiliriz sorusuna cevap aramak için yerinde inceleme yapmak üzere 2014 Mart’ın son haftasında Mühendis arkadaşlarımızla birlikte Muğla/Yatağan’a gittik. Mermer ocaklarını ve mermer işleme tesislerini gezdik, birçok firma yetkilisi ile görüşmede bulunduk.

 

Bazı veriler:

 

  • Mermer doğal olarak yer altından çıkartılmakta ve işlenerek gerek yurt içi gerek yurt dışına satışı yapılmaktadır. Ülkemiz dünya mermer rezervlerinin yaklaşık % 45’ine sahiptir.

 

  • 2012 yılı rakamları ile Dünya mermer ihracatı 1.390.850.000 USD olup, Türkiye ihracatı ise 649.991.000 USD’dir (Kaynak: İstanbul Sanayi Odası Haziran-2013 raporu. Hazırlayan Özge Sarıçay (osaricay@iso.org.tr)
  • 2012 rakamları ile dünya ihracatının %47’si Türkiye tarafından yapılmaktadır.
  • Buna karşı ihracat birim ton fiyatı 175USD iken, Dünya ihracatının %12,4’ünü karşılayan İtalya’nın birim ton ihracat fiyatı 351USD, %10’nu karşılayan İspanya 438 USD
  • Yine 2012 rakamları ile, Türkiye 3.726.000 ton ihracat yapmışken, İtalya 495.000 ton, İspanya 247.000 ton ihracat yapmıştır.
  • Yukarıdaki açıklamalardan anlaşılacağı üzere, Türkiye doğal mermer kaynaklarını işleyerek katma değerli üretim haline getirmekte zorlanmaktadır. Gözlemlediğimiz kadarıyla Türkiye; Çin, Hindistan, İtalya vb. ülkelere mermer blokları ihraç edip, yurtdışından işlenmiş mermer ithal etmektedir. Mermer malzemesini işleme teknolojisinde ülkemiz belli düzeyde çekirdek yetkinliklere ulaşmasına rağmen, makine ve ekipman alanında büyük oranda yurt dışına bağımlı durumdadır. Başka bir deyişle, teknoloji ediniminde; Ar-Ge – işbirliği – satın alma seçeneklerinden ağırlıklı olarak satın alma alternatifinin kullanılarak, öz sermayelerinin sonuna geldikleri gözlenmiştir.
  • Mermerin işlenmesi esnasında Türkiye’de ciddi anlamda mermer atıkları oluşmaktadır. Mermer doğası gereği tarım alanlarına yakın yerlerde çıkmakta ve yine yakın yerlerde işlenerek ihracat yapılmaktadır. Bir örnek vermek gerekirse, sadece Yatağan bölgesinde mevcut 200 mermer fabrikasının günlük 400 ton mermer atığı oluşmaktadır. Bu atık fabrikanın stok sahasını doldurmaktadır. Daha sonra bertaraf edilmesi için belediyenin belirlediği sahalara ücret karşılığında taşınmaktadır. Taşıma esnasında kamyonların aşırı yükünden dolayı çevreye, trafiğe, yola olumsuz etkileri olmaktadır. Yatağan bölgesi aynı zamanda zeytin bölgesidir. Etrafta bulunan bazı mermer imalatçıları söz konusu atıkları kontrolsüz olarak boş/tarım arazilerine dökerek zarar vermektedir.
  • Mermerin kesilmesi, işlenmesi ve şekillendirilmesi esnasında oluşan atıklar çevreye ve özellikle tarım alanlarına ciddi anlamda zararlar vermektedir.
  • Mermer ocaklarına yakın yerlerine kurulan imalat atölyelerindeki, mermer imalatında oluşan atıklar çevreye rastgele atılmakta hatta su kaynaklarını da ciddi anlamda tehdit etmektedir.

 

ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

 

Mermeri daha fazla işleyerek katma değerini arttırmak yanında, mermer atıklarını değerlendirip ekonomik değer haline getirilmesi ve çevreye olan zararlarını en aza indirmek için ulusal ve uluslararası Ar-Ge ve Yenilik Destek Programları büyük önem taşımaktadır. Aşağıda Mermer sektörünün ihtiyaçları göz önüne alınarak gereksinim duydukları teknoloji edinimi için Ar-Ge ile İşbirliği seçenekleri dikkate alınarak hibeli fon kaynakları için öneriler sunulmaktadır.

 

1.Mevcut mermer işleyicisi firmalarından bazıları ürün yeniliği ve bunun uygulanması için gerekli olan makine ve ekipman konusunda da belli bir teknolojik yetkinliğe ulaştıklarından bu firmalara TÜBİTAK’ın 1507 ve 1501 Ar-Ge ve Yenilik programlarına başvurmalarını önerdik. Ayrıca KOSGEB’in Ar-Ge ve yenilik destek programına da müracaat etmelerini belirttik. Bu programlarla proje bütçesinin % 40-75’i oranında hibe desteği sağlamaları yanında, 5746 sayılı Ar-Ge Teşvik Yasası’yla da SGK işveren, çalışanların gelir vergisi stopaj desteği ile %100 Ar-Ge indirimi ile Gelir ve Kurumlar Vergisi matrahından düşme gibi mali teşvikler sağlanmaktadır.

 

2.Mermer malzemesi işleyicisi arasında bazı firmaların ürün yeniliği konusunda çekirdek teknolojik yetkinliğe sahip olmalarına karşın makine ve ekipman tasarımı konusunda alt yapılarının olmaması nedeniyle yerli makine imalatçıları ile yine TÜBİTAK’ın 1507 ve 1501 destek programları kapsamında ortak proje vermelerini önerdik. Yabancı makine imalatçısı ile ortak proje konusunda ise TÜBİTAK’ın 1509 destek programı ile EUREKA projeleri uygun bulunmaktadır.

 

3.Bölgedeki KOBİ’ler TÜBİTAK ya da KOSGEB’den Ar-Ge ve Yenilik projesini tamamladıktan seri üretime geçiş için gereksinim duyacakları standart makine ve donanım ve yeni personel istihdamı için KOSGEB’in Endüstriyel Uygulama programına başvurarak geri ödemesiz/ödemeli 500.000 TL kaynak sağlayabilmektedirler.

 

4.Bölgedeki firmalar arasında özellikle büyük ölçekli firmaların Ar-Ge ve Yenilik projesi ile prototip imalatını gerçekleştirdikleri ürünlerin seri üretimine geçişi için gerekli olan yerli ve ithal makine ve ekipman ihtiyaçlarını karşılamak için Ekonomi Bakanlığı’na başvurarak 5. Bölge desteği sağlayan yatırım teşvik belgesi almak uygun olmaktadır.

 

5.Mermer malzemesi işleyicilerinin Ar-Ge projeleri kapsamında geliştirdikleri ürün yeniliği için patent ve faydalı model belgesi başvurusunda bulunarak, 2015 Ocak başında yürürlüğe girecek uygulama ile koruma süresi boyunca bu ürüne ait yurt içine KDV’siz mal satışı ile gelir ve kurumlar vergisi ödemelerinde % 50 indirim imkânına kavuşmaktadır.

 

6.Mermerlerin işlenmesi sırasında fire ve mermer tozu oluşmaktadır. Firelerden özel pres ve kumlama makineleri ile kaplama malzemesi imali yanında mermer tozlarından sanayi hammaddesi elde edilmesine yönelik pilot uygulama programları için TÜBİTAK ve Avrupa Birliği’nin H2020 Araştırma ve Yenilik Çerçeve programına hem firma düzeyinde hem de Mermerciler Derneği olarak başvurmak yurdumuza büyük fayda sağlayacaktır.

 

SONUÇ

Yurdumuzun birçok problemi yanında bizce ekonomik konulara bundan sonra daha fazla ağırlık vermeliyiz. Üretim ve ihracat yaparsak, ancak diğer problemlerimizi çözebiliriz. Yukarıdaki Mermer Sektörü için ortaya koyduğumuz portföy bileşimini bir dominant tasarım olarak değerlendirebiliriz. Bu ana tasarımının kıyaslamalı olarak yurdumuzun sahip olduğu birçok doğal kaynaklarda uygulamaya geçirerek, katma değeri daha yüksek ürünler üreterek daha çok döviz geliri elde edebiliriz.

Bir önceki yazımız olan En erken ne zaman emekli olabilirim? - 25 Mart 2014 başlıklı makalemizde bağ-kur, En erken ne zaman emekli olabilirim ve Ne Zaman Emekli Olabilirim hakkında bilgiler verilmektedir.

SPONSOR REKLAMLAR

Mali Müşavirlere Özel Web Sitesi

BENZER HABERLER

Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!
Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!

Yaklaşık 1.5 ay önce Türkiye’de çalışan yabancılarla ilgili izin şartları değişti. Yabancı çalışma izni harçlarında ve cezalarda değişikliğe

Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları
Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları

Doğum borçlanması 5510 sayılı Kanunla 2008 yılından itibaren getirilen bir hak. Sadece sigortalılık başlangıcından sonraki sürelerin borçlanılması

10 işçiden 1’i sendikaya üye
10 işçiden 1’i sendikaya üye

1 Mayıs İşçi Bayramı geride kaldı fakat görüldü ki sendikalaşma oranları ülkemizde halen çok düşük. Türkiye örgütlülük konusunda ne

Yorum Yap

İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz


GENEL MUHASEBE

E-BÜLTEN ÜYELİK

E-posta Adresiniz:

NOT: E-postanıza gelen onay linkine tıklayınız. Onay linki gelen kutunuzda bulunmuyorsa, Gereksiz ya da Önemsiz klasörünü kontrol ediniz.

KÖŞE YAZARLARI

escort pendik kartal escort Jigolo Arayan Bayanlar pendik escort porno hikayeleri jigolo