Türk Makine İmalatçılarını Ulusal ve AB AR-GE Projeleri ile Desteklemenin Bilimsel Yol Haritası

Ana Sayfa » Ar-Ge » Türk Makine İmalatçılarını Ulusal ve AB AR-GE Projeleri ile Desteklemenin Bilimsel Yol Haritası
Paylaş
Tarih : 18 Mart 2013 - 10:30

 TÜRK MAKİNE İMALATÇILARINI ULUSAL VE AB AR-GE PROJELERİ İLE

DESTEKLEMENİN  BİLİMSEL  YOL HARİTASI

 

Prof.Dr.Atila Bağrıaçık

Ar-Ge Hibe Fonları Uygulayıcısı, YMM

abdanmer@gmail.com

 

GİRİŞ

Türk makine üreticilerinin mevcut seri üretimleri yanında Ar-Ge projeleri yaparak, yurt içi ve yurt dışı makine satışlarını önemli ölçüde arttıracaklarına, büyük bir rekabet gücü elde edeceklerine inanmaktayım. Tecrübe ve deneyimlerimden hareket ederek oluşturduğum aşağıdaki varsayım ya da hipotezler bu inancımı desteklemektedir.

Bu varsayımların daha iyi anlaşılması için Ar-Ge’in ne olduğu ve 3 ayağından kısaca söz etmek gerekir.

 

AR-GE’NİN TANIMI VE ÜÇAYAĞI

Araştırma ve deneysel geliştirme (Ar-Ge) insan, kültür ve toplumun bilgisinden oluşan bilgi dağarcığının artırılması ve bu dağarcığın yeni uygulamalar tasarlamak üzere kullanılması için sistematik temelde yürütülen yaratıcı çalışmalardır(FRASCATİ KILAVUZU).

 

Ar-Ge Özetle Bilginin artırılması ve yenilik için kullanılmasıdır. Bu açıdan yeni fikir yada icat Ar-Ge hibesi alamaz. Önemli olan Bu fikrin teknik(novelty) ve ticari hale gelmesi yani inovasyon yada yeniliktir. Bu faaliyet hibeye konu olur.

 

AR-GE’NİN ÜÇAYAĞI

1.TEMEL ARAŞTIRMA

Görünürde herhangi bir özel uygulaması veya kullanımı bulunmayan ve öncelikle olgu ve gözlemlenebilir gerçeklerin temellerine ait yeni bilgiler edinmek için yürütülen deneysel veya teorik çalışmalardır.

 

2.UYGULAMALI ARAŞTIRMA

Uygulamalı araştırma da yeni bilgi elde etme amacıyla üstlenilen özgün bir araştırmadır. Bununla birlikte, öncelikle belirli bir pratik amaç veya hedefe yöneliktir.

 

3.DENEYSEL GELİŞTİRME

Araştırma ve/veya pratik deneyimden elde edilen mevcut bilgiden yararlanarak yeni malzemeler, yeni ürünler ya da cihazlar üretmeye; yeni süreçler, sistemler ve hizmetler tesis etmeye ya da halen üretilmiş veya kurulmuş olanları önemli ölçüde geliştirmeye yönelmiş sistemli çalışmadır.

 

AR-GE’NİN ÜÇ AYAĞINA TEKNİK BİLİMLERDEN ÖRNEK

 

1.TEMEL ARAŞTIRMA

Malzeme içerisindeki alaşım elementlerinin, malzemenin şekillendirilebilirliği üzerindeki neden sonuç ilişkisinin incelenmesi

 

2.UYGULAMALI ARAŞTIRMA

Cıvata yapımındaki teller için farklı kalitede aynı tel kesitine sahip teller için malzeme içerisindeki alaşım oranı veya cinsinin telin çekilebilirliğine olan etkisinin incelenmesi

 

3.DENEYSEL GELİŞTİRME

Cıvata imalatında kullanılan üç farklı kalitedeki (1006,1008,1010) teli çekebilen bir makinanın tasarımı, prototip üretimi ve test edilmesi

 

BAŞARI VARSAYIMLARI

Aşağıdaki varsayımlar için, cıvata üretimi yapan yerli bir X firmasının yeni ürün ve süreç için Türk makine imalatçısına, makine talebi olduğundan hareket edilmektedir.

  1. X  Cıvata firmasının yeni tip cıvata üretimi için özel bir makine veya prese ihtiyacı var, bu makineyi   makine imalatçısı ile  ortak Ar-Ge projesi yaparsa, makine  alım bedelini ortalama  % 60’lara kadar düşürmek mümkün. 5746 sayılı Ar-Ge Kanununun sağladığı EK SGK, stopaj ve Ar-Ge indirimi yoluyla maliyeti daha da düşürmek olasıdır. Bu yolla makine talebi olan yerli firma, yabancı makine alımı yerine yerli makine alımına yönelecektir.

 

Başka bir alternatif: X cıvata firmasının özel cıvata ürün yeniliği için gerekli olan parametrelerine göre yerli makine imalatçısı, özel bir makine tasarlayıp üretime geçmek isterse, bu projeyi TÜBİTAK’a sunarak riskleri için hibe alabilmekte, başarılı olduğunda aldığı hibenin katkısıyla da X cıvata firmasına daha düşük maliyetli makine sunabilmektedir. Piyasa şartlarına ve özellikle yabancı ithal makine fiyatlarına hatta Çin’den ithal edilen makinelerin fiyatlarına göre daha ucuz yerli makine imalatçılarının makine satmaları, onların büyümelerine ve ayrıca yurt dışına daha çok avantajlı makine satmalarına yol açacaktır.

 

Uluslar arası Ar-ge kılavuz kitabı olan FRASCATİ’nin 85. Maddesi yerli makine imalatçılarına büyük bir bakış açısı sağlamaktadır. Bu maddeye göre, ürününü geliştirmek isteyen yerli ve yabancı müşterilerin karşılaştığı sorunları algılayıp ya da keşfedip, kendi imal edeceği makinenin başlangıç noktası olarak ele alan makine imalatçısı, her ürün için yapacağı makine sorun çözmeye yönelik özel bir makine olduğundan ar-ge projesi kapsamına girmekte ve dolayısıyla TÜBİTAK’a başvurması halinde birçok makinesi için hibe alma imkanına kavuşabilmektedir.

2.Eğer X cıvata firması, ortak Ar-Ge projesi yerine teknik özelliklerini ve fonksiyonlarını belirlediği makinenin tasarımını bizzat kendisi firma bünyesinde yapıp geliştirerek özellikle ar-ge dışı makine parçalarını firma dışından makine imalatçı firmalardan tedarik ettiğinde, ürün yeniliği yanında makine ar-ge’si harcamalarının en fazla  % 60- 75 ‘i nispetinde hibe alabilmektedir.

3.Eğer  X cıvata firması, yeni cıvata üretimi için Avrupa’dan yeni teknoloji ve özgün makine alım ihtiyacı varsa, ya kendisi  yada makineyi tedarik edeceği yerli makine imalatçısı üzerinden   ortak Ar-Ge projelerine yönelerek, makine maliyeti Eureka hibe fonları ile düşürülmektedir.

Eureka Sözcüğü Nereden Geliyor

Eureka (veya Heureka; Yunanca εὕρηκα/ηὕρηκα, Evreka şeklinde okunabilir) Arşimet’e atfedilen ünlü bir ünlemdir. Söylentiye göre şekilsiz bir cismin hacminin, suya battığı anda su hacmindeki değişikliği bularak bulunabileceğini keşfettiğinde banyodan çıplak bir şekilde sokağa fırlamış ve sokaklarda koşarken bu ünlem sözcüğünü haykırmıştır. Sözcük”(Onu) buldum!” benzeri bir anlama sahiptir. Bunun sonucu Eureka!” bir keşfi kutlarken kullanılan bir ünlem halini almıştır.

EUREKA ÜYESİ ÜLKELER

 eurokauyesi

“Kaynak: TÜBİTAK”

 

Eureka projeleri ile her yıl ortalama 200 proje ile toplam 500 milyon/avro yıl desteklenmektedir.2013 yılında Türkiye EUREKA’nın başkanlığını yapmaktadır.

 

EUREKA projelerinde olması gereken özellikler;

  • En az iki farklı ülkeden katılımcılarla oluşturulmalı
  • Sivil amaçlı uygulamalara yönelik olmalı
  • Ortaklar arasındaki iş bölümü dengeli (küçük ortak %25 den fazla) olmalı
  • Kısa zamanda ticarileşebilecek (6 ay ile max2 yıl arası) bir ürün, süreç ya da hizmete yönelik bir proje olmalı
  • Sözleşme yaparken (mülkiyet hakları çözülmeli-örneğin küçük ortağın da proje sonrası mülkiyet haklarının olması, bedelsiz lisans kullanma hakkı) gibi konuların bulunması gereklidir.

 

Ar-Ge ye önem veren KOBİ statüsündeki Türk ve Avrupalı makine imalatçıları arasındaki ortak Ar-Ge projeleri için de, Eurostars hibe fonları bulunmaktadır ve bu programda kullanılmaya hazır Eureka programı gibi kullanılmayan ve fark edilmeyen fon kaynağı bulunmaktadır.

EUROSTARS

eurostars

               “Kaynak: TÜBİTAK”

 

4.Eğer X  cıvata firması yeni bir ürün için  Çin’den özel bir makine tedarik edecek ise, bu kez Avrupalı bir ortağı yanına alarak, Çin’deki imalatçı firma ile Avrupa Birliğinin Ar-Ge fon programı olan 7.çerçeve programına sokarak, makine maliyetini yine de düşürme imkanı bulunmaktadır.

abcerceve

           “Kaynak: TÜBİTAK”

hangiulkeler

           “Kaynak: TÜBİTAK”

7cp

           “Kaynak: TÜBİTAK”

 

• 2012 yılı için 7 milyar EURO’nun üzerinde 7. Çerçeve Programı Kapsamında Ar-Ge Hibe faaliyetlerine kaynak ayrılmıştır.

• İşbirliği özel programı kapsamında oluşturulan konsorsiyumlarda en az 3 AB /Asosye ülkelerden firmaların katılımı gereklidir. Ancak uygulamaya baktığımızda işbirliği özel programları kapsamında büyük projeler için oluşturulan konsorsiyumlara, ortalama 15-20 firmanın partner olarak katılarak AB’den ortalama proje başına toplam 6 milyon Euro aldıkları tespit edilmiştir. Küçük projelerde ise partner sayısı ortalama 6-8,AB’nin projeye katkısı ortalama 3 milyon euro’dur. Kapasiteler özel programının alt destek programı olan Kobi yararına araştırma için oluşturulan konsorsiyumlarda, olması gereken AB/Asosye üye ülkeden min 3 kobi ve 2 Ar-Ge sağlayıcı olarak 5 adet partnerdir. Uygulamada ise, ortalama partner sayısı 10, AB hibe tutarı 0,5-5 milyon euro’dur

“AB PROJELERİNE KATILMANIN TÜBİTAK’LA MUKAYESESİNE GÖRE AVANTAJLARI:

• TÜBİTAK projelerinde hibe ödemesi, faturalar ödendikten sonra 6 aylık dönemler halinde yapılmaktadır. Oysa AB projelerinde 2 yıldan az süren projelerde proje tutarının %60-80 i, daha uzun süreli projelerde projede öngörülen ilk 12 aylık döneme ait tutarın % 160 nispetinde peşin olarak Avrupa Komisyonu ile sözleşme imzalanmasını takiben 45 içinde yapılmaktadır. Peşin ödeme için teminat mektubu istenmemekte, sadece proje meblağının % 5 ‘i kredi garanti fonu olarak kesilmekte, proje zamanında bitirilirse % 4’lük bölüm iade edilmekte, sadece %1’i AB Komisyonunda kalmaktadır. TÜBİTAK’ta da peşin ödeme transfer ödemesi olarak yapılsa da, hem oran %25 gibi düşük, hem de teminat mektubu istenmekte, süreç uzun olmaktadır.

• TÜBİTAK projelerinde işçilik, malzeme, hizmet alımı gibi sadece direkt maliyetler hibeye konu iken, AB projelerinde direkt maliyetlere KOBİ projelerinde %60,büyük projelerde % 20 elektrik, su, yönetim, kira bedeli gibi endirekt maliyetler eklenerek hibeye konu matrah yükselmektedir. Yüksek proje bütçesinin önemli bir bölümünün de teminat mektubu alınmadan peşin alınması, firmalar için büyük bir finansman kaynağıdır.

• AB projelerinde personel maliyetlerine cep telefonu, internet, benzin masrafı gibi maliyetler de eklenebilmektedir.

Avrupa Birliğinin 7. Çerçeve programlarına katılarak sadece AB’ye tam üye 27 ülke firması ile ortak proje yürütmek yanında, AB’nin bütün dünya ülkeleri ile yaptığı uluslararası anlaşmalar ile bu ülkeleri de projemize katabiliriz.

 

Bu durumda örneğin iş birliği projelerinde minimum 3 AB ülkesi/Asosye ülkelerin firmaları ile konsorsiyum kurulması söz konusu iken 3. ülkelerin firmalarının Ar-Ge projesine katılması halinde, AB ’den minimum 2 firma 3. ülkelerden de minimum 2 firmanın konsorsiyuma katılımı şarttır.

5. Ar-Ge projelerinin desteğiyle maliyetini düşürüp, kalitesini artıran yerli makine imalatçılarının ulaştıkları mukayeseli avantajlar nedeniyle, hem Türkiye’deki satışlarını kaybetmemek hem de çevre ülkelere beraber satış yapmak için Yabancı makine imalatçıları, Türk makine imalatçıları ile ortak doğrudan yatırım ve ihracat için işbirliğine yönlendirilmiş olacaktır.

6.Öte yandan X cıvata firması, yeni cıvata üretimi için TÜBİTAK’tan ar-ge projesini tamamlayıp seri üretime geçmek istediğinde,  gerekli olan standart makine alımı için Kosgeb’in endüstriyel uygulama programı(KOBİ olması halinde) ile Sanayi odası yada Ekonomi Bakanlığından alınacak yatırım teşvik belgesi ile 5.bölge destekleri elde edebilecektir.

SONUÇ

Ulusal ve Uluslar arası kaynaklardan yararlanarak yerli makine imalatçıları bakış açılarını normal standart/rutin üretimleri yanında Ar-Ge projeleri gerçekleştirme yönünde de genişletirlerse, maliyetlerini düşürüp kalitelerini artırmak suretiyle hem iç hem de dış piyasalarda büyük rekabet avantajına sahip olabilecekleri, yukarıdaki varsayımlara göre ortaya çıkmaktadır. Ancak bu varsayım ya da öngörülerin doğruluğu, uygulamadaki gerçeklerle örtüşmesi halinde söz konusudur. Ülkemizin 2023 hedefleri bizce böyle bir uygulamayı denemeyi ve sınamayı gerekli kılmaktadır.

Bir önceki yazımız olan 18 MART ÇANAKKALE ŞEHİTLERİNİ ANMA GÜNÜ ! başlıklı makalemizde 18 mart çanakkale hakkında bilgiler verilmektedir.

SPONSOR REKLAMLAR

Mali Müşavirlere Özel Web Sitesi

BENZER HABERLER

Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!
Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!

Yaklaşık 1.5 ay önce Türkiye’de çalışan yabancılarla ilgili izin şartları değişti. Yabancı çalışma izni harçlarında ve cezalarda değişikliğe

Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları
Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları

Doğum borçlanması 5510 sayılı Kanunla 2008 yılından itibaren getirilen bir hak. Sadece sigortalılık başlangıcından sonraki sürelerin borçlanılması

10 işçiden 1’i sendikaya üye
10 işçiden 1’i sendikaya üye

1 Mayıs İşçi Bayramı geride kaldı fakat görüldü ki sendikalaşma oranları ülkemizde halen çok düşük. Türkiye örgütlülük konusunda ne

Yorum Yap

İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz


GENEL MUHASEBE

E-BÜLTEN ÜYELİK

E-posta Adresiniz:

NOT: E-postanıza gelen onay linkine tıklayınız. Onay linki gelen kutunuzda bulunmuyorsa, Gereksiz ya da Önemsiz klasörünü kontrol ediniz.

KÖŞE YAZARLARI

escort pendik kartal escort Jigolo Arayan Bayanlar pendik escort porno hikayeleri jigolo