Tübitak-Teydeb Yeni Proje Önerisi Formatı Hakkında Ön Çalışmalarımız

Ana Sayfa » Ar-Ge » Tübitak-Teydeb Yeni Proje Önerisi Formatı Hakkında Ön Çalışmalarımız
Paylaş
Tarih : 04 Ağustos 2014 - 7:58

TÜBİTAK-TEYDEB YENİ PROJE ÖNERİSİ FORMATI HAKKINDA ÖN ÇALIŞMALARIMIZ

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ar-Ge ve İnovasyon Danışmanı, YMM
abdanmer@gmail.com
www.abdanmer.com

 

GİRİŞ

 

MEVCUT DURUM

Uzun bir bayram tatili geçerdik, umarım dinlenmişizdir, artık işimize tekrar odaklanma zamanı geldi. Buradaki bilimsel soru işimize nereden ve hangi öncelikle başlamalı sorusudur. Bizce problemli alandan başlamak yönündedir. Basından elde ettiğimiz bilgilere göre, son aylarda sanayiye yönelik iç ve dış talepte belirgin bir düşme var. Bize göre talebi artırmanın en garantili yolu yenilik ve buna bağlı olarak araştırma faaliyetlerimizi artırmamız gerekir.2009 krizinden en çok etkilenen AB ülkeleri arasından H2020 KOBİ ARACI destek programının Temmuz 2014 sonuçlarına göre kabul edilen proje sayısı itibariyle İspanya birinci, İngiltere ikinci, İtalya üçüncü, Almanya dördüncü sırada yer almaktadır. Türkiye ise sonlardadır.

Ar-Ge ve Yenilik projelerinde merkezi rolü TÜBİTAK oynamaktadır. Bu kurumun motivasyonu ile verilen proje sayısı arttırabilir. 2014 Mayıs sonu itibariyle TÜBİTAK-TEYDEB Proje öneri formatında önemli iyileştirmeler yapıldı. Bir bilim adamı olarak bu formatın özellikle bilimsel yönünü bayram süresince inceledim ve apriori (tahmini bilgi) olarak aşağıdaki bazı ara sonuçlara ulaştım. Elbette bu tahmini çıkarımların yanılgılarının ayıklanması ve doğruluk derecesi, bu kuruma verilecek projelerden aposteriori (deneyim bilgisi) olarak alınacak geri bildirimlerle ortaya çıkacaktır.

 

KRİTİK BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK UNSURLAR

1.Projenin başlangıç noktası, mevcut teknolojik durumdur. Mevcut durumda bilgi stoğumuzla çözemediğimiz bir teknolojik bir durumla karşı karşıyayız. Yeni ve özgün teorik/uygulamalı fikirler geliştirerek, bu fikirlerin tasarım sürecinden geçerek prototip imalat ve fiziki ortamda geçerlilik testlerine uzanması gerekiyor.

2.Çözüm süreci için ne gibi sistematik bilimsel ve teknolojik çalışmalar yapılabilir sorusunun cevabı için bence aşağıdaki Teknoloji Hazırlık Seviyeleri (Technology readiness levels (TRL)  tablosu büyük önem taşımaktadır:

– TRL 1 –  temel teorik prensiplerin gözlenmesi,

– TRL 2 –  teknoloji kavram geliştirme ve neden-sonuç ilişkilerinin formüle edilmesi,

– TRL 3 –  teknoloji kavram geliştirme ve ilişkilerinin analitik ve deneysel kanıtlanması,

– TRL 4 – Laboratuvar ortamında teknolojinin doğrulanması,

– TRL 5 –Prototipin çalışma ortamına benzetilmiş ortamda doğrulanması,

– TRL 6 – Prototip ürünün çalışma ortamına benzetilmiş ortamda denenmesi,

– TRL 7 –Prototip ürünün gerçek çalışma ortamında performans gösterimi,

– TRL 8 – Prototip ürünün tamamlanması ve fiziksel testlerle standartlara olan uygunluğunun kalifiye edilmesi,

– TRL 9 –Prototip ürünün gerçek ortamda geçerliliğinin kanıtlanması.
Farklı seviyelerdeki çalışmalar ile ilgili olarak TÜBİTAK formatının B.3 bölümünde sorgulama yapılmaktadır. Bize göre sistematik olması ve atlanılmaması için bu listenin doldurulmasında her bir TRL seviyesinde ilgili projede öngörülen literatür analizi, gözlem, deney ve testler yazılmalıdır.

Proje Faaliyetlerinin Kapsadığı Teknik ve Teknolojiler ile Özgün Katkılar

Projede özellikle tasarım/geliştirme süreçlerinde geliştirilecek ya da kullanılacak teknik ve teknolojileri aşağıdaki tabloda listeleyiniz. Projenin teknik/teknolojik içeriğine kuruluşunuzun özgün katkılarını ve kuruluşunuz dışından destek alınacak uzmanlık konularını da belirtiniz (Tablo T.1):

Teknik / teknolojinin adı/tanımı               Kullanılacak / Geliştirilecek Projede niçin ihtiyaç duyulduğu Projenin hangi aşamasını ilgilendirdiği (iş paketi no) Bu çalışmayı yürütecek –en az lisans derecesine sahip- proje personelleri Kuruluş dışından danışmanlık / hizmet alınacak kişi ya da kuruluşlar

“… analizi”

“Yeni …üretim tekniği”

“… testleri”
3.Yenilikçi unsurlar mukayeseli olarak B.2 bölümünde hem bileşenler bazında hem de bileşenler arasındaki etkileşim açısından ayrı ayrı ele alınır. Burada yenilikler deyince hem kendi mevcudumuza hem de yerli ve yabancı muadillere göre projemizin teknik yenilik ve iyileştirmeleri ile kullanıcıya sağlanacak kolaylıklar analiz edilir.

4.Yenilikçi unsurlara ve başarı ölçütlerine ulaşımında öngörülen faaliyetler, ar-ge sistematiği olarak tanımlanır ve formatın B.1 Bölümünde Ar-ge Sürecinde Kullanılacak Yöntemlerin bilimsel ve teknolojik yaklaşımlara göre açıklanması talep edilmektedir. Bence burada POPPER’in “The Logic of Scientific Discovery” ve diğer kitaplarında dile getirdiği aşağıdaki bilimsel yaklaşımın yol göstericiliği önem taşımaktadır:

A.-Çıkış noktamız problem olmalı(yukarıda tanımladığımız gibi).

B.-Birden fazla çözüm denemeleri ve yöntemleri ortaya atılarak, hedefe uygunluk bakımından denemeler eleştirel analize tabi tutulmalı. Problem çözümü için tek yöntem ya da stratejinin olduğu durumda, proje terminolojisiyle ifade edersek ortada bir ar-ge unsuru değil, yatırım unsuru olduğu belirtilir.

C.-Eleştirel analiz sonucu bize uygun bir yöntem dışında diğer seçenekler ya da denemeler elenir ya da ortadan kaldırılır. Elimizdeki seçtiğimiz tek seçenek ya da yöntem geçici olarak doğru olduğu varsayılarak, bu geçici doğruluğu için de gerçek ortamda olgularla test ve sınamalarla karşılaştırılıp, örtüşüp örtüşmediği ortaya konulmalıdır. Ege Cansen’in Hürriyet’te yayınlanan yazısının alt başlığında “Tersi savunulamayan şey strateji değildir” bölümünde; Vizyon, hedeftir. Strateji (ya da bize göre aynı anlamda yöntem, metot) ise, o hedefe ulaşmak için izlenmesi gereken anayoldur açıklamasından sonra, bizim ar-ge projelerinde proje hedefleri arasında sıkça kullandığımız “yüksek katma değerli ürünler üretip, bunları ihraç etmek “ ibaresinin aksi savunulamayacağı yani her durumda geçerli olduğu için strateji olmadığını, olması için de tercih içermesi ve risk taşıması gerektiğini belirtiyor. Bize göre çok doğru bir bakış açısı.

D.-Bir önceki paragrafla bağlantılı olarak seçtiğimiz strateji ya da yöntemin gözle görülebilir bir yeniliğe yol açacağı ve bu yöntemin de bu hedefe ulaşmada riskler taşıdığı(bilimde kesinlik yoktur)belirtilerek, riskleri önleme planları yapılır. Risk ya da belirsizlikler TÜBİTAK Formatının B.3 deki aşağıdaki alt bölümde sorgulanmaktadır:

“Teknik/Teknolojik Belirsizlikler ve Zorluklar”.

POPPER’İN bilimsel yaklaşımından ar-ge sistematiği için benim çıkardığım özet bilgi: Seçtiğimiz yönteme göre hedeflediğimiz yenilikçi ve özgün yönler, belli değer ve yapısal prensiplerde geçerlidir. Bu bakımdan geçerli olmayan diğer değer ve ilişkileri içeren yönleri potansiyel yanlışlayıcı (falsifier)olarak değerlendirmek gerekir(yanlışlanamayan hipotez, varsayım ya da iddia bilimsel değildir). Ürün ve süreç yenilikleri tasarımında; geçerlilik alanını daraltmak suretiyle yanlışlanabilirlik, sınanabilirlik ve doğru çıkması koşuluyla bilgi sağlayıcı içeriğin en yüksek olduğu değerlerin elde edilmesi amacıyla süresince optimizasyon çalışmaları mutlaka yapılmalıdır. Tercih ettiğimiz deneme çözümünün amaçlanan başarı kriterlerine yol açmasında daima bilimsel ve teknolojik belirsizlikler(riskler) olabileceğini dikkate almak gerekir. Çünkü deneme çözümü bir öngörü yada bir tahminden ibarettir. Bir bakıma “A’ya ulaşmak için B’yi yapmalıyız ya da B’yi yaparsak A olacaktır” şeklindeki ön deyidir. Bir öngörünün yanlış çıkması hiç de istisnai bir durum değildir. Bu bakımdan ar-ge projesi yapma sürecinde fiziksel boyutta prototip imalata geçmeden önce, tasarım aşamasında mühendislik hesaplarının ve optimizasyon koşullarını belirleyen bilgisayar ortamındaki doğrulama analizlerin yapılması zorunludur.

BÜTÇE MALİYET KALEMLERİ

5.Biraz da proje önerisinin bütçe maliyet kalemlerinden söz edersek, aşağıdaki hususlara dikkat edilmesinde fayda var.

A-     PERSONEL GİDERLERİ

–      Proje Önerisinde Personel Maliyeti Nasıl Hesaplanır?

TÜBİTAK projelerinde personel giderlerini doldurulurken proje başlangıç tarihinden önceki altı ay dikkate alınarak, brüt ücret, SGK işveren payı, SGK işveren işsizlik payı, varsa ikramiye tutarları yazılarak ortalama aylık maliyeti bulunmaktadır (ortaklarda bir aylık giriş yapılıyor).

–      Adam/Ay Oranı Nedir? Uygulamada adam/ay oranı ne olmalıdır?

Projede görev alan personel diğer üretim faaliyetlerinde de çalıştığından adam/ay oranlarını gerçek ile uyumlu olarak, abartılmadan yazılması gerekir. Bize göre proje yürütücüsü adam/ay oranı 0,40’ı geçmemeli, diğerleri ise 0,20 ila 0,30 arasında olmalı, her şekilde birden fazla proje gerçekleştiriyor ise personel başına adam/ay oranı (1) geçmemesine dikkat edilmelidir.

–      Mali Raporda personel giderleri nasıl hesaplanır?

TÜBİTAK mevzuatına göre personel giderleri hesaplanırken, aylık olarak G011-A formu dolduruluyor. Bu formda ilgili personelin Adı / Soyadı, SGK çalışılan gün sayısı, brüt ücreti, SGK İşveren Payı, SGK İşveren İşsizlik Payı varsa İkramiyesi yazılıyor. Daha sonra 5510 Sayılı Kanun kapsamında 5 puanlık düşüş yapılıyor, 5746 Sayılı Kanun kapsamında %50 SGK İşveren Payı düşülüp, gelir stopaj teşviki ve damga vergisi istisnası düşülerek maliyet hesabı yapılmaktadır. Daha sonra G011-B formuna ilgili aylara ait maliyetler aktarılarak ortalama aylık maliyet tutarları bulunmaktadır. G011-C formunda ise ilgili personelin işe giriş tarihi, öğrenim durumları, lisans mezunlarının mezuniyet tarihleri, proje başvuru tarihi ile mezuniyeti arasında geçen süre yazılıyor. İlgili dönem asgari brüt ücret ve öğrenim durumlarına göre brüt asgari ücret kat sayıları hesaplanarak G011-B formundaki ortalama aylık maliyet ile mukayesesi yapılarak hangisi düşük ise G011 formuna aktarılıyor. G011 formunda ise proje önerisinde yazılan ve TÜBİTAK’ın kabul etmiş olduğu adam/ay oranlarına göre ve çalışılan iş paketlerindeki çalışma sürelerine göre maliyetleri bulunmaktadır.

–     Personel Ödemelerinde Dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

Personel ödemeleri mutlaka bankadan yapılması gerekiyor. Ücret ödemelerinin birebir bordroyla aynı olması söz konusu olup, bir lira bile eksik olmamalı. İlgili ayda/aylarda herhangi bir personelin net ücretinin kısmi olarak ödenmesi durumunda o personelin ilgili aya ait ücretinin tamamı desteklenmez. Ancak bu durum nedeniyle destek kapsamı dışında bırakılan söz konusu maliyetin tamamının banka kanalıyla ödenmesi durumunda daha sonraki dönemlerde kuruluş tarafından yeniden talep edilebilir (Tavsiye etmesek ise de mevzuatta Net ücretin bir kısmının kasadan bir kısmının da bankadan ödenmesi halinde sadece kasadan yapılan ödeme kapsam dışı bırakılacak, bankadan yapılan ödeme ilgili dönemde beyan edilecektir. Kasadan yapılan ücret ödemeleri gerek ilgili dönemde gerekse sonraki dönemlerde beyan edilmeyecek, beyan edilse dahi desteklenmeyecektir).

–     Proje Personelinde değişiklik söz konusu olduğunda yapılması gereken işlemler nelerdir?

Proje kapsamında görev alan personel ile ilgili herhangi bir değişiklik, işten ayrılma yerine başka bir personel istihdam edilmesi halinde raporun ekine yeni projeye dahil olanın CV’si, öğrenim durumunu gösteren diploma fotokopisi ile beraber AGY300-301 Dönem raporunda belirtilerek TÜBİTAK’a gönderilmelidir.

Proje başvuru tarihinden sonra projeye dâhil olan ve/veya eğitim durumu değişen personelin ortalama aylık maliyetinin hesaplanması; Personelin eğitim durumu değişikliğe uğrarsa G011-C formundaki ilgili dönemde uygulanacak sınırlar yeni eğitim durumuna göre aşağıda belirtildiği şekilde revize edilecektir:

• Proje başvuru tarihi veya projeye dâhil olduğu dönemin son günü itibariyle lise ve altı mezunu olup, bu tarihten sonra ve proje süresi içinde ön lisans mezunu olanlar için, ilgili dönemdeki brüt asgari ücretin dört (4) katı,

• Proje başvuru tarihi veya projeye dâhil olduğu dönemin son günü itibariyle ön lisans veya altı mezunu olup, bu tarihten sonra ve proje süresi içinde lisans veya yüksek lisans mezunu olanlar için, ilgili dönemdeki brüt asgari ücretin altı (6) katı,

• Proje başvuru tarihi veya projeye dâhil olduğu dönemin son günü itibariyle lisans veya yüksek lisans mezunu olup, bu tarihten sonra ve proje süresi içinde proje konusu uzmanlık alanlarından herhangi birisinde doktora derecesine sahip olan personel için ise ilgili dönemdeki brüt asgari ücretin oniki (12) katı yazılmalıdır.

–    Şirket Ortakları projede görev alıyor mu?

Projelerde sigortalı veya Bağ-Kurlu çalışan ortakların projede görev alması için; projede görev aldığına dair Geçici proje numarası ve proje adı yazılarak Genel Kurul Toplantı Tutanağı gerekiyor. Projede gösterilen ortakların maliyetleri, Genel Kurul Toplantı tutanağının alınıp, noter tasdiki yapıldığı tarihten itibaren geçerlilik kazanmakta, geçmiş aylara ait ortakların maliyeti dikkate alınmamaktadır.

–     Ar-Ge projesinde görev alan bir personel başka desteklerden faydalanıyor mu?

Ar-Ge projesinde görev alan bir personel başka bir kamu kuruluşundan aynı anda destek alamaz. Örneğin TÜBİTAK Ar-Ge projesinde görev alan personel aynı anda KOSGEB’in nitelikli eleman desteğinden yararlanamaz. Bize göre, böyle bir durum söz konusu olduğunda projenin gerçekleşmesi açısında projede gösterilmeli, bununla birlikte TÜBİTAK projesindeki personel maliyeti kapsam dışına alınmalıdır.

ü      7500 TL Teşvik Primi Almanın Süreç Adımları Nelerdir?

1507 KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı uygulama esaslarının 10/4 maddesi ile 1501 Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı uygulama esaslarının 10/2 maddesinde, proje ekibinde yer alan ancak şirket ortağı ya da yönetim kurulu üyesi olmayan ve proje süresince firmada çalışmış olması koşuluyla proje ekibinde yer alan fikir sahibi araştırmacıya teşvik ödülü verilebileceği, birden fazla fikir sahibi araştırmacı olması halinde bu ödülün paylaşılabileceği belirtilmektedir. Bu mevzuat hükmüne göre online ile proje önerilerini TÜBİTAK’a geçmeden önce personel bilgileri formu doldurulurken “bu personel proje fikir sahibidir” diye bir seçenek var, onun işaretlenmesi gerekiyor. Bu talep üzerine TÜBİTAK Komitesi karar verirse, fikir sahibi araştırmacının teşvik ödülü alabileceği destek karar yazısında belirtiliyor. Projenin dönem raporları verilip, proje başarı ile tamamlandıktan sonra yukarıdaki YMM onaylı yazılar ile araştırmacının banka hesap bilgileri TÜBİTAK’a bildirilerek, havale yapılıyor. Bu destek fikir sahibine verilmektedir.

B-     MALZEME GİDERLERİ

–     Malzeme alımlarında dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

TUBİTAK’ın onaylanan Ar-Ge projelerindeki tahmini malzeme gider kalemleri ile faturalar arasında ilişki kurulmadığı, kurulsa bile malzeme cins ve miktarlarında farklılıklar olduğu, bu farklılığın gerekçeleriyle beraber anlatılmadığı, bu yüzden destek kapsamı dışına alınabildiğini gözlemlemekteyiz. İlgili kalemlerdeki farklılıkların gerekçeleriyle beraber Teknik Rapor hazırlanırken sapmalar bölümünde açıklanması gerekmektedir.

–  Proje Önerisinde yer almayıp daha sonra projeye dahil edilen malzeme kalemleri olabilir, bu bu durumda ne yapılması gerekiyor?

İlave malzeme kalemleri G016 Malzeme giderleri formunda ilgili sıra numarası yerine ilave olarak belirtilip yazılabilir. Bu ilave gider kalemleri ile ilgili olarak Teknik Rapor hazırlanırken sapmalar bölümünde bu giderlerin gerekçelendirmeleriyle birlikte yazıldığında gelen hakeme de ilgili açıklama yapıldığında bir sorun olmayacağı kanısındayız.

–     Proje Önerisindeki malzeme giderleri maliyet formunda yazılan bazı malzemeleri stokta yer almaktadır. Stokta bulunan malzemeler proje maliyetinde kullanabilir mi?

Proje başlangıç tarihinden önceki malzeme kalemleri G016 A formunda stoktan kullanılan malzeme olarak tanımlanıyor. Ancak buraya yazılan malzeme giderlerinin proje süresi içerisinde muhasebe hesap planında 150 stok hesabından 750 Ar-Ge gideri maliyet hesabına gittiğinin sarf fişleri ve muavin dökümlerini göstermek gerekmektedir, aksi halde reddediliyor.

–     Malzeme giderlerini ödemede kaç yöntem var? Hangisi firmalara uygun?

Malzeme alımlarına ilişkin ödemelerin YMM Raporu yazılıncaya kadar tercihli olarak fatura bazında açıklama kısmına fatura tarih/no yazılarak aynı tutarda yapılmış olması gerekir. Cari hesap yoluyla ödemelerde eski hesap bakiyesinin kapanma zorunluluğu vardır. Fatura bazlı ödemelerde bu zorunluluk yoktur. Ödemelerin çekle yapılmasında bizce mutlaka firmanın kendi çeki kullanılmalı (müşteri çeki kullanmak zorunda kalırsak, tam cirolu olmalı, kullandığımız çek ürünümüzü sattığımız müşteriye ait ise müşterinin bankasından banka teyidi alınması şart, aksi halde kapsam dışı).  Ayrıca, çek ile yapılan ödemelerde çeklerin vade tarihleri rapor tarihinden sonraya isabet ediyorsa ilgili harcama ve gider hibe kapsamı dışına alınıyor (Projenin son raporu ise telafisi yok, ara dönem raporu ise bir sonraki dönemde ödeme yapılırsa destek kapsamına girebiliyor).

–      Ödemesi kısmi yapılan giderler destek kapsamına alınıyor mu?

Malzeme giderlerinde eksik ödeme halinde ödenen tutardan önce KDV’nin tamamı düşülüyor, geri kalan tutar hibe matrahına tabi tutuluyor.

C-     ALET/TEÇHİZAT/YAZILIM/YAYIN GİDERLERİ

–      Alet/Teçhizat/Yazılım/Yayın Giderlerinde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

Yurt dışından alımı yapılan Alet / Teçhizat / Yazılım giderlerine ait harcama ve gider belgesinin proje destek başlangıç tarihinden en fazla üç ay önce düzenlenmiş olması ve projenin destek kapsamı içerisinde değerlendirilmesi durumunda, bu giderler desteklenebilmektedir. TÜBİTAK alet, teçhizat, yazılım ve program alımında bu alımların bedellerinin tamamını (oransal destek hariç) hibe matrahına dahil edilmesine imkan tanıdığından ve YMM tarafından onaylandığından ötürü, tamamı Ar-Ge gideri olarak firma tarafından geçici vergi ve kurumlar vergisi matrahından düşülürken, Ar-Ge kanunu sadece proje süresince kullanıldığı süreye isabet eden itfa ya da amortismanı kabul ettiğinden, arada fark çıkmakta, daha sonra cezalı düzeltme beyannamesi vermek zorunda kalmaktadır.

D- DANIŞMANLIK/HİZMET ALIMLARI GİDERLERİ

– Danışmanlık ve Hizmet Alımlarında dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

Hizmet alımlarında alınan hizmetin içeriğinin hem tahmini maliyet listesinde (M015) , hem de ilgili faturalarda açıklanması gerekmektedir. Çoğu firma alınan hizmeti malzeme olarak yorumlamakta ve bunu M016’ya dahil etmektedir. Oysa olması gereken malzeme kısmını M016’ya, hizmet kısmını M015’e, kesilen faturada da ayrı ayrı malzeme ve işçilik olarak belirtilmelidir. Örneğin elektrik panosu yapılırken malzeme ve işçilik aynı firmadan alınıyor, ilgili fatura “elektrik panosu ve işçiliği” olarak tek kalemde kesiliyor. Olması gereken malzeme ve işçiliğin ayrıştırılarak tanımlanmasıdır. Hizmet alımında sözleşme ve ilgili faturada alınan hizmetin detaylı açıklamasının yapılması gerekmektedir. Proje Önerisi hazırlanırken sözleşme yada proforma invoice pdf formatında ek olarak gönderilmelidir.

 

E- AR-GE VE TEST KURULUŞLARINA YAPTIRILAN İŞLERE AİT GİDERLER

Bu formda üniversitelerden, üniversitelerdeki hocalardan test/analiz yada danışmanlık hizmetleri döner sermaye kapsamında alınabilmektedir. Bu durumda sözleşme yapılması ve mali rapor hazırlama sırasında ilgili sözleşme, fatura, ödeme dekontlarının eklenmelidir.

Döner sermaye uygulamasına alternatif olarak üniversite hocalarının Teknokentte firmaları olması halinde yapılacak sözleşme yada proforma invoice proje önerisi ekinde gönderilmesi gerekmektedir.

Öte yandan özel test kuruluşlarından da bu hizmet alınabilir. Bu durumda da yine sözleşme yada proforma invoice proje önerisi ile gönderilmesi gerekmektedir. Ek bilgi olarak 1501 Sanayi Destek programında ilgili olarak Teknokentte ki firmalardan alınacak test/analiz yada danışmanlık hizmetleri %80 oranında hibeye tabiidir.

 

F- SEYAHAT GİDERLERİ

– Seyahat Giderlerinde kabul edilen gider kalemleri nelerdir?

Proje personeline ait seyahatlere ilişkin sadece ekonomi sınıfı ulaşım giderleri beyan edilir. Proje personeline ait proje kapsamındaki uçak, tren, otobüs, gemi ile yapılan şehirlerarası ve uluslararası ekonomi sınıfı ulaşım giderleri desteklenmektedir. Proje kapsamında yapılan seyahate ilişkin konaklama giderleri desteklenmemektedir.

 

SONUÇ

Ar-Ge projesi yazmak için bilimsel, teknolojik, mali ve ticari bilgi birikimimizi bir araya getirerek, bütünleştirmemiz gerekli. Yeni süreçte bilimsel yaklaşım açısından bizce (K. Popper, The logic of scientific discovery, Routledge, London and New York, 2000) kitabı iyice okunup, anlaşılmalı. Ayrıca Teknoloji düzeyi, TRL, Ar-Ge ile yenilik arasındaki farklar projenin etkisi ve ekonomiye dağılımı ortak proje oluşturma ve fikri mülkiyet hakları, mali raporlama vb. konular için referans olması amacıyla H2020’nin yaklaşık kritik bin sayfalık dokümanı okunmalıdır. “Bir şey elde etmek için bir bedel peşinen ödenmelidir.” Copy-paste yaparak bu işlerin yürümeyeceği görüşündeyiz.

Bir önceki yazımız olan Atıl Durumda Bulunan ve Ekonomik Olmayan Çatlak Blok Mermerlerinin Tamiri İçin Sürece Ar-Ge Projesi İle Başlamalı başlıklı makalemizde ar-ge, ar-ge projesi ve Ekonomik hakkında bilgiler verilmektedir.

SPONSOR REKLAMLAR

Mali Müşavirlere Özel Web Sitesi

BENZER HABERLER

Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!
Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!

Yaklaşık 1.5 ay önce Türkiye’de çalışan yabancılarla ilgili izin şartları değişti. Yabancı çalışma izni harçlarında ve cezalarda değişikliğe

Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları
Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları

Doğum borçlanması 5510 sayılı Kanunla 2008 yılından itibaren getirilen bir hak. Sadece sigortalılık başlangıcından sonraki sürelerin borçlanılması

10 işçiden 1’i sendikaya üye
10 işçiden 1’i sendikaya üye

1 Mayıs İşçi Bayramı geride kaldı fakat görüldü ki sendikalaşma oranları ülkemizde halen çok düşük. Türkiye örgütlülük konusunda ne

Yorum Yap

İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz


GENEL MUHASEBE

E-BÜLTEN ÜYELİK

E-posta Adresiniz:

NOT: E-postanıza gelen onay linkine tıklayınız. Onay linki gelen kutunuzda bulunmuyorsa, Gereksiz ya da Önemsiz klasörünü kontrol ediniz.

KÖŞE YAZARLARI

escort pendik kartal escort Jigolo Arayan Bayanlar pendik escort porno hikayeleri jigolo