Daha Çok Tübitak ve Avrupa Birliği Ar-Ge Projeleri Yazmada Bir Yol Haritası

Ana Sayfa » Ar-Ge » Daha Çok Tübitak ve Avrupa Birliği Ar-Ge Projeleri Yazmada Bir Yol Haritası
Paylaş
Tarih : 11 Mart 2013 - 13:56

DAHA ÇOK TÜBİTAK VE AVRUPA BİRLİĞİ AR-GE PROJELERİ YAZMADA BİR YOL HARİTASI  DENEMESİ

Prof.Dr.Atila Bağrıaçık

Ar-Ge Hibe Fonları Uygulayıcısı, YMM

abdanmer@gmail.com

A.GİRİŞ

Ulus olarak Ar-Ge ve Yenilik projelerini ulusal destek kurumu olarak TÜBİTAK’a (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu),KOSGEB’e,  uluslararası destek kurumu olarak AVRUPA BİRLİĞİ(AB)’ne yeterli sayıda Ar-Ge (Araştırma ve Deneysel Geliştirme) projesi sunamıyoruz.Ülkemizin üç ana makro problemini;tasarruf açığı,enerji kaynaklarının  yetersizliği ve  ar-ge faaliyetlerinin kamu ve özel sektörde istenilen seviyede olmaması şeklinde sıralarsak,ar-ge ve inovasyon konusunda hepimize büyük görev düştüğü ortadadır.Bence  Ar-ge proje yazma seferberliği düzenlemeliyiz.

AR-GE Projesi  yazmada bir yöntem ve yol haritası  geliştirerek proje yazma eğilimini artırmak  ve bu konudaki var olan yöntemlerin sayısını artırmak amacıyla, Viyana’da doktora yaparken eserleriyle (özellikle “the logic of scientific discovery”) tanıştığım ve halen  çalışmalarını sürdürmekte olduğum Bilim Felsefecisi ve eleştirel rasyonalist  Karl  R.POPPER’in sürekli gelişim modelini, ar-ge projelerini yazmada da  kullanılabileceğini düşündüm ve zihnimde kurguladım. Ar-ge ve inovasyon konusundaki  deneyimlerimden elde ettiğim geri bildirimlere  dayanarak, aşağıdaki yazıyı, ilgililerce de tartışılmak değerlendirilmek, sınanmak,hatasını  elemek  ve iyileştirmek amacıyla kaleme aldım. Yazıdaki kod ve numaralar, ilişki kurmak amacıyla TÜBİTAK’ın Ar-Ge proje önerisi formatından alınmıştır.

 

B. POPPER’İN SORUN ÇÖZME VE AR-GE  PROJESİ  YAZMA MANTIĞI

-Uluslar arası ar-ge kılavuzu olan FRASCATİ’ye göre , Proje faaliyeti bilimsel ve teknik belirsizliklerin giderilmesi ve bu yolla teknik ve  kullanıcı dostu  yeniliklerin gözle görülür ölçüde ortaya çıkarılmasıdır. Yenilikçi unsurların tanımlanması ise  uluslar arası kılavuz olan OSLO kılavuzuna göre yapılmaktadır. .(FRASCATİ kılavuzu, Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü OECD ülkelerinin İtalya’daki Frascati şehrinde toplanarak, Ar-Ge projelerinin geçerlilik kriterlerini belirlediği bir dokümandır. Avrupa Birliğinde ve Türkiye’de Ar-Ge projeleri yazarken, bu kılavuzdaki parametrelere dikkat edilir).

 

– Proje yazma her şeyden önce bilimsel bir faaliyettir, sonra teknik ,ticari,finansal,muhasebesel ve vergisel bir   mükemmeliyet sistem  faaliyetidir.

– Modern bilim felsefecisi KARL POPPER’in sürekli gelişim modelini Ar-ge faaliyetlerine uyarlarsak; ar-ge projesi yazma süreç adımlarını , birbirini takip eder şekilde; S1->DÇ->HE ->S2 şeklinde sıralayabiliriz. Burada;

 

s1    Rekabetçi piyasada firma olarak karşılaştığımız, bizi sıkan ve  negatif etkileyen sorunlar    bizim projemizin çıkış noktasıdır.POPPER ’e göre yaşam ve dolayısıyla proje faaliyeti her şeyden önce bir sorun çözme faaliyetidir. Süreç, sorunun kendisiyle ve bunun bir sorun  olmasının nedenleriyle başlamaktadır. Sorun faydalı bir durumsal faktördür.

 

 

dc    Bizim sorun (S1) için önerdiğimiz deneme çözümleridir. Mevcut duruma ve muadillere göre farklı yeni özgün önerilerdir. Deneme çözümleri çok sayıda yani çoğul olmalı. Çözümler  ne denli açıklıkla formülleştirilmiş olursa olsun, onlara eriştirmeyi sağlayacak araçlar da olmalıdır. Bu gibi araçlar yoksa yaratmak gerekir. Aksi takdirde ne denli iyi olsalar da amaçlar gerçekleştirilemez. Burada amaç-araç uyumu olmalıdır.

 

 

he    Bizim deneme çözümlerine karşı; zihinsel, tasarım aşaması ve uygulama düzeyinde yaptığımız akılcı eleştiriler, bilgisayar ortamındaki doğrulama analizleri ve imalat sürecindeki geçerlilik testleri yoluyla öngörülen ve öngörülmeyen hataları, riskleri eleme,ortadan kaldırma  sürecidir. Deneysel ön çalışmaların ve devamındaki çalışmaların yanlış çıkması sık  rastlanan bir durumdur. Uygulamalar ilerledikçe önerilerin  ,gerçekliğin önünde sınanması ve deneyin ışığında da  düzeltilmesi gerekir. Üstelik bazı istenmeyen ve beklenmeyen  yanlışlar, ancak uygulamadaki sonuçların eleştirel bir biçimde incelenmesiyle tanınabilir. Çünkü bu bağlamda girişeceğimiz her eylemin amaçlanmamış sonuçlar verilmesinin olası olduğunu göz önünde tutmamız gerekir. Örneğin rekabetçi bir konum elde etmek için ürünümü farklılaştırırsam, piyasada başka firmaların taklitleri ile ürün fiyatım daha sonra düşer. Oysa bu durum, benim hedefim değildir. Bu bakımdan projelerin yönetiminde eleştirel bir uyanıklık gösterilmesi ve projelerin Hata-Eleme yoluyla  sürekli düzeltilmesi gerekir.

 

s2   Bilimsel faaliyet veya proje çalışmaları sonucunda varılan ve içinden yeni sorunların ve iyileştirilmelerin çıktığı durumdur. Başlangıç koşullarından farklı çözüm çıktılarıdır. Bilimsel faaliyet ya da proje çalışmaları sonucu istediğimiz sonuca ulaşamayarak başarısız olsak bile, (S2) her zaman (S1) den farklıdır . Döngüsel değildir. Çünkü öğretici olarak bize bir sonraki ar-ge  çalışmasında neleri yapmamamız gerektiğini ortaya çıkarır.

 

Not: Bu açıklamalarda <Bryan Magee’nin Karl POPPER’in Bilim Felsefesi ve Siyaset Kuramı, Remzi Kitabevi, İstanbul,1982 kitabından yararlanılmıştır>.

C. POPPER’İN  GELİŞİM MODELİNİN TÜBİTAK’IN AR-GE PROJE ÖNERİSİ FORMATINA UYARLANMA DENEMESİ

TÜBİTAK’ın Ar-Ge proje önerisinin ana bölümleri, aşağıdaki gibi sıralanmıştır:

A- Proje ve Kuruluş Bilgileri,

B- Projenin Endüstriyel Ar-Ge İçeriği,  Teknoloji Düzeyi ve Yenilikçi Yönü,

C- Proje Planı ve Kuruluşun Alt Yapısı,

D– Projenin Ekonomik Yarara ve Ulusal Kazanıma Dönüşebilirliği,

E- Proje Bütçesi.

Ana proje bölümleri ile her birinin birçok alt kırılımından oluşan alt  bölümlerine aşağıdaki sıra ile uygulama yapıp projeyi yazarsak, daha başarılı olunur görüşündeyiz.Dediğimiz gibi bu bir varsayımdır,doğruluğu için sınanmalıdır.

AVRUPA BİRLİĞİ Ar-Ge proje önerileri de, TÜBİTAK‘ın yukarıdaki Ar-Ge proje öneri bölümleri ile büyük oranda örtüşmektedir. Örneğin Kuruluş Bilgilerinin anlatıldığı A bölümü her ikisinde de aynıdır. AB projelerinde yukarıdaki B, C ve D bölümleri B içinde açıklanmaktadır. Proje Bütçesi olan E bölümü, AB projelerinde C bölümü içinde yer alır. Dolayısıyla Popper ci yaklaşımı, AB  ar-ge projelerinde de rahatlıkla  bakış açısı ve yol haritası  olarak kullanabiliriz görüşündeyiz.

SORUN (S1) Adımı

Yukarıdaki bilimsel şemaya göre proje yazmaya önce TÜBİTAK’ın proje formatındaki

< B.2.1.1.) Projenin başlatılma gerekçelerini açıklayınız> İle yani sorunu tanımlamakla başlarız.(S1),

Sözgelimi Pazar payımızın düşmesi,reklamasyonların çokluğu,küresel rekabetle  teknolojinin ve sektörel rekabetin gerisinde kalınması, yeni müşteri talepleri, maliyetlerin düşürülmesi, kalitenin arttırılmasının sağlanması, yeni yada önemli derecede iyileştirilmiş bir ürünün üretilmesi için yeni bir süreç hattı,makine ve otomasyon ihtiyacı gibi.Ar-ge  Projemizin başlangıç noktası olan mevcut sorunumuzun iyi tanımlanması için ; Japon yazar Masaaki İmai’ın sürekli iyileştirme anlamına gelen “KAIZEN” modeline göre, neden sorusunun 5 kez arka arkaya  tekrarlayıp sorulmasıyla  ancak gerçek kök sebebin bulunabileceği yaklaşımını, bir yöntem olarak benimseyebiliriz.

Örnek ;

Soru 1: Makine neden durdu?

Cevap 1: Çünkü aşırı yüklemeden dolayı sigorta attı

Soru 2 : Neden aşırı yükleme oldu?

Cevap 2 : Çünkü yağlama yetersizdi.

Soru 3 : Neden yetersiz?

Cevap 3 : Çünkü yağlama pompası düzgün çalışmıyordu.

Soru 4 : Neden düzgün çalışmıyordu?

Cevap 4 : Çünkü pompanın mili aşınmıştı

Soru 5 : Neden aşınmıştı?

Cevap 5 : Çünkü içine pis su girmişti.

Bu soru-cevaplardan sonra yağlama pompasına bir süzgeç ekleyerek kök sorun halledilmiş oluyor. Böyle düşünmeseydik çoklukla gözlendiği gibi  sadece sigortayı değiştirmekle yetinseydik problemin tekrarı söz konusu olacaktı.

Aslında projenin başlangıç noktası, sorunu iyi tanımlamaktır. Brüksel’deki ar-ge toplantılarında şu sözleri sık sık duyduğumu hatırlıyorum: ”hibe almak için proje yapıp Brüksel’e gelmeyin, sorununu çözmek ve riskinizi  paylaşmak için bizden destek isteyin”.Başka bir deyişle:” no problem =no Project= no Money”.  Bizim AB projeleri yazarken öğrendiğimiz bir husus; projenin başlatılma gerekçesi bölümünde (state of the art) aşağıdaki 5 soruyu cevaplayarak en fazla iki paragraflık bir açıklama ile değerlendiriciyi 15 saniye içinde devamını okuma konusunda  olumlu ya da olumsuz etkileyerek, projenin tümünün etki altına alınmasıdır:

– Sıkıntı nedir? Hangi problemi çözmeyi deniyoruz?

– Problem sektörel, lokal, ulusal ya da uluslar arası boyutta mı?

-Problem halihazırda yerli ve/veya yabancı muadiller (rakipler) tarafından çözümlendi mi? Yetersiz kalınan hususlar nelerdir?

-Niye şimdi proje veriyoruz?  Projeyi şu anda tamamlamayıp geciktirirsek nelerle karşılaşırız?

-Niye biz sorunun çözümüne talibiz? Yeterli personel ve ekipman alt yapısı ve tecrübemiz projeyi gerçekleştirmeye müsait mi?

Kaynak: Sean McCarthy,how to write a competitive proposal for framework 7,watermans printers ltd,cork,Ireland,2007.

DENEME ÇÖZÜMLERİ (DÇ) Adımı

 

Daha sonraki proje adımı;

 

<B.2.1. 2 – Projenin amacını açıklayınız.>

 

Bu bölümde;

1- Projenin kısa tanımı,

2- Alt bileşenleri ve fonksiyonel işleyişi,

3-Projede öngörülen belli başlı Ar-Ge çalışmaları belirtilir. Amacın tanımlanmasından sonra, projemizin yenilikçi unsurunu belirleme çalışması yapılır.

 

Daha sonra proje yazmanın esas kalbi olarak gördüğümüz B.3.1’e geliriz.

 

<B.3.1. 1) ‘de projenin yenilikçi unsurları analiz edilir. Kendi mevcudumuza ve yerli/yabancı muadillere göre kıyaslama  yapılır.

Burada önemli olan mevcut durumumuza ve yerli ve yabancı muadillere göre komponent (bölüm bazında, proses bazında) mukayese etmektir.

Einstein’ın izafiyet teorisine göre: Dünyadaki her şey, ancak başka bir şey ile olan mukayesesine göre gerçektir. Mukayese veya referans yoksa ileri sürdüğümüz yenilik boş bir ifadedir.

İncelemeyi yapacak olan TÜBİTAK uzmanı ile denetlemeyi yapacak hakemlere daha iyi mukayese imkanı verebilmek için eklerde bölümler bazında eskilerin resimleri ve yenilerin katı modelleri verilir. Her projede ürün ve bu ürünü üretecek süreci birlikte ele almak daha rasyoneldir.

Bir bütünü diğer bir bütüne göre bütün halinde kıyaslama yapmak zor olduğu için, makineleri yada proses hattını yenilikçi yönleri itibariyle 5-7 arası alt gruba, bileşene ya da bölüme ayırırız. Her bir proje alt bölümünü mevcudumuz ya da yerli/yabancı muadil alt bölümü ile kıyaslayarak, özgün yönleri ortaya çıkarırız. (Bu bilimsel metoda, birikimli analitik  varyasyon yöntemi denir). Eğer proje konusu, PROSES HATTI gibi bir sistem ise bu kez projenin bütünü ,sistem alt elemanlarına ve aşamalarına  bölünür.

<B.3.1. 2) Özgün Katkılar. Çıktının, Muadillerden olan üstünlüklerini sağlayan ve çıktıya ulaşmada  kullanılan malzeme, yazılım, alet-teçhizat, yöntem ve tekniklerde, başka bir deyişle amaca ulaştıracak araç ve izlenecek yollarda  uyguladığımız farklılıklardır.

<B.2.1.5 ) AR-GE Kapsamı

Projede ön görülen Ana faaliyetler örneğin; Kavram Geliştirme, Tasarım, Prototip İmalat ve Test olarak ana iş paketlerine bölünebilinir. Bu faaliyetler C Bölümünde  organizasyon şeması,projede görev alacakların CV’si vs bilgiler ile  daha detaylı olarak anlatılır. Burada ise kısa tanımlar ve iş paketleri arasındaki ilişkiler  ortaya konulur.

 

Görüldüğü gibi buradaki bölümler POPPER analizindeki Deneme Çözümüne (DÇ) karşılık gelmektedir

 

HATA ELEME (HE) Adımı

POPPER analizindeki (HE) süreç adımına karşılık gelen TÜBİTAK proje alt bölümlerini yazmaya sıra gelir. Tasarım/proses FMEA(Failure Mode Effect Analysis) risk analizleri, sonlu elemanlar yöntemi ile statik, dinamik, termal, yorulma, akış analizleri, test ve mühendislik analizleri, laboratuvar çalışmaları ile ÜRETİME GEÇMEDEN TASARIM aşamasında birden çok üretim yönteminin yanlışlanması(falsify) ve bizim parametrelere göre uygun bulup seçtiğimiz bir  yöntemin  doğrulama faaliyeti yapılır(verify). İmalat aşamasında ise uygun bulduğumuz yöntemin  tüm şartları karşıladığını göstermek için uygunluk testleri yapılarak tasarım geçerli kılınır(validity).

 

Hata eleme adımları;

Hata eleme adımları iki aşamada gerçekleştirilir. Birincisi  birden fazla deneme çözümü içinden bir tanesi hariç diğerlerinin ortadan kaldırılması süreci ile ortaya çıkan ve bize göre  uygun bulunan bir yöntemin her bir tasarım girdisinin tasarım çıktısını doğrulaması(verify)dır. Bu adım genelde tasarım aşamasında gerçekleşir ve Analizleri, Mühendislik hesaplamalarını vs. kapsar. İkincisi proje çıktısının kullanım şartlarında tüm girdilerin tüm çıktıları karşıladığının doğrulanmasıdır. Diğer bir ifade ile uygunluk testleridir.

 

<B.2.1.4 Alt Bölümünde ve

<C.1.2. İş Paketleri Listesi /3- İş paketindeki deney, test ve analizleri listeleyiniz.>

Bölümlerinde hata-eleme süreci tanımlanır.

Asıl Ar-Ge faaliyetleri bu çalışmalardır.

<B.2.1.4  AR-GE Faaliyetlerinde Uygulanacak Yöntem ya da Ar-Ge Sistematiği

Projenin Ar-Ge Unsuru ve sistematiği bu bölümde belirtilir. Yukarıda da belirttiğimiz gibi Ar-Ge; bilimsel ve teknik belirsizliklerin ve risklerin belirlenmesi ve giderilmesi ile alakalıdır, risk ve belirsizlik yoksa, kavram geliştirme ve tasarım belli olduğu için Ar-Ge değil, bir yatırım faaliyetidir. B.3.1 bölümünde belirlenen belli başlı yenilikçi performans ve başarı kriterleri bu bölüme taşınarak, proje süresince ulaşılmasındaki olası belirsizliklerin giderilme yolları(Ar-Ge sistematiği) ve doğrulama faaliyetlerini içerir.

Ar-Ge Sistematiği :Risk ve problemleri çözme, olası fırsatları yakalama yolunda Bilimsel Yöntemleri kullanarak (örneğin literatür tarama, risk analizi, Sonlu Elemanlar Yöntemi – SEY(İngilizcesi: The finite element method (FEM) kullanılarak yapılan çeşitli tasarım doğrulama ve optimizasyon çalışmaları, benzeşim çalışmaları ve/veya deneysel çalışmalar, TESTLER) deneme yanılma sürecini kısaltan, çözüme ulaşma olasılığının artıran, belirli bir sistematiğe sahip çalışmalardır.

 

SONUÇ (S2)

 

Sıra POPPER analizindeki SONUCA Yani (S2) ‘e geldiğinde, S2 PROJE ÇIKTILARI;

<B.2.1.3. Proje çıktılarını tanımlayıp, çıktıların uyacağı varsa ulusal/uluslararası standartları, projenin

                 somut hedeflerini ve başarı ölçütlerini belirtiniz.>

 

Bölümünde ve

 

<C.1.2.    İş Paketleri Listesi /4- İş paketi çıktılarını ve başarı kriterlerini belirtiniz.>

Bölümünde gösterilir.

 

Daha sonra projenin yazma düzenini bozmamak için Deneme Çözümü içinde yer alması gereken Firma alt yapısı, projenin etkileri ve proje maliyetleri konusunda aşağıdaki bölümlere geçilir. :

  • Organizasyonel/ beşeri ve alet-teçhizat Ar-Ge alt yapısını tanımlayan (C) bölümüne,
  • Ekonomik öngörülerin yer aldığı (D) bölümünün yazımına ve
  • Öngörülen bütçe maliyetlerinin yer aldığı (E) bölümü verilerine girilir.

 

Sırayla İnceleyelim

 

ORGANİZASYONEL/ BEŞERİ VE ALET-TEÇHİZAT AR-GE ALT YAPISINI TANIMLAYAN (C) BÖLÜMÜ

 

C.Proje Planı ve Firma Alt Yapısı

-C.1.İş Planı

İş paketleri, İş Zaman Çizelgesi, Ara çıktılar.

-C.2.Proje Yönetimi ve Organizasyon

-Proje Yönetimi (İş akışında ilgili faaliyetlerin kimin tarafından yapılacağı parantez içinde yazılır.

-Organizasyon Şeması, Mühendis, Tekniker, Teknik Sanat Okulu mezunları yazılır.

-Cv ler de en son okuldan mezuniyet tarihi yazılır.

Ar-Ge organizasyonu

-C.3.Kuruluş Ar-ge olanakları

Alet- Techizat, Tecrübe, Yazılım, Önceki projeler vs.

 

10. EKONOMİK ÖNGÖRÜLERİN YER ALDIĞI (D) BÖLÜMÜ

D.Projenin Ekonomik Yarara ve Ulusal Kazanıma Dönüşebilirliği

Bu bölümde özellikle  proje maliyetinin, seri üretime geçilerek  firmaya ne kadar sürede ne miktar üretim ile geri dönüşünün sağlanacağının hesabı yapılır(başabaş noktası),rekabete,istihdama ,cari açığı kapatmadaki katkısı ele alınır.

-D.1 Ekonomik Öngörüler

-D.2Ulusal Kazanımlar

-D.3Proje Ekonomik Bilgi Özeti

 

– ÖNGÖRÜLEN BÜTÇE MALİYETLERİNİN YER ALDIĞI (E) BÖLÜMÜ

 

E. Proje Bütçesi

-E.1.Personel Giderleri

-E.2.Seyahat Giderleri

-E.3.Alet/Teçhizat/Yazılım/Yayın Alımları

-E.4.Yurt İçi Ar-Ge Kuruluşlarına Yaptırılan İşler

-E.5.Danışmanlık Hizmeti ve Diğer Hizmet Alımları

-E.6.Malzeme Alımları

-E.7.Dönemsel Giderler Tablosu

 

EN SONUNDA ŞİMDİYE KADAR YAZDIKLARIMIZIN ÖZETLERİN YER ALDIĞI İLK BÖLÜMÜN YAZIMINA  GEÇİLİR

 

B.1.1. Proje Tanıtımı

B.1.2. Anahtar Kelimeler

B.1.3. Projenin Başlatılma Gerekçesi ve Amacı (ÖZET)/

B.1.4. Projenin Yenilikçi Yönü (ÖZET)/

B.1.5. Uygulanacak Yöntemler (ÖZET)/

B.1.6. Ekonomik ve Ulusal Kazanımlar (ÖZET)>

 

İlgili bölümlerin özetlenerek girilmesiyle proje yazımı sonlandırılır.

 

SONUÇ

-Yukarıdaki çalışmamız  ile Ar-Ge proje önerisi yazarken POPPER’in sorun çözme kalıbından hareket ederek, hızlı, doğru ve akılcı(rational) ar-ge  proje önerisi yazmaya katkıda bulunmak istedik,çünkü çoğu firmalarda ar-ge projesi yazmaya karşı bir çekingenliğin, bir tepkinin var olduğunu gözlemliyoruz. Bizim burada ortaya koyduğumuz POPPER’den uyarlama denemesi ,bir varsayımdır, okuyucu deneme yaparak yani proje yazarak, kalıbın kavramlarını test edebilir,hataları eleyebilir,daha iyi açıklayıcı yaklaşımlara ulaşabilir. Bu şekilde hepimiz proje yazma seferberliğine katkıda bulunabiliriz,eyleme geçmeliyiz,bol bol proje yazıp,reddedilirse bundan ders alıp,yolumuza devam etmeliyiz.İrlandalı  yazar Bernard Show şöyle demektedir : “Gençken yaptığım on şeyden dokuzunun başarısızlıkla sonuçlandığını gördüm.Başarısız olmak istemiyordum onun için ben de on kat daha fazla çalıştım”.

Sonuç olarak,Avrupa Birliği’nin 7.Çerçeve Programı olan ar-ge projelerinin finansmanı için Türkiye olarak havuza katkımızın ancak % 5’ini ,sayıca  yetersiz ve kabul edilmeyen   projeler  vererek  geri alabildiğimizi unutmamamız gerekir.

 

Bir önceki yazımız olan Yeni Yıpranma Hakkında Artılar Eksiler - 11 Mart 2013 başlıklı makalemizde 5510 sayılı kanun, en çok yıpranan milletvekilleri ve yeni yıpranma hakkı hakkında bilgiler verilmektedir.

SPONSOR REKLAMLAR

Mali Müşavirlere Özel Web Sitesi

BENZER HABERLER

Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!
Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!

Yaklaşık 1.5 ay önce Türkiye’de çalışan yabancılarla ilgili izin şartları değişti. Yabancı çalışma izni harçlarında ve cezalarda değişikliğe

Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları
Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları

Doğum borçlanması 5510 sayılı Kanunla 2008 yılından itibaren getirilen bir hak. Sadece sigortalılık başlangıcından sonraki sürelerin borçlanılması

10 işçiden 1’i sendikaya üye
10 işçiden 1’i sendikaya üye

1 Mayıs İşçi Bayramı geride kaldı fakat görüldü ki sendikalaşma oranları ülkemizde halen çok düşük. Türkiye örgütlülük konusunda ne

Yorum Yap

İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz


GENEL MUHASEBE

E-BÜLTEN ÜYELİK

E-posta Adresiniz:

NOT: E-postanıza gelen onay linkine tıklayınız. Onay linki gelen kutunuzda bulunmuyorsa, Gereksiz ya da Önemsiz klasörünü kontrol ediniz.

KÖŞE YAZARLARI

escort pendik kartal escort Jigolo Arayan Bayanlar pendik escort porno hikayeleri jigolo