Onaylanan Tübitak-Teydeb Ar-Ge Projelerin Mali Rapor Denetimi İle AGY500 YMM Raporu Oluştururken Mevzuata Göre Firmaların Hazırlayacakları Evraklar Listesi ve İstenen Bilgiler

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 16 Ağustos 2014 - 9:40

ONAYLANAN TÜBİTAK-TEYDEB AR-GE  PROJELERİN MALİ RAPOR  DENETİMİ   İLE AGY500 YMM RAPORU OLUŞTURURKEN MEVZUATA  GÖRE FİRMALARIN  HAZIRLAYACAKLARI  EVRAKLAR LİSTESİ VE İSTENEN BİLGİLER

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM

Gülçin GÖKÇEYREK & Buse KABAL ARSLAN
AR-GE ve Yenilik Mali Rapor Uzmanları

www.abdanmer.com
abdanmer@gmail.com

 

 

A)     Tübitak tarafından onaylanan AGY101 yada AGY100 formu, varsa değişikliklerle beraber (revize edilmiş haliyle) e-mail olarak,

B)      Ar-Ge Konusu makine ya da ürün satıldı ise kesilen Satış faturası,(satış faturası  proje bitiş tarihinden önce kesilmemeli, özellikle Kamu’ya proje konusu makine ya da ürün satıldı ise destek reddedilir).

C)      Projede kullanılacak tüm gider faturalarında “Bu faturada belirtilen toplam tutarın ………..TL’si ……….. numaralı TÜBİTAK – TEYDEB projesi için kullanılmıştır.” ibaresi yer alması gerekmektedir. Bu ibare için kaşe yaptırılmalıdır. 

D)     Harcama ve gider belgeleri, fatura, irsaliye, muavin dökümleri ve aşağıdaki diğer belgelerin üzerine ASLI GİBİDİR kaşesi vurulduktan sonra şirket unvanı veya unvanı içeren şirket kaşesi üzerine şirket yetkilisi tarafından imzalanması gerekmektedir.

E)      Banka ve çek ödemelerine ait banka dekontlarının ya da banka ekstrelerinin ilgili banka tarafından kaşeli imzalı teyidi.

F)      TRANSFER ÖDEMESİ olanlar için ilgili özel TÜBİTAK banka hesabına transfer ödemesi geldiği tarihten YMM raporu yazılıncaya kadarki hesap hareketlerini gösteren banka hesap ekstresi banka onaylı teyidi,

 

G)     Personel Giderleri (G011);

1-      Proje başlangıç tarihinden itibaren SGK hizmet dökümleri(prim hizmet belgeleri), tahakkuk fişleri, ödeme makbuzları, ücret bordroları, maaş ödemelerine ait banka dekontları yada banka ekstresi (banka tarafından kaşeli imzalı teyidi)

2-      Projede çalışan personele ait öğrenim durumlarını gösteren diploma fotokopileri (bazılarında mezuniyet tarihleri diplomanın arka sayfasında olduğundan diplomaların önlü arkalı fotokopisi),  işe giriş bildirgeleri,

3-      AR-GE işçiliklerine ait 335, 360, 361, 720 hesapların muavin dökümleri, bunların 750 ve 263 hesaplara taşınma kayıtları

4-      İlgili aylara ait (Proje süresince) Muhtasar Beyannameleri, tahakkuk fişleri ve vergi alındıları,

5-      Projede çalışan personel işten ayrılırsa yada projeye yeni dahil olan personel var ise işe giriş bildirgeleri, öğrenim durumlarını gösteren diploma fotokopileri ayrıca cv’leri, projedeki görev ve unvanları, adam/ay oranları

6-      Projede çalışan personellerden KOSGEB Nitelikli Eleman desteğinden yararlananlar var ise bunların kapsam dışına alınması için tarafımıza bildirilmesi,

7-      Projede firma ortakları, Yönetim Kurulu Üyeleri (Anonim Şirketler) ve Müdürlerinin (Limited Şirketler)görev alması durumunda, bunlara ilişkin personel giderlerinin belgelenmesi (tüm belgeler firma onaylı olarak) aşağıdaki şekilde gerçekleştirilmelidir;

 

 

 

–          Anonim şirketlerde; Projede görev alan Yönetim Kurulu Üyelerine tutarı esas sözleşme ile veya genel kurul kararı alınması şartıyla ücret ödenebilir. Yapılan ücret ödemeleri ile ilgili:

o   ücret ödemesinin başladığı tarihi,

o   ücret tutarının tespiti (ücret tutarı açıkça belirtilmedir) ve tayinini gösteren Genel Kurul Toplantı Tutanağı’nın (ücretler Genel Kurul Toplantı Tutanağı’nın düzenlendiği tarihten itibaren destek kapsamına alınır ve geçmiş tarihlere yönelik alınan kararlar dikkate alınmaz) noter tarafından onaylanmış kopyası veya esas sözleşmenin firma onaylı bir nüshası,

 

–          Limited şirketlerde: Projede görev alan şirket Müdürlerine yapılan ücret ödemeleri ile ilgili:

o   ücret ödemesinin başladığı tarihi,

o   ücret tutarının tespiti (ücret tutarı açıkça belirtilmedir) ve tayinini gösteren Genel Kurul Kararı’nın noter tarafından onaylanmış kopyası,

 

 

H)     Seyahet Giderleri (G012);

1-      Proje ile ilgili seyahat giderlerine ait faturalar, ilgili faturalara ait irsaliye fotokopisi ve ödeme evrakı ile bu faturaların kaydedildiği hesabın muavin dökümü,

2-      İlgili seyahate ait Elektronik Yolcu Bileti

 

İ)        Alet/Teçhizat/Yazılım/Yayın Giderleri (G013);

1-      Proje ile ilgili Alet/Teçhizat/Yazılım/Yayın giderlerine ait faturalar, ilgili faturalara ait irsaliye fotokopileri ve ödeme evrakı ile bu faturaların kaydedildiği mahsup fişleri ve ilgili hesapların muavin dökümleri

2-      İthal alımlarda, Gümrük Giriş Beyannamesi, ithalat faturası, Gümrük Vezne Alındısı ve faturada belirtilen döviz tutarının transferine ait banka dekontu

3-      Finansal Kiralama Leasingle alınan alımlarda Aylık Kira taksitlerine ait faturalar ve ödeme belgeleri, ayrıca finansal kiralama sözleşmesi ve ödeme planı

4-      İlgili hesapların 750 ve 263 nolu hesaplara amortisman kayıtlarının aktarılması

 

J)       Yurtiçi AR-GE Kuruluşlarına Yaptırılan İşler (G014);

1-      Proje ile ilgili Yurtiçi AR-GE Kuruluşlarında Yaptırılan İşlere ait fatura ve ödeme evrakı ile bu faturaların kaydedildiği hesabın muavin dökümü,

2-      Yurtiçi AR-GE Kuruluşu ile yapılan sözleşme yada protokol söz konusu sözleşmede, alınan hizmete ilişkin ayrıntılı açıklama yer alması gerekmektedir.

3-      730 yada 750’den 263 nolu hesaplara aktarılmasının kayıtları

 

K)      Danışmanlık Hizmeti ve Diğer Hizmet Giderleri (G015);

1-      Proje ile ilgili hizmet alımlarına ait faturalar, ilgili faturalara ait irsaliye fotokopileri ve ödeme evrakı ile bu faturaların kaydedildiği hesabın muavin dökümü,

2-      Danışmanlık sözleşmelerinin fotokopileri, söz konusu sözleşmede, alınan hizmete ilişkin ayrıntılı açıklama yer alması gerekmektedir.

3-      730 yada 750’den 263 nolu hesaplara aktarılmasının kayıtları

 

L)       Malzeme Giderleri (G016);

1-      Proje ile ilgili olarak alınan malzemelere ait satıcı faturaları, ilgili faturalara ait irsaliye fotokopileri,  320 satıcı hesaplarının ve ilgili 150 hesaplarının muavin dökümleri, firmalara yapılan ödemelerle ilgili banka dekontları, çek fotokopileri ve çeklerin ödendiğine dair banka dekontları,

2-      Ar-Ge kapsamındaki proje için malzeme sarflarına ait tutarlandırılmış stoktan çıkış sarf listeleri, ilgili 150 hesapların muavin dökümleri

3-      İthal alımlarda, Gümrük Giriş Beyannamesi, ithalat faturası, Gümrük Vezne Alındısı ve faturada belirtilen döviz tutarının transferine ait banka dekontu

4-      Proje önerisi tahmini maliyet listesinde yer alan malzeme kalemlerini fatura üzerinde sıra numaralarını belirtilerek eşleştirmenin yapılması. Ayrıca bazı kalemler proje ile ilişkilendirilemediğinden kapsam dışına alınıyor. Fatura üzerinde ilgili sıra numaralarını yazarlarsa, hem denetim zamanı kısalır hem de kapsam dışına alınmaz.  İlave malzeme kalemleri var ise faturaların üzerlerine kurşun kalemle gerekçelendirilmesi mutlaka yazılmalıdır.

5-      150’den 750 ve 263 nolu hesaplara aktarılmasının kayıtları

 

M )Bilanço ve Gelir Tablosu ile Firma Bilgileri;

1-      Son yılın Bilanço ve Gelir Tablosu (Vergi Dairesi veya YMM tarafından tasdikli)

2-      Proje süresi içinde verilen geçici vergi beyannameleri ve eki gelir tablolarının düzenlenmesine esas olan yansıtmalar kapatılmadan önceki mizanlar,

3-      Cari yılın Defter bilgileri, onay makamı, onay tarihi, yevmiye numaraları ve defterlerin noter tasdiklerinin olduğu sayfaların fotokopileri,

4-      Firma ortaklarının TC kimlik numaraları, görev/unvanları,  hisse oranları, hisse miktarları ve ortaklar pay defterinin ilgili sayfalarının fotokopileri,

5-      İmza Sirküleri,

6-      Ticaret Sicil Gazeteleri (kuruluştan itibaren değişikliklerle beraber)fotokopileri,

7-      KOBİ Beyannamesi,

8-      TÜBİTAK hibesinin yatırılacağı banka hesap nosu,

 

Sayı ve Nitelik Açısından Neden Yeterli Ar-Ge Projesi Üretemiyoruz?

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 15 Ağustos 2014 - 8:10

SAYI VE NİTELİK AÇISINDAN NEDEN  YETERLİ AR-GE PROJESİ  ÜRETEMİYORUZ?

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge Hibe Fonları
Uygulayıcısı,  YMM

 

NEGATİF İNANÇ VE DUYGULAR

 

Ar-Ge ve Yenilik faaliyetleri konusunda ulusal ve uluslar arası kurumlara proje verilmesine ilişkin firma ziyaretlerinde çoklukla şu şikayetleri duyuyoruz:

 

– Biz üretimle uğraşıyoruz, Ar-Ge’ye ayıracak zaman ve elemanımız yok, bu işe bir mühendis ayıramayız,

– Biz şimdiye kadar devletten beş kuruş hibe almadık, hep kendi öz kaynaklarımızla yaptık,

– Proje yazmak zor, kabul edilse bile hibeyi almak için çok doküman hazırlamak lazım, prosedürü ağır,

– Proje yazmada yardımcı olan danışmanlar var, nasıl güvenelim? Önce hibe çıksın sonra hakkınızı alın diyoruz, kabul etmiyorlar,

– Proje yapanlardan duyuyoruz, bazen alınan hibeyi faiziyle geri istiyorlar,

– Proje bütçesinin çok az kısmını alan firmalar var, bu durumda uğraşmaya değmez,

– Mevzuat sık sık değişiyor, nasıl takip edelim? Takip edemediğimizden dolayı projelerin bir kısmı ret oluyor,

– Bu ve benzeri şikayetler daha da artabiliyor.

 

REKABET BASKISI

 

Bu olumsuz düşünce, tutum ve davranışlara karşın özellikle küresel rekabet firmaları rahat bırakmıyor, yerli ve yabancı rakiplerine göre yenilikçi ürün ve bununla uyumlu süreç yenilikleri yapmaları gerekiyor. Ancak bu iş risk ve belirsizlik taşıyor, bunun için Ar-Ge projesi verip, devletin bu riske katlanılmasında yardımcı olunmasını, mühendis maaşlarının bir kısmının devlet tarafından karşılanmasını, üzerlerindeki sigorta ve vergi yüklerinden biraz arınmak istiyor vb. gibi gerekçelerle Ar-Ge projesi verme arzusu gündeme geliyor. Ancak momentum ya da zaman tamponunun başlangıcında mevcut alışkanlık ve inançlar (paradigmalar) proje verme arzusundan daha güçlü olduğu için, bir türlü proje verme aşamasına geçilemiyor. İşte bu durumda proje verme arzusu ile uyumlu “YENİ BİR İNANCA KÖPRÜ KURUP” zihinsel,duygusal  ve fiziksel boyutlarda  bu konuya sürekli ve bilinçli bir şekilde odaklanıp yeni bir inanç ya da paradigma sistemi kurmak gerekiyor (İnanca köprü kurmak kavramını” Esther & Jerry Hicks’in Çekim Yasası “kitabından aldım). Haliyle bu durum yani proje verme arzusunun mevcut duruma göre daha baskın çıkması zaman ve bilinçli çaba gerektiriyor, ancak gerek literatürde okuduklarımdan gerekse kendimin ve başkalarının deneyimlerinden gözlemlediklerime göre başka yol da yok gibi görünüyor. Nitekim “Düşün ve Zengin Ol Kitabının yazarı Napoleon Hill’e göre, HİÇBİR BEDEL ÖDENMEDEN BİR ŞEY ELDE EDİLEMEZ”.

 

TEORİK KONSEPT

 

Geleneksel olarak  sebep-sonuç ilişkilerinin analizinde şu tarz fonksiyonel analiz kullanılır:

Y= f(a,b,c,d…) bir örnek verirsek bir mala olan talep T=f (O malın fiyatı, başka malların fiyatı, tüketici tercihi, gelir seviyesi, vb).Örneğin diğer şartlar ya da bağımsız değişkenler sabit iken bir malın fiyatı yükseldikçe o mala olan talep azalır. Analize devam edilerek,bu kez diğer bağımsız değişkenler ya da parametrelerin etkileri sabit iken örneğin gelir seviyesinin artmasının talep üzerindeki etkisi araştırılır, diğerleri de bu şekilde sebep-sonuç analizine tabi tutulur.Sonuçta bu etkilerin talep üzerindeki toplam etkisi ve gerektiğinde toplam içindeki her bir parametrenin nispi etkisi araştırılır.Bu tarz analiz “additive function analysis”-toplamsal fonksiyonel analiz- olarak adlandırılır.

Bence “KARŞITLIK YASASI’na göre yeni paradigma oluşturma ile mevcut durum arasındaki analizde “combinative  function analysis”-birleştirici fonksiyonel analiz- yöntemi kullanılmalı. Burada mevcut durumun etkisi ile yeni durumun etkisi bir bütün halinde birleştirilerek ele alınır, sayısal olarak da  örneğin 100 birim esas alınır.Yeni durumun toplam etki içindeki baskın etkisi 51 olduğunda artık yeni durumun,inancın,çerçevenin  koşulları geçerli olur.Mevcut durumun baskın etkisi 50’yi aştığı sürece,iyileşme olmaz. Örneğin bir malın fiyatı “P=Arz Miktarı / Talep Miktarı “ ilişkisine göre belirlenip, eğer arz miktarı talep miktarından fazla ise,piyasa fiyatı düşer, aksi durumda yükselir.Bu mantığımızı ar-ge projesi verme faaliyeti ile ilişkilendirirsek, araştırma ve Yenilik Proje verme arzusu ile inancını  “Innovation”  nın  <I> İle mevcut teknolojik durumu,rutin üretim yapma alışkanlığını da İngilizceden alarak  “State of the art” ın <S>  sembolü ile gösterirsek Proje yapma arzu ve çıktısı PD(Deliverables of Project) , PD=I/S ‘e bağlıdır.Proje verme arzu ve inancı yani formülümüzde <I> mevcut duruma göre daha baskın düşünce olduğunda,firmalar ancak proje vermeye  başlayacaklar ,aksi durumda proje verme hevesi ateşli bir saplantı haline gelmediğinden,ar-ge projesi yapılmayacaktır.(Analiz konusundaki kavramlar için “Scheibler’in Technik und Methodik des Wirschaftswissenschaftlichen Arbeitens” kitabından yararlandım).

 

SONUÇ

 

Araştırma ve Yenilik Ar-Ge projesi verme çalışmalarına firma yöneticilerinde ve çalışanlarında   zihinsel ,duygusal(bilinçaltı)ve fiziksel boyutlarda bir bütün halinde  hiç ara vermeden  bilinçli çabalarla  devam edilmesini öneririz. Elbette ara sıra başarısızlıklar olacaktır, yeni fikir ve uygulamalar geliştirmek için de olacaktır da. Napoleon Hill’in dediği gibi her başarısızlık, dengi ve daha fazla avantajın tohumlarını da beraberinde getirir, ayrıca olumsuz durum için harcadığımız zaman ve enerjiyi olumlu durum için harcarsak, başarı kaçınılmazdır. Bunun için bence birleştirici fonksiyonel analiz yöntemini kullanmalıyız. Aslında bana göre bu analiz yöntemi YENİLİKÇİ YAŞAM FELSEFEMİZ VE SÜREKLİ BÜYÜMEMİZ İÇİN ŞARTTIR.

Tübitak-Teydeb Mali Rapor Denetimlerinde Sürekli Tekrarlanan Hatalar

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 14 Ağustos 2014 - 8:14

TÜBİTAK-TEYDEB  MALİ RAPOR DENETİMLERİNDE  SÜREKLİ TEKRARLANAN HATALAR 

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM
 

Gülçin GÖKÇEYREK & Buse KABAL ARSLAN
AR-GE ve Yenilik Mali Rapor Uzmanları

www.abdanmer.com
abdanmer@gmail.com

 

 

TÜBİTAK’tan Ar-Ge projesi onaylanan firmaların 2014 Ocak-Haziran  aylarına ait 2014/ 1.dönem  hibe desteğini talep etmek için teknik rapor, mali rapor ve YMM raporundan oluşan Ar-Ge yardımı istek formunu doldurarak en geç 2014 Eylül ayı sonuna kadar TÜBİTAK’a online ve basılı olarak sunmaları  gerekiyor. Aşağıda  deneyimlerimize göre mali raporun  harcama ve gider kalemlerinde olası  hata kaynaklarına  dikkat çekilmektedir.

 

TEKRARLANAN HATA KAYNAKLARI

 

1.SON ANI BEKLEMEK: Bu raporları yazmak için Haziran ayını takip eden  3 aylık süre  var iken, son Eylül ayına sıkıştırmak hem denetimleri zorlaştırıyor hem de yapılan hataların revizyonunu önlüyor. Bizce bu dönem raporları için en geç  Temmuz ayında hazırlık yapılarak Ağustos ayında TÜBİTAK’a vermek, Eylül ayına bırakmamak.

 

2.PROJE MALİYETLERİ İLE MALİ RAPOR HARCAMA VE GİDERLERİNİN BİRBİRİYLE TAM EŞLEŞTİRİLMEMESİ: Özellikle malzemelerde proje maliyetleri bilgileri ile fatura bilgileri birbiriyle çeliştiğinden bizler ek bilgi alarak ikna olmak zorunda kalıyoruz. Buradaki akılcı yöntem, firmanın satın almacısının proje bütçesini eline alarak, buradaki bilgilere göre fatura kestirmesi ve bu Ar-Ge faturalarının muhasebede ayrı bir dosya olarak ta baştan izlenmesidir.

 

Mali Rapor denetiminde en çok zamanımızı alan malzeme eşleştirmesidir. Firmalar Proje önerisi tahmini maliyet listesinde yer alan malzeme kalemlerini fatura üzerinde sıra numaralarını belirtmediklerinden biz eşleştirmeyi yaparken zorlanıyoruz, ayrıca bazı kalemleri proje ilişkilendiremediğimizden kapsam dışına almak zorunda kalıyoruz. Firmalar fatura üzerinde ilgili sıra numaralarını yazarlarsa hem denetim zamanı kısalır hem de kapsam dışına alınmaz.

 

3.HARCAMA VE GİDERLERİN BAZILARININ YMM RAPOR TARİHİNE KADAR ÖDENMEMİŞ OLMASI: Verilen çeklerin tarihleri rapor tarihinden sonraya isabet ediyorsa, ilgili harcama ve gider hibe kapsamı dışına alınıyor (Projenin son raporu ise telafisi yok, ara dönem raporu ise bir sonraki dönemde ödeme yapılırsa destek kapsamına girebiliyor). Ödemelerde dekontlar üzerine ilgili Ar-Ge faturasının numara ve tarihi yazılarak, cari hesap usulü ödemeden kaçınmak gerekli, aksi halde Ar-Ge faturası öncesi borçların da rapor tarihinden önce ödenmesi gerekiyor. Personel ödemeleri bankadan tam olarak ödenmeli, eksik olması halinde eksik ödenen ücrete ait hibenin tamamı kapsam dışına alınıyor. Malzeme, hizmet alımları gibi diğer harcama ve giderlerde eksik ödeme halinde ödenen tutardan önce KDV’nin tamamı düşülüyor, geri kalan tutar hibe matrahına tabi tutuluyor. Ödemelerin çekle yapılmasında bizce mutlaka firmanın kendi çeki kullanılmalı (müşteri çeki kullanmak zorunda kalırsak, tam cirolu olmalı, kullandığımız çek ürünümüzü sattığımız müşteriye ait ise müşterinin bankasından banka teyidi alınması şart, aksi halde kapsam dışı).

 

4.HARCAMA VE GİDER BELGELERİNİN TANZİM TARİHLERİNİN PROJE SÜRESİ İÇİNDE OLMASI GEREKLİLİĞİ: Aksi halde kapsam dışına alınır. Bunun üç istisnası vardır. Birincisi, firma normal üretimleri için kullandığı rutin malzemelerden stokunda kalan olarak bulunduruyorsa, fatura tarihi dikkate alınmadan proje süresi içinde sarfının yapıldığına dair muhasebe kaydı yapılmış ise kabul edilir. İkincisi; ithal malzeme ve makine ithalatına ait faturaların düzenleme tarihleri geriye doğru en geç proje tarihinden itibaren 3 ayı geçmemesi gerekir. Üçüncüsü; son döneme ait YMM faturası, proje bitiş tarihinden raporun imzalanmasına kadarki sürede düzenlense bile, ödemesi yapılmışsa, destek kapsamına alınır.

 

5.PERSONEL GİDERLERİ ARASINDA PROJEDE GÖREV ALAN ŞİRKET ORTAKLARINA AİT GENEL KURUL KARARI İLE NOTER TASDİKİNİN OLMAMASI: Haliyle kapsam dışına alınıyor. Ayrıca projede görev alan personel KOSGEB’in nitelikli eleman desteğinden de yararlanıyorsa, aynı anda TÜBİTAK personel desteğinden yararlanamaz.

 

6.AR-GE MUHASEBE KAYITLARININ AYRIŞTIRARAK 750 HESAP ÜZERİNDEN 263 AR-GE GİDERLERİ HESABINDA TOPLANMAMASI: Gördüğümüz kadarıyla bu hesaplar kullanılmayıp Ar-Ge harcama ve giderlerin genel üretim maliyetlerinin içerisinde gösterilmesi hem Ar-Ge indirimi imkânını ortadan kaldırıyor hem de 263’de bir kaydın olması halinde firma 1501 Sanayi Ar-Ge projelerinde  % 5-10 arası ek hibe destek oranından mahrum kalıyor.

 

7.TÜBİTAK UYGULAMASI İLE 5746 SAYILI AR-GE TEŞVİK KANUNU ARASINDAKİ FARKLILIKLARIN DİKKAT EDİLMEMESİ: Örneğin bu kapsamda en çok karşılaştığımız sorun; TÜBİTAK alet, teçhizat, yazılım ve program alımında bu alımların bedellerinin tamamını (oransal destek hariç) hibe matrahına dahil edilmesine imkan tanıdığından ve YMM tarafından onaylandığından ötürü, tamamı Ar-Ge gideri olarak firma tarafından geçici vergi ve kurumlar vergisi matrahından düşülürken, Ar-Ge kanunu sadece proje süresince kullanıldığı süreye isabet eden itfa ya da amortismanı kabul ettiğinden, arada fark çıkmakta, daha sonra cezalı düzeltme beyannamesi vermek zorunda kalmaktadır.

 

8.PROJE ÇIKTISI ÜRÜN SATIŞA KONU İSE, FATURA TARİHİNİN PROJENİN BİTİŞ TARİHİNDEN SONRA KESİLMESİ GEREKLİLİĞİ: Aksi halde hem proje süreci izleyici tarafından sorgulanır hem de ilgili harcama ve giderler destek kapsamı dışına alınır.

 

9.PROJE ÖNGÜRÜLERİNDE REVİZYON TALEPLERİNİN TEKNİK RAPORDA VE BUNA BAĞLI OLARAK MALİ RAPORDA HARCAMA VE GİDERLERİN ONAY İÇİN TANIMLANMAMASI: Proje geleceğe yönelik öngörü ve sapma riski taşıdığından, süre uzatımı/kısaltımı, bütçe kapsamı değişikliklerinin gerekçeli olarak raporlarda tanımlanarak, izleyici ve TÜBİTAK tarafından onayının alınması gerekir, bu şekilde onay yazısı olmadan YMM bu konuda bir işlem yapamaz. Ayrıca Teknik rapor muhteviyatı ile Mali Rapor muhteviyatının birbiriyle örtüşmeyip, çelişkiler içermesi halinde projenin iptaline kadar gidilebileceğini uygulamada deneyimledik.

 

SONUÇ

 

Geçmiş bugün ve şu an itibariyle bitmiştir, ancak geçmiş hatalardan mutlaka ders alınarak iyileştirilmiş olarak bugünkü çalışmalar yapılmalı ve bunun sonucu olarak yarın için ümitli olmalıyız.

En Son 14 Ağustos 2014 Tarihinde Verilecek 2. Geçici Vergi Beyannamesinde Tübitak – Teydeb Ar-Ge İndiriminin Hesabı

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 13 Ağustos 2014 - 8:35

EN SON 14 AĞUSTOS 2014 TARİHİNDE VERİLECEK 2.GEÇİCİ VERGİ BEYANNAMESİNDE
TÜBİTAK- TEYDEB AR-GE İNDİRİMİNİN HESABI

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge ve Yenilik Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM 

 

AR-GE İNDİRİMİNİN HESABINDA MEVZUATA GÖRE 2 AYRI YÖNTEM

 

Mükellefler bünyelerinde yürüttükleri Ar‐Ge projesi kapsamında faydalanmak istedikleri “Ar‐Ge İndirimi” konusunda, 1 Seri No.lu 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’ndeki “10.2. Ar‐Ge indirimi” kısmında tanımlanan düzenlemeyi ya da 5746 Sayılı Kanuna bağlı olarak çıkarılan Uygulama ve Denetim Yönetmeliği’nde açıklanan esas ve uygulamaları seçebilir veya uygulamada gözlemlediğimiz gibi, Ar‐Ge indiriminden yararlanmayıp, sadece Ar‐Ge fonundan yararlanmayı tercih

edebilir. Söz konusu iki düzenlemenin kapsam ile uygulama usul ve esasları birbirinden farklılıklar içermektedir. Aynı ArGe projesi için iki uygulamayı birlikte ArGe indiriminde kullanmaları mümkün değildir. 5520 Sayılı Kanun uygulamasını tercih edip 263’de aktifleştirilen Ar‐Ge harcamalarının % 100′ünü kurum kazancından indiren mükellef, Kamu Kurum ve Kuruluşlarından (örneğin TÜBİTAK’dan) gelen hibeyi bilanço pasif kalemi olan 549 özel fon hesabına kaydetmeyerek, 602 numaralı Diğer Gelirler Hesabının alacağına kaydetmesi gerekir. 5746 sayılı Kanunun ilgili Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin Uygulama ve Denetim Yönetmeliğin 8/3 maddesinde; “Kanun kapsamında ArGe indiriminden yararlananlar, Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesinin (9) numaralı bendi ile Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükmünden ayrıca yararlanamazlar” denilmektedir.

 

Mükellef, bünyelerinde yürüttükleri Ar‐Ge Projesi kapsamında faydalanmak istedikleri “Ar‐Ge İndirimi” konusunda, 5746 sayılı Kanun uygulamasını seçebilir. Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin Uygulama ve Denetim Yönetmeliği’nin 24 üncü maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen “Bu hesapta yer alan tutarlar, Gelir Vergisi Kanunu ve Kurumlar Vergisi Kanununa göre vergiye tabi kazancın tespitinde gelir, Ar‐Ge İndirimi tutarının tespitinde Ar‐Ge harcaması olarak dikkate alınmaz. Bu şekilde sağlanan karşılıksız fonlardan yapılan harcamalar yapıldığı yere göre doğrudan gider ya da amortismana tabi iktisadi kıymet olarak muhasebeleştirilir” hükmüne göre hareket edilmesi zorunludur. Bu durumda Kamu Kurum ve Kuruluşlarından (örneğin TÜBİTAK’dan) gelen hibe, 549 numaralı özel fon hesabına kaydedilerek ticari kazanç matrahına dâhil edilmez,549’daki bu fon hesabı  5 yıl süre ile sermaye artışı dışında örneğin kar dağıtımına konu olursa vergiye tabidir.

 

263’deki aktifleştirilen Ar‐Ge harcamalarından TÜBİTAK’dan gelen hibe düşülerek, kalan tutar ilgili dönemde net yapılan “Ar‐Ge İndirimi” olarak kabul edilir ve Kurumlar Vergisi ya da Geçici Vergi matrahından indirime gidilir. Kuruluş yukarıda belirtilen işlemler dışında dönem içinde Geçici Vergi matrahından Ar‐Ge indirimini düşmesi durumunda, her geçici vergi döneminde 751 yansıtma hesabı üzerinden 263 nolu Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabına aktifleştirme kaydının yapılması söz konusudur.

 

Öte yandan 5746 sayılı Kanununa göre kar yetersizliği nedeniyle Ar-Ge indiriminin tamamı vergi matrahından indirilmeyip müteakip yıla devredilirse bu takdirde yeniden değerlendirme oranı ile endekslenmesi gerekir. Ayrıca, devredilen Ar-Ge İndiriminin nazım hesaplarda ve Kurumlar Vergisi Beyannamesinde gösterilmesi zorunludur. Oysa 5520 sayılı Kanununa göre devreden Ar-Ge İndirimine yeniden değerlendirme oranı uygulanarak endeksleme farkı hesaplanmaz, ancak nazım hesaplarda ve Kurumlar Vergisi Beyannamesinde gösterilmesi şarttır.

 

 

AR-GE İNDİRİMİNİN HESABINDA DİKKATE ALINACAK PARAMETRELER

 

ArGe Departmanı

 

5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanun’un ilgili Tebliğinde; Ar‐Ge indirimi için mükelleflerin Ar‐Ge departmanı kurmaları ve Ar‐Ge’de görev alan personelin tam zamanlı çalışması halinde söz konusu personel giderinin Ar‐Ge harcaması olarak kabul edilebileceği belirtilmektedir. 5746 Sayılı Kanun’un ilgili Yönetmeliğinde ise ayrı bir Ar‐Ge departmanının kurulmasına gerek olmadığı (çoğu KOBİ’lerde ayrı bir Ar‐Ge departmanın bulunmadığını gözlemlemekteyiz ve Kamu Kurum ve Kuruluşları da karşılıksız destek verirken ayrı bir Ar‐Ge departmanı kurmak zorunluluğu aramamaktadır) ve personelin de Ar‐Ge projesinde kısmi yani adam/ay oranına göre çalışabileceği, çalışılan kısma isabet eden personel giderinin Ar‐Ge harcamasına dâhil edebileceği belirtilmektedir. Bu durumda, adam/ay oranı (1) in altında olan projelerin 5520 sayılı Kanun’un ilgili Tebliği’nde belirtilen Ar‐Ge İndirimini seçmeleri durumunda, bize göre personel giderini Ar‐Ge indirimi olarak dikkate almamaları gerekir.

 

ArGe Harcamalarının İtfası

 

Ar‐Ge projesi tamamlandıktan sonra, 263’deki Ar‐Ge harcaması, bu hesapta tutulmaya devam edilerek % 20 oranlı amortisman ile 5 yılda itfa edilerek, 630 Ar‐Ge gideri hesabına borç / 268 birikmiş amortisman hesabına alacak kaydedilir.

 

Aktifleştirilen Ar‐Ge harcamasının 263 nolu hesapta tutulup da, örneğin satışa konu olmayarak, kendi ihtiyacı olan makine ya da ekipmanda 253 nolu hesaba transferinin yapılmamasının başka bir yönü de; 1501 TÜBİTAK Sanayi Ar‐Ge projelerinde firmanın bilançosundaki 263 Ar‐Ge gideri hesabında harcama kaydının bulunması halinde % 40 olan temel destek oranına, % 5 ila 10 oranında değişen ilave desteğin eklenmesidir.

 

Oransal Destek

 

TÜBİTAK tarafından desteklenen Ar‐Ge projelerinde her iki düzenleme için (M013 formunda) alet, teçhizat, makine, ekipman, yazılım, test cihazlarının harcama bedellerinin tamamı değil kullanım süresine göre amortisman payı, Ar‐Ge giderlerine dahil edilir (Tedarik edildiğinde alet, teçhizat, makine, ekipmanlar, test cihazları 253 no.lu hesaba, bilgisayarlar 255 no lu hesaba, yazılım programları da 260 nolu hesaba KDV hariç fatura bedelinin tamamı üzerinden kayıt yapılır).

 

Bu kapsamda örneğin TÜBİTAK tarafından desteklenen Ar‐Ge projelerinde alet, teçhizat, makine ve ekipmanlar Ar‐Ge projesi bittikten sonra üretimde kullanılacak ise, oransal olarak desteklenmektedir. Başka bir ifadeyle maliyet bedelinin % 100’ü desteklenecek harcama toplamına dâhil edilmemekte; TÜBİTAK KOBİ Ar-Ge projelerinde fatura bedelinin %40’ı harcama tutarına dahil edilir, bunun da % 75’i bulunarak (başka bir deyişle toplamda fatura matrahının %30) hibe desteğine konu olur. 1501 Sanayi Ar-Ge Projelerinde fatura bedelinin %40’ı harcama tutarına dahil edilir, bunun da %40 ila %60 hesaplanarak hibe desteğine konu olur. İki düzenleme arasındaki fark; 5520 sayılı düzenlemeye göre Ar‐Ge faaliyetleri dışında kullanılan makine ve ekipmanın amortismanı Ar‐Ge gideri olarak kabul edilmez iken, 5746 sayılı düzenlemeye göre kullanım süresine bağlı olarak hesaplanan amortisman, Ar‐Ge gideri olarak kabul edilmektedir.

 

Firma Dışından Hizmet Alımı

 

5520 sayılı Kanunun çerçevesinde hareket edilen bir Ar‐Ge projesinde, dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler için (örneğin TÜBİTAK tarafından desteklenmesi uygun bulunan bir Ar‐Ge projesinde M014 analizler ve testler için, M015 dışarıya yaptırılan fason işçilikler ve danışmanlık için) toplam proje bütçesi içerisinde herhangi bir sınır yoktur. Oysa 5746 sayılı Kanuna göre toplam gerçekleşen Ar‐Ge proje bütçe içerisinde bu şekilde alınan danışmanlık hizmeti ve diğer hizmet alımlarına ilişkin harcamalar, Ar‐Ge ve yenilik harcaması kapsamında gerçekleştirilen toplam harcama tutarının %20’sini geçemez.

 

SONUÇ
Yukarıdaki analizlerden görüldüğü üzere, Ar‐Ge ve yenilik projelerinin daha verilme aşamasında firmaların hangi mevzuata göre hareket edeceklerini belirlemeleri  gerekir. Bunun için firma sahibinin,proje yürütücüsü mühendisin, muhasebe sorumlusunun, satın almacının , SMMM ve YMM’lerin en başta toplantı yaparak, birlikte koordineli ve ekip halinde sistemli çalışmanın önemi teyit edilmeli . Bu birliktelik  sağlanamadığı takdirde , Ar‐Ge projeleri kapsamında  önce firma sahipleri sonra da  yeterli  doğru analiz yapılmaması halinde   YMM’ler büyük sorumluluk altına girmektedir.Ayrıca firmalar ar-ge projesi vermekten vazgeçmektedirler.

Ar-Ge Projesini Tamamlayan Firmaların Seri Üretime Geçişiyle İlgili Yatırım Destekleri Başvurularına Geç Kalınmamalı

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 12 Ağustos 2014 - 11:40

AR-GE PROJESİNİ TAMAMLAYAN FİRMALARIN SERİ ÜRETİME GEÇİŞİYLE İLGİLİ Y
ATIRIM DESTEKLERİ BAŞVURULARINA GEÇ KALINMAMALI

KOBİ’LERE YATIRIM İÇİN 5 MİLYON TL’YE KADAR HİBE,5 MİLYON TL’YE KADAR FAİZSİZ KREDİ VERİLİYOR

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge ve Yenilik Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM

www.abdanmer.com
abdanmer@gmail.com

 

GİRİŞ

29 Nisan 2014 tarihinde BİLİM, SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞININ TEKNOLOJİK ÜRÜN YATIRIM DESTEK PROGRAMI HAKKINDA YÖNETMELİĞİN yayınlanmasına müteakip 21 Temmuz 2014 tarihinde yayınlan TEKNOLOJİK ÜRÜN YATIRIM DESTEK PROGRAMI UYGULAMA USUL VE ESASLARI’na göre, TÜBİTAK yada KOSGEB’e Ar-Ge ve Yenilik projeleri verilip onaylanarak tamamlanır ve prototipi yapılan ürün ya da yazılımın Bakanlıkça ilan edilen yüksek ve orta-yüksek teknoloji alanlarında bulunması halinde seri üretime geçiş yatırımı için 5 yıl içinde Bakanlığa başvurulduğunda aşağıdaki desteklerden yararlanılmaktadır. Başvurular internet üzerinden 17 Temmuz 2014 tarihinde başlamış olup,3 Ekim 2014 tarihine kadar devam etmektedir.

 

 

DESTEKLER

 

A) Makine, Teçhizat desteği 

 

– Mikro, Küçük ölçekli KOBİ’lere seri üretim için gerekli olan yatırım tutarının %40′lık bölümünü 5 milyon TL.’ye kadar hibe olarak veriliyor.

– Orta ölçekli KOBİ’lerde ilgili oran %30 ve  en fazla 4 milyon TL.

– Büyük ölçekli firmalarda ilgili oran %10 ve  en fazla 2 milyon TL.

 

Not 1: Yatırım projesine konu satın alınacak makine ve teçhizatın, 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 63 üncü maddesi kapsamında Bakanlıkça hazırlanan usul ve esaslara uygun olarak alınmış yerli malı belgesi ile tefrik edilmesi durumunda,  belirtilen oranlara 10 puan daha ilave edilir. Başka bir deyişle yukarıdaki oranlar ithal ve yerli malı belgesiz yerli makine ve teçhizat alımlarında geçeri olup, Yerli Malı Belgesi”ne sahip Türkiye’deki makine ve teçhizat üreticilerinden veya tedarikçilerinden satın alınması halinde % 10’ar puan ilave edilir.

Not 2: 4 Kasım 2012 tarihinde  KOBİ Yönetmeliğinde yapılan değişikliğe  göre; 10 kişiden az yıllık çalışan istihdam eden ve yıllık net satış hasılatı ya da mali bilançosundan herhangi  biri   bir milyon TL´yi aşmayan çok küçük işletmeler mikro işletme, 50 kişiden az yıllık çalışan istihdam eden ve yıllık net satış hasılatı ya da mali bilançosundan herhangi biri  beş milyon TL´yi aşmayan işletmeler küçük işletme, 250 kişiden az yıllık çalışan istihdam eden ve yıllık net satış hasılatı ya da mali bilançosundan herhangi biri  40 milyon TL´yi aşmayan işletmeler de orta büyüklükteki işletme olarak belirlendi.Bu programın uygulanması açısından Küçük işletme: KOBİ tanımında yer alan “Mikro İşletme”yi de kapsamaktadır.

 

B) Kredi faiz desteği

 

– Küçük ve Orta Ölçekli KOBİ’ler için en az 1 yıl vadeli 10 milyon TL.’ye kadar faizsiz yatırım kredisi imkanı, 10 milyon TL.’den sonrası için %50 indirimli kredi faiz desteği sağlanmaktadır.

 

C) İşletme gideri desteği

 

– Küçük işletmelere Yatırım tamamlandıktan sonraki 1 yıl için üretim için gerekli olan enerji, personel ve kira giderinin %75′i hibe olarak ödeniyor.

 

Öte yandan Ar-Ge süreçleri yurt dışında gerçekleşmiş ve o ülkedeki kurum, kuruluş veya fonlar tarafından desteklenmiş olan Ar-Ge ve yenilik projeleri sonucunda ortaya çıkan veya öz kaynaklar kullanılarak yapılan Ar-Ge faaliyetleri sonucunda ortaya çıkan ve patenti alınan teknolojik ürünün üretimine yönelik yatırımı, Türkiye’de yapılması halinde destek kapsamında değerlendirilir. Ayrıca Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde başlatılıp sonuçlandırılan, Ar-Ge ve yenilik projeleri sonucunda ortaya çıkan teknolojik ürünlerin üretimine yönelik bölge içi ve dışı yatırımlar için de aynı desteklerden yararlanmak söz konusudur.

 

PROGRAMA BAŞVURU ŞEKLİ, İŞLEYİŞİ VE SONUÇLANDIRILMASI

 

Bu programdan yararlanmak isteyen firmalar uygulama esaslarına, öncelikli teknolojik alanlar listesine, başvuru ile ilgili detaylı bilgiye ve başvuru formuna https://teknoyatirim.sanayi.gov.tr/ internet adresinden ulaşabilmektedirler.

 

Bizce işleyiş TÜBİTAK-TEYDEB ar-ge proje işleyişine benzemektedir, şöyle ki;

 

– TÜBİTAK veya KOSGEB’den ar-ge projesinin tamamlandığına dair yazı alınır ve bu yazı ile Bakanlığın ilgili Genel Müdürlüğü’ne internet üzerinden TEKNOLOJİK ÜRÜN YATIRIM DESTEK PROGRAMI BAŞVURU FORMU doldurulup online gönderilir, daha sonra kaşe ve imzalı basılı evrak halinde Genel Müdürlüğe gönderilir. Başvurular,  yılda bir veya birden fazla dönemde Genel Müdürlükçe belirlenen tarihlerde alınır. Başvuru tarihleri Bakanlık web sitesinden ilan edilir.

– Başvuru üzerine “Ön Değerlendirme Formu” hazırlanır. Uygun bulunan başvurular için en 2 öğretim üyesi görevlendirerek, firmayı ziyaret ederler ve denetim sonrası  “Teknik ve Mali İnceleme Rapor”u hazırlarlar. Ayrıca Genel Müdürlükten en az 2 proje sorumlusu, yapılacak yatırımı yerinde inceler.

 

– Tüm raporlar tamamlandıktan sonra, Değerlendirme Komisyon üyeleri toplanarak kararını verir. Başvuru sahibi firma, karar toplantısının yapılacağı yer ve tarihte, yatırım projesini sunmak üzere Komisyon toplantısına katılır.

 

– Desteklenmesine karar verilmesi halinde 30 gün içinde sözleşme imzalanır. Sözleşmenin imzalandığı tarih, yatırımın başlangıç tarihi olup, destekleme süresi 36 aydır.

 

– Komisyonca destekleme kararı alınan yatırım projesinin yatırım sürecinin 6 ay ve üstü olması halinde Genel Müdürlükçe en az 2 öğretim üyesi görevlendirilebilir ve dönemsel “Yatırım İzleme Raporu” hazırlatılarak yatırım 6 aylık dönemlerde izlenir. Ayrıca yatırımını tamamlayan işletme, “Sonuç Raporunu” hazırlayarak Genel Müdürlüğe yazılı olarak bildirmesi durumunda en az iki proje sorumlusu personel ve/veya öğretim üyesi, işletmeyi yerinde ziyaret ederek harcama belgelerini inceler, denetler ve Genel Müdürlük onayına sunmak üzere “Tamamlama Belgesi” düzenleyerek imzalar.

 

– Tamamlama belgesi alındıktan sonra makine ve teçhizat desteği hibe ödemesi yapılır.  Kredi faiz desteği,  Bakanlık ile aracı kurumlar arasında yapılacak protokollerle belirlenir ve uygulanır. İşletme gideri desteği için mikro ve küçük işletmenin “Tamamlama Belgesi”nin verildiği tarihten itibaren 1 (bir) yıl içerisinde Genel Müdürlüğe yazılı olarak başvuruda bulunması gerekmektedir.

 

SONUÇ

 

Yukarıdaki destekler, TÜBİTAK ya da KOSGEB’den Ar-Ge projesini tamamlayan özellikle mikro ve küçük işletmelerin seri üretimine geçiş yatırımlarını %50’ye varan geri ödemesiz hibe destekleri ile büyük ölçüde finanse etmektedir. Bizim uygulamada edindiğimiz tecrübeye göre de, mikro ve küçük işletmeler her yıl ortalama 3 adet ar-ge projesi vermeleri halinde de, destekler açısından en uygun konuma gelmektedir.

Şimdi Yatırım Yapma Zamanı !

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 11 Ağustos 2014 - 8:59

TÜBİTAK – KOSGEB ARAŞTIRMA VE YENİLİK PROJELERİ TAMAMLANAN FİRMALARIN
YATIRIM TEŞVİK BELGESİNE BAĞLI VERGİ İNDİRİMİ ARTTIRILDI
(Yıl sonuna kadar yatırım yapma zamanı)

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge Hibe
Fonları Uygulayıcısı, Dış Ticaret Uzmanı,
Öğretim Üyesi, YMM

 

GİRİŞ

13 Ekim 2012 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca, Bölgesel Teşvik Uygulamaları çerçevesinde desteklenen yatırım projeleri kapsamında tamamlanan ar-ge projelerinin seri üretime geçiş yatırımları ile ilgili  2. Maddesi ile;

-“h) Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, TÜBİTAK ve KOSGEB tarafından desteklenen AR-GE projeleri neticesinde geliştirilen ürünlerin veya parçaların üretimine yönelik yatırımlar” ifadesi ile TÜBİTAK ve KOSGEB AR-GE projelerinin net ve açık bir şekilde Yatırım Teşvik sistemi ile bütünleştirilebileceği belirtilmektedir. Bu şekilde 19/06/2012 tarihindeki Yatırım Teşvik kararının 17.maddesinin 1.fıkrasının h)bendindeki “Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından desteklenen AR-GE projeleri neticesinde geliştirilen ürünlerin üretimine yönelik yatırımlar” ibaresine açıklık getirilmektedir.

Ar-Ge projeleri sonucunda oluşan çıktının patent ve faydalı belgesine sahip olması yanında bundan böyle bu belgeler düzenlenmemiş olduğu durumlarda da söz konusu çıktıların üretime yönelik yatırımların TÜBİTAK’ın görüşü alınmak suretiyle Ekonomi Bakanlığı ‘nca yatırım teşvik belgesine bağlanarak firmaya 5.Bölge destekleri sağlanabilecektir. Buradaki temel şart, projenin destek sürecinin Ekonomi Bakanlığı müracaat tarihinden geriye dönük olarak 3 yıl içinde başarı ile tamamlanmış olması gerekmektedir.

 

PROJESİ TAMAMLANAN FİRMALAR İÇİN YIL SONUNA  KADAR BÜYÜK FIRSAT

Bu kez 19.06.2012 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Kararın 15.Maddesine 06.08.2014 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan aşağıdaki fıkra eklenmiştir:

“(8) Bu kararın 17.maddesinde tanımlanan öncelikli yatırımlardan sabit yatırım tutarı bir milyar Türk Lirası ve üzerinde olanlar için vergi indirim desteği, 5. bölgede geçerli olan yatırıma katkı oranına 10 puan ilave edilmek suretiyle uygulanır.”

 

Buna göre, Kararda yapılan değişiklikle 31.12.2014 tarihine kadar başlanan ve sabit yatırım tutarı bir milyar lirayı geçen öncelikli yatırımlar için yatırıma katkı oranı % 50’ye çıkartılmıştır. Öncelikli yatırım konuları arasında  Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından desteklenen AR-GE projeleri neticesinde geliştirilen ürünlerin üretimine yönelik yatırımlar da yer almaktadır.

 

TÜBİTAK VE KOSGEB AR-GE projelerinin tamamlanmasından sonra bu kurumlardan alınacak yatırımın tamamlandığına dair bir yazı ile  Ekonomi Bakanlığına başvurularak örneğin İstanbul ya da Bursa’da asgari 1 milyon TL meblağlı arazi-arsa, bina-inşaat, makine ve teçhizat ile diğer yatırım harcaması kalemlerinin toplamından oluşan sabit yatırım tutarı için yatırım teşvik belgesi alınarak, aşağıdaki 5.Bölge desteklerinden yararlanılmaktadır:

 

PROJESİ TAMAMLANANLAR İÇİN 5. BÖLGE DESTEKLERİ

1. İstanbul’da yada Denizli’de sabit yatırım tutarı en az 1 milyon TL oluyor.  Sabit yatırım tutarı: Arazi-arsa, bina-inşaat, makine ve teçhizat ile diğer yatırım harcaması kalemlerinin toplamıdır. Ar-Ge projelerinde arsa, bina inşaat giderleri desteklenmez.

2. Gümrük vergisi muafiyeti: Üçüncü ülkelerden makine ithalatlarında.

3. KDV istisnası.

4. Faiz desteği: Bankalardan kullanılacak en az bir yıl vadeli yatırım kredilerinin teşvik belgesinde kayıtlı sabit yatırım tutarının yüzde yetmişine kadar olan kısmı için ödenecek faizin, Türk Lirası cinsi kredilerde beş puanı, döviz kredileri ve dövize endeksli kredilerde iki puanı Ekonomi Bakanlığınca toplam tutarı yedi yüzbin Türk Lirasını geçmemek üzere karşılanır.

5. Sigorta primi işveren hissesi desteği: Yatırımın tamamlanmasını müteakip, yatırıma başlama tarihinden önceki son altı aylık dönemde (mevsimsel özellik taşıyan yatırımlarda bir önceki yıla ait mevsimsel istihdam ortalamaları dikkate alınır) Sosyal Güvenlik Kurumuna verilen aylık prim ve hizmet belgesinde bildirilen ortalama işçi sayısına teşvik belgesi kapsamında gerçekleşen yatırımla ilave edilen, istihdam için ödenmesi gereken sigorta primi işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmı Bakanlık bütçesinden 6-7 yıl süre ile toplam sigorta desteğinin sabit yatırım tutarına oranı % 35’e ulaşıncaya kadar karşılanır.

6. Yatırım yeri tahsisi: Desteklerden yararlanacak yatırımlar için, 29/6/2001 tarihli ve 4706 sayılı Kanunun ek 3 üncü maddesi çerçevesinde Maliye Bakanlığınca belirlenen usul ve esaslara göre yatırım yeri tahsis edilebilir.

7. Vergi indirimi: Gerçekleştirilecek yatırımlarda, 5520 sayılı Kanunun 32/A maddesi çerçevesinde gelir veya kurumlar vergisi, %30 yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar  % 70 indirimli olarak uygulanır.  Konunun anlaşılması için aşağıda İstanbul ili için bir örnek yer almaktadır.

 

İl: İstanbul

Yatırım Tutarı: 1.000.000TL

Yatırıma Başlama/Yatırımı Bitirme Tarihi: 01.10.2013 /30.09.2015

Yatırıma Katkı Oranı: % 50

Kurumlar vergisi indirim oranı: %80

2014 yılındaki kurum kazancı: 100.000 TL

Hesaplamalar:

Yatırıma Katkı Tutarı: 500.000 (1.000.000X0,50) TL

2014 yılı için Hesaplanan Kurumlar Vergisi:100.000×0.20=20.000 TL

Hesaplanan indirimli Kurumlar Vergisi:100.000X0.20X0.20=4.000 TL

Tahsilinden Vazgeçilen Kurumlar Vergisi: 20.000- 4.000 =16.000 TL

Bu durumda indirimli oran nedeniyle tahsilinden vazgeçilen yukarıdaki 16.000 TL’lik vergi, 500.000 TL’ye ulaşıncaya kadar firma indirimli kurumlar vergisinden yararlanır.

 

– Görüldüğü gibi yatırım teşvikinde örneğin 1. Bölge desteği  sadece KDV istisnası ve 3. ülkelerden makine ve teçhizat ithalatında gümrük vergisi muafiyeti sağlarken yani yatırım teşvik proje maliyetinin %20 si kadar teşvik sağlarken, yukarıdaki 5. Bölge destekleri ile bizim hesaplamalarımıza göre bu oran %50’nin üzerine çıkabilmektedir.

 

Aşağıda AR-GE projeleri ile Yatırım Teşvik Sisteminin birbiriyle nasıl bütünleştirebileceği  konusunda  kritik açıklamalar yer almaktadır:

 

TÜBİTAK ve KOSGEB tarafından desteklenen makine alet-teçhizat ve ekipmanlar, daha sonra alınacak Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında da desteklemesi söz konusu olamamaktadır. Nitekim Teşvik ve Uygulama Genel Müdürlüğünün 02/05/2011 tarihli yazısında; 14 Nisan 2011 tarihinden sonra alınacak yatırım teşvik belgeleri için diğer kamu kurum ve kuruluşların destek programlarından yararlanılamayacağı hükmü getirilmiştir.Aynı şekilde 19/06/2012 tarihindeki Yatırım Teşvik kararının 29. Maddesinde de bu husus yer almaktadır. Bu bakımdan AR-GE projeleri ile desteklenen makine ve alet- teçhizatlar yatırım teşvik belgesinde yer alsa bile, kapsam dışında tutulmalıdır.

 

TÜBİTAK ve KOSGEB tarafından desteklenen AR-GE projeleri ile makine gibi proje çıktısı üründe teknik yenilik ve kullanım kolaylığında önemli derecede iyileşme yaparak piyasaya ticari hale gelebilen bir ürünün imali için torna, freze, pres, kaynak robotu gibi standart makineler gerekli ise, bunlar Ar-Ge unsuru taşımadığı için kapsam dışına alındığından, pekala yatırım teşvik sistemine başvurarak 5.bölge desteklerinden yararlanılır. Ya da AR-GE’si biten ürünün seri üretimi için gerekli olan makine ve otomasyon, yatırım teşvik sistemindeki desteklerden yararlandırılarak yola devam edilir.

 

Ar-Ge projesinin çıktısı bir makine ya da örneğin mobilyalarda kullanılan bir bağlantı elemanı olup, hem üründe yenilik hem de süreçte yenilik yaparak proses hattında yeni makine ya da otomasyona ihtiyaç var ise, bu makine ve otomasyondan Ar-Ge unsuru taşıyanlar TÜBİTAK ve KOSGEB tarafından desteklendiği halde, üretime yönelik standart makine ve otomasyonlar kapsam dışına alındığından, bunların teşviki için yatırım teşvik belgesine başvurmak oldukça avantajlıdır.

 

Üründe ve/veya süreçte yeniliği içeren prototip Ar-Ge projeleri yanında, yeni bir üretim yönteminin uygulanmasına yönelik minimum ölçekli pilot Ar-Ge projeleri için TÜBİTAK ve KOSGEB’e başvurup, desteklenmeyen makine ve otomasyon ile komple ekonomik ölçekli bir üretim tesislerinin kurulmasına yönelik yatırımlar için, yatırım teşvik belgesine başvurulmalıdır.

 

TÜBİTAK’dan Ar-Ge projesi desteklenen KOBİ’ye ait bir ürünün piyasaya satışı için birtakım standart makine ve eleman alt yapısına ihtiyaç olabilir. Bu durumda TÜBİTAK’dan alınacak projenin tamamlandığına dair bir yazı ile KOSGEB’e başvurarak, bu kurumun aşağıdaki “Endüstriyel Uygulama” programının hem geri ödemesiz hibe hem de geri ödemeli kredi şeklindeki desteklerinden KOBİ’lerimizin bir defaya mahsus olmak üzere yararlanması çok önemlidir:

 

Endüstriyel Uygulama Programı              Destek Üst Limiti (TL)        DESTEK ORANI (%)

Personel Gideri Desteği                                             100.000                                                    75

Makine-Teçhizat, Donanım, Sarf Malz.,

Yazılım ve Tasarım Gid. Desteği                              150.000                                                    75

Makine-Teçhizat, Donanım, Sarf Malz.,

Yazılım ve Tasarım Giderleri Desteği

(Geri Ödemeli)                                                                200.000                                                    75

 

 

SONUÇ

Üründe ve Süreçte yenilik için makine, ekipman, otomasyon, test cihazı gibi sabit kıymetlere ihtiyaç var ise, bu konudaki teşviklerden maksimum yararlanmak için TÜBİTAK, KOSGEB VE YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİNDEN bir bütün halinde yararlanmanın tasarımını, önceden 9/1 prensibi ile yani “dokuz kere düşünüp, bir kez uygulamalı“ esasına göre hareket edersek, kaynak ve zaman bakımından akılcı davranmış oluruz.

Mali Rapor Denetimi ile YMM Raporu Yazılmasında Yaşadığımız Sorunlar ve Çözümleri

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 08 Ağustos 2014 - 9:15

MALİ RAPOR DENETİMİ İLE YMM RAPORU YAZILMASINDA
YAŞADIĞIMIZ SORUNLAR VE ÇÖZÜMLERİ

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ar-Ge ve İnovasyon Danışmanı, YMM

Gülçin GÖKÇEYREK
Ar-Ge ve Yenilik Mali Rapor Uzmanları
www.abdanmer.com
abdanmer@gmail.com

 

TÜBİTAK -TEYDEB 2014 Ocak-Haziran dönemi ile ilgili mali rapor denetimleri ile AGY 500 YMM raporu çalışmalarımız yoğunlaştı. Mali raporda deneyimlediğimiz hata ve eksiklikler ile giderilmesine ilişkin değerlendirmelerimiz şöyledir:

 

MALİ RAPOR ANALİZLERİ:

PERSONEL GİDERLERİ

–          YMM Raporu oluşturulması için ilgili aylara ait SGK Hizmet Listeleri, tahakkuklar ve ödemeleri, ücret bordroları, maaş ödemelerine ait banka dekontları (her personelin ayrı ayrı isminin gözükmesi gerekmektedir). Bunların herhangi birinin eksik gelmesi halinde Mali Raporun denetimi ve YMM Raporunu oluşturmamız 10-15 gün gecikmeye giriyor. Dolayısıyla firma da 10-15 gün daha geç hibe alıyorlar.

–          Öğrenim durumlarını gösteren diploma fotokopileri (mezuniyet tarihleri okunması gerekmektedir). Bazı diplomalarda mezuniyet tarihleri arka sayfasında yer almakta olup, firmalar buna dikkat etmeyip arka sayfasının fotokopisi çekmemektedir.

–          Muhasebe kayıtlarını Ar-Ge indiriminden yararlanılacak şekilde 750 ve 263 nolu hesaplarda takip etmiyorlar. Oysa 5746 sayılı Kanunun amacı işverenlerin en çok şikayet ettikleri vergi ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinin yüksek olmasına ilişkin şikayetlerine Ar-Ge projeleriyle çözüm getirmektedir. Gördüğümüz kadarıyla firma sahiplerinin ve muhasebe sorumlularının bu konuya önem vermedikleri yönündedir.

 

 

MALZEME GİDERLERİ

–          Mali Rapor denetiminde en çok zamanımızı alan malzeme eşleştirmesidir. Firmalar Proje önerisi tahmini maliyet listesinde yer alan malzeme kalemlerini fatura üzerinde sıra numaraları belirtilmediklerinden biz eşleştirmeyi yaparken zorlanıyoruz, ayrıca bazı kalemleri proje ilişkilendiremediğimizden kapsam dışına almak zorunda kalıyoruz.

Firmalar fatura üzerinde ilgili sıra numaralarını yazarlarsa hem denetim zamanı kısalır hem de kapsam dışına alınmaz.

–          Ar-Ge için kullanılan malzeme giderlerinin alımları yapılırken firma kendi üretimi için aldıkları malzeme giderlerinden ayırmalarını tavsiye ederiz. Ar-Ge için alınan malzemeler ayrı fatura olursa denetim daha kolay olur, muhasebe açısından da Ar-Ge giderleri ayrıştırması daha basite iner.

–          Firmalar ödemelerini fatura bazında değil cari hesap bazında yaptıklarını gözlemliyoruz. Cari hesap usulü yöntem bizim denetimimizde daha çok zaman almaktadır. Ayrıca eski borçlarının ödenmemesinden dolayı bazı faturalar kapsam dışına alınabilmektedir.

 

ALET-TEÇHİZAT, YAZILIM DONANIM GİDERLERİ

–          Alet, Teçhizat, Yazılım alımlarında da hata ve eksiklikler malzemelerde belirttiğimiz gibidir.

 

HİZMET, DANIŞMANLIK, TEST VE ANALİZ GİDERLERİ

–          Burada da proje önerisinde yer alan kalemlerle faturanın özellikle dışarıya yaptırılan fason işçiliklerde eşleştirmenin yapılması gerekmektedir.

 

Eleştirilerimiz sonucu artık firmaların malzeme ve hizmet alımlarında ayrıştırım yaparak faturaları düzenlettiklerini görüyoruz. Ödemelerde senet ve müşteri çeklerinin kullanılmadığını görüyoruz. Bizce de banka havalesi yada firmanın kendi çekini kullanmasını tavsiye ediyoruz.

Tübitak-Teydeb Yeni Proje Önerisi Formatı Hakkında Ön Çalışmalarımız

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 04 Ağustos 2014 - 7:58

TÜBİTAK-TEYDEB YENİ PROJE ÖNERİSİ FORMATI HAKKINDA ÖN ÇALIŞMALARIMIZ

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ar-Ge ve İnovasyon Danışmanı, YMM
abdanmer@gmail.com
www.abdanmer.com

 

GİRİŞ

 

MEVCUT DURUM

Uzun bir bayram tatili geçerdik, umarım dinlenmişizdir, artık işimize tekrar odaklanma zamanı geldi. Buradaki bilimsel soru işimize nereden ve hangi öncelikle başlamalı sorusudur. Bizce problemli alandan başlamak yönündedir. Basından elde ettiğimiz bilgilere göre, son aylarda sanayiye yönelik iç ve dış talepte belirgin bir düşme var. Bize göre talebi artırmanın en garantili yolu yenilik ve buna bağlı olarak araştırma faaliyetlerimizi artırmamız gerekir.2009 krizinden en çok etkilenen AB ülkeleri arasından H2020 KOBİ ARACI destek programının Temmuz 2014 sonuçlarına göre kabul edilen proje sayısı itibariyle İspanya birinci, İngiltere ikinci, İtalya üçüncü, Almanya dördüncü sırada yer almaktadır. Türkiye ise sonlardadır.

Ar-Ge ve Yenilik projelerinde merkezi rolü TÜBİTAK oynamaktadır. Bu kurumun motivasyonu ile verilen proje sayısı arttırabilir. 2014 Mayıs sonu itibariyle TÜBİTAK-TEYDEB Proje öneri formatında önemli iyileştirmeler yapıldı. Bir bilim adamı olarak bu formatın özellikle bilimsel yönünü bayram süresince inceledim ve apriori (tahmini bilgi) olarak aşağıdaki bazı ara sonuçlara ulaştım. Elbette bu tahmini çıkarımların yanılgılarının ayıklanması ve doğruluk derecesi, bu kuruma verilecek projelerden aposteriori (deneyim bilgisi) olarak alınacak geri bildirimlerle ortaya çıkacaktır.

 

KRİTİK BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK UNSURLAR

1.Projenin başlangıç noktası, mevcut teknolojik durumdur. Mevcut durumda bilgi stoğumuzla çözemediğimiz bir teknolojik bir durumla karşı karşıyayız. Yeni ve özgün teorik/uygulamalı fikirler geliştirerek, bu fikirlerin tasarım sürecinden geçerek prototip imalat ve fiziki ortamda geçerlilik testlerine uzanması gerekiyor.

2.Çözüm süreci için ne gibi sistematik bilimsel ve teknolojik çalışmalar yapılabilir sorusunun cevabı için bence aşağıdaki Teknoloji Hazırlık Seviyeleri (Technology readiness levels (TRL)  tablosu büyük önem taşımaktadır:

– TRL 1 –  temel teorik prensiplerin gözlenmesi,

– TRL 2 –  teknoloji kavram geliştirme ve neden-sonuç ilişkilerinin formüle edilmesi,

– TRL 3 –  teknoloji kavram geliştirme ve ilişkilerinin analitik ve deneysel kanıtlanması,

– TRL 4 – Laboratuvar ortamında teknolojinin doğrulanması,

– TRL 5 –Prototipin çalışma ortamına benzetilmiş ortamda doğrulanması,

– TRL 6 – Prototip ürünün çalışma ortamına benzetilmiş ortamda denenmesi,

– TRL 7 –Prototip ürünün gerçek çalışma ortamında performans gösterimi,

– TRL 8 – Prototip ürünün tamamlanması ve fiziksel testlerle standartlara olan uygunluğunun kalifiye edilmesi,

– TRL 9 –Prototip ürünün gerçek ortamda geçerliliğinin kanıtlanması.
Farklı seviyelerdeki çalışmalar ile ilgili olarak TÜBİTAK formatının B.3 bölümünde sorgulama yapılmaktadır. Bize göre sistematik olması ve atlanılmaması için bu listenin doldurulmasında her bir TRL seviyesinde ilgili projede öngörülen literatür analizi, gözlem, deney ve testler yazılmalıdır.

Proje Faaliyetlerinin Kapsadığı Teknik ve Teknolojiler ile Özgün Katkılar

Projede özellikle tasarım/geliştirme süreçlerinde geliştirilecek ya da kullanılacak teknik ve teknolojileri aşağıdaki tabloda listeleyiniz. Projenin teknik/teknolojik içeriğine kuruluşunuzun özgün katkılarını ve kuruluşunuz dışından destek alınacak uzmanlık konularını da belirtiniz (Tablo T.1):

Teknik / teknolojinin adı/tanımı               Kullanılacak / Geliştirilecek Projede niçin ihtiyaç duyulduğu Projenin hangi aşamasını ilgilendirdiği (iş paketi no) Bu çalışmayı yürütecek –en az lisans derecesine sahip- proje personelleri Kuruluş dışından danışmanlık / hizmet alınacak kişi ya da kuruluşlar

“… analizi”

“Yeni …üretim tekniği”

“… testleri”
3.Yenilikçi unsurlar mukayeseli olarak B.2 bölümünde hem bileşenler bazında hem de bileşenler arasındaki etkileşim açısından ayrı ayrı ele alınır. Burada yenilikler deyince hem kendi mevcudumuza hem de yerli ve yabancı muadillere göre projemizin teknik yenilik ve iyileştirmeleri ile kullanıcıya sağlanacak kolaylıklar analiz edilir.

4.Yenilikçi unsurlara ve başarı ölçütlerine ulaşımında öngörülen faaliyetler, ar-ge sistematiği olarak tanımlanır ve formatın B.1 Bölümünde Ar-ge Sürecinde Kullanılacak Yöntemlerin bilimsel ve teknolojik yaklaşımlara göre açıklanması talep edilmektedir. Bence burada POPPER’in “The Logic of Scientific Discovery” ve diğer kitaplarında dile getirdiği aşağıdaki bilimsel yaklaşımın yol göstericiliği önem taşımaktadır:

A.-Çıkış noktamız problem olmalı(yukarıda tanımladığımız gibi).

B.-Birden fazla çözüm denemeleri ve yöntemleri ortaya atılarak, hedefe uygunluk bakımından denemeler eleştirel analize tabi tutulmalı. Problem çözümü için tek yöntem ya da stratejinin olduğu durumda, proje terminolojisiyle ifade edersek ortada bir ar-ge unsuru değil, yatırım unsuru olduğu belirtilir.

C.-Eleştirel analiz sonucu bize uygun bir yöntem dışında diğer seçenekler ya da denemeler elenir ya da ortadan kaldırılır. Elimizdeki seçtiğimiz tek seçenek ya da yöntem geçici olarak doğru olduğu varsayılarak, bu geçici doğruluğu için de gerçek ortamda olgularla test ve sınamalarla karşılaştırılıp, örtüşüp örtüşmediği ortaya konulmalıdır. Ege Cansen’in Hürriyet’te yayınlanan yazısının alt başlığında “Tersi savunulamayan şey strateji değildir” bölümünde; Vizyon, hedeftir. Strateji (ya da bize göre aynı anlamda yöntem, metot) ise, o hedefe ulaşmak için izlenmesi gereken anayoldur açıklamasından sonra, bizim ar-ge projelerinde proje hedefleri arasında sıkça kullandığımız “yüksek katma değerli ürünler üretip, bunları ihraç etmek “ ibaresinin aksi savunulamayacağı yani her durumda geçerli olduğu için strateji olmadığını, olması için de tercih içermesi ve risk taşıması gerektiğini belirtiyor. Bize göre çok doğru bir bakış açısı.

D.-Bir önceki paragrafla bağlantılı olarak seçtiğimiz strateji ya da yöntemin gözle görülebilir bir yeniliğe yol açacağı ve bu yöntemin de bu hedefe ulaşmada riskler taşıdığı(bilimde kesinlik yoktur)belirtilerek, riskleri önleme planları yapılır. Risk ya da belirsizlikler TÜBİTAK Formatının B.3 deki aşağıdaki alt bölümde sorgulanmaktadır:

“Teknik/Teknolojik Belirsizlikler ve Zorluklar”.

POPPER’İN bilimsel yaklaşımından ar-ge sistematiği için benim çıkardığım özet bilgi: Seçtiğimiz yönteme göre hedeflediğimiz yenilikçi ve özgün yönler, belli değer ve yapısal prensiplerde geçerlidir. Bu bakımdan geçerli olmayan diğer değer ve ilişkileri içeren yönleri potansiyel yanlışlayıcı (falsifier)olarak değerlendirmek gerekir(yanlışlanamayan hipotez, varsayım ya da iddia bilimsel değildir). Ürün ve süreç yenilikleri tasarımında; geçerlilik alanını daraltmak suretiyle yanlışlanabilirlik, sınanabilirlik ve doğru çıkması koşuluyla bilgi sağlayıcı içeriğin en yüksek olduğu değerlerin elde edilmesi amacıyla süresince optimizasyon çalışmaları mutlaka yapılmalıdır. Tercih ettiğimiz deneme çözümünün amaçlanan başarı kriterlerine yol açmasında daima bilimsel ve teknolojik belirsizlikler(riskler) olabileceğini dikkate almak gerekir. Çünkü deneme çözümü bir öngörü yada bir tahminden ibarettir. Bir bakıma “A’ya ulaşmak için B’yi yapmalıyız ya da B’yi yaparsak A olacaktır” şeklindeki ön deyidir. Bir öngörünün yanlış çıkması hiç de istisnai bir durum değildir. Bu bakımdan ar-ge projesi yapma sürecinde fiziksel boyutta prototip imalata geçmeden önce, tasarım aşamasında mühendislik hesaplarının ve optimizasyon koşullarını belirleyen bilgisayar ortamındaki doğrulama analizlerin yapılması zorunludur.

BÜTÇE MALİYET KALEMLERİ

5.Biraz da proje önerisinin bütçe maliyet kalemlerinden söz edersek, aşağıdaki hususlara dikkat edilmesinde fayda var.

A-     PERSONEL GİDERLERİ

–      Proje Önerisinde Personel Maliyeti Nasıl Hesaplanır?

TÜBİTAK projelerinde personel giderlerini doldurulurken proje başlangıç tarihinden önceki altı ay dikkate alınarak, brüt ücret, SGK işveren payı, SGK işveren işsizlik payı, varsa ikramiye tutarları yazılarak ortalama aylık maliyeti bulunmaktadır (ortaklarda bir aylık giriş yapılıyor).

–      Adam/Ay Oranı Nedir? Uygulamada adam/ay oranı ne olmalıdır?

Projede görev alan personel diğer üretim faaliyetlerinde de çalıştığından adam/ay oranlarını gerçek ile uyumlu olarak, abartılmadan yazılması gerekir. Bize göre proje yürütücüsü adam/ay oranı 0,40’ı geçmemeli, diğerleri ise 0,20 ila 0,30 arasında olmalı, her şekilde birden fazla proje gerçekleştiriyor ise personel başına adam/ay oranı (1) geçmemesine dikkat edilmelidir.

–      Mali Raporda personel giderleri nasıl hesaplanır?

TÜBİTAK mevzuatına göre personel giderleri hesaplanırken, aylık olarak G011-A formu dolduruluyor. Bu formda ilgili personelin Adı / Soyadı, SGK çalışılan gün sayısı, brüt ücreti, SGK İşveren Payı, SGK İşveren İşsizlik Payı varsa İkramiyesi yazılıyor. Daha sonra 5510 Sayılı Kanun kapsamında 5 puanlık düşüş yapılıyor, 5746 Sayılı Kanun kapsamında %50 SGK İşveren Payı düşülüp, gelir stopaj teşviki ve damga vergisi istisnası düşülerek maliyet hesabı yapılmaktadır. Daha sonra G011-B formuna ilgili aylara ait maliyetler aktarılarak ortalama aylık maliyet tutarları bulunmaktadır. G011-C formunda ise ilgili personelin işe giriş tarihi, öğrenim durumları, lisans mezunlarının mezuniyet tarihleri, proje başvuru tarihi ile mezuniyeti arasında geçen süre yazılıyor. İlgili dönem asgari brüt ücret ve öğrenim durumlarına göre brüt asgari ücret kat sayıları hesaplanarak G011-B formundaki ortalama aylık maliyet ile mukayesesi yapılarak hangisi düşük ise G011 formuna aktarılıyor. G011 formunda ise proje önerisinde yazılan ve TÜBİTAK’ın kabul etmiş olduğu adam/ay oranlarına göre ve çalışılan iş paketlerindeki çalışma sürelerine göre maliyetleri bulunmaktadır.

–     Personel Ödemelerinde Dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

Personel ödemeleri mutlaka bankadan yapılması gerekiyor. Ücret ödemelerinin birebir bordroyla aynı olması söz konusu olup, bir lira bile eksik olmamalı. İlgili ayda/aylarda herhangi bir personelin net ücretinin kısmi olarak ödenmesi durumunda o personelin ilgili aya ait ücretinin tamamı desteklenmez. Ancak bu durum nedeniyle destek kapsamı dışında bırakılan söz konusu maliyetin tamamının banka kanalıyla ödenmesi durumunda daha sonraki dönemlerde kuruluş tarafından yeniden talep edilebilir (Tavsiye etmesek ise de mevzuatta Net ücretin bir kısmının kasadan bir kısmının da bankadan ödenmesi halinde sadece kasadan yapılan ödeme kapsam dışı bırakılacak, bankadan yapılan ödeme ilgili dönemde beyan edilecektir. Kasadan yapılan ücret ödemeleri gerek ilgili dönemde gerekse sonraki dönemlerde beyan edilmeyecek, beyan edilse dahi desteklenmeyecektir).

–     Proje Personelinde değişiklik söz konusu olduğunda yapılması gereken işlemler nelerdir?

Proje kapsamında görev alan personel ile ilgili herhangi bir değişiklik, işten ayrılma yerine başka bir personel istihdam edilmesi halinde raporun ekine yeni projeye dahil olanın CV’si, öğrenim durumunu gösteren diploma fotokopisi ile beraber AGY300-301 Dönem raporunda belirtilerek TÜBİTAK’a gönderilmelidir.

Proje başvuru tarihinden sonra projeye dâhil olan ve/veya eğitim durumu değişen personelin ortalama aylık maliyetinin hesaplanması; Personelin eğitim durumu değişikliğe uğrarsa G011-C formundaki ilgili dönemde uygulanacak sınırlar yeni eğitim durumuna göre aşağıda belirtildiği şekilde revize edilecektir:

• Proje başvuru tarihi veya projeye dâhil olduğu dönemin son günü itibariyle lise ve altı mezunu olup, bu tarihten sonra ve proje süresi içinde ön lisans mezunu olanlar için, ilgili dönemdeki brüt asgari ücretin dört (4) katı,

• Proje başvuru tarihi veya projeye dâhil olduğu dönemin son günü itibariyle ön lisans veya altı mezunu olup, bu tarihten sonra ve proje süresi içinde lisans veya yüksek lisans mezunu olanlar için, ilgili dönemdeki brüt asgari ücretin altı (6) katı,

• Proje başvuru tarihi veya projeye dâhil olduğu dönemin son günü itibariyle lisans veya yüksek lisans mezunu olup, bu tarihten sonra ve proje süresi içinde proje konusu uzmanlık alanlarından herhangi birisinde doktora derecesine sahip olan personel için ise ilgili dönemdeki brüt asgari ücretin oniki (12) katı yazılmalıdır.

–    Şirket Ortakları projede görev alıyor mu?

Projelerde sigortalı veya Bağ-Kurlu çalışan ortakların projede görev alması için; projede görev aldığına dair Geçici proje numarası ve proje adı yazılarak Genel Kurul Toplantı Tutanağı gerekiyor. Projede gösterilen ortakların maliyetleri, Genel Kurul Toplantı tutanağının alınıp, noter tasdiki yapıldığı tarihten itibaren geçerlilik kazanmakta, geçmiş aylara ait ortakların maliyeti dikkate alınmamaktadır.

–     Ar-Ge projesinde görev alan bir personel başka desteklerden faydalanıyor mu?

Ar-Ge projesinde görev alan bir personel başka bir kamu kuruluşundan aynı anda destek alamaz. Örneğin TÜBİTAK Ar-Ge projesinde görev alan personel aynı anda KOSGEB’in nitelikli eleman desteğinden yararlanamaz. Bize göre, böyle bir durum söz konusu olduğunda projenin gerçekleşmesi açısında projede gösterilmeli, bununla birlikte TÜBİTAK projesindeki personel maliyeti kapsam dışına alınmalıdır.

ü      7500 TL Teşvik Primi Almanın Süreç Adımları Nelerdir?

1507 KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı uygulama esaslarının 10/4 maddesi ile 1501 Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı uygulama esaslarının 10/2 maddesinde, proje ekibinde yer alan ancak şirket ortağı ya da yönetim kurulu üyesi olmayan ve proje süresince firmada çalışmış olması koşuluyla proje ekibinde yer alan fikir sahibi araştırmacıya teşvik ödülü verilebileceği, birden fazla fikir sahibi araştırmacı olması halinde bu ödülün paylaşılabileceği belirtilmektedir. Bu mevzuat hükmüne göre online ile proje önerilerini TÜBİTAK’a geçmeden önce personel bilgileri formu doldurulurken “bu personel proje fikir sahibidir” diye bir seçenek var, onun işaretlenmesi gerekiyor. Bu talep üzerine TÜBİTAK Komitesi karar verirse, fikir sahibi araştırmacının teşvik ödülü alabileceği destek karar yazısında belirtiliyor. Projenin dönem raporları verilip, proje başarı ile tamamlandıktan sonra yukarıdaki YMM onaylı yazılar ile araştırmacının banka hesap bilgileri TÜBİTAK’a bildirilerek, havale yapılıyor. Bu destek fikir sahibine verilmektedir.

B-     MALZEME GİDERLERİ

–     Malzeme alımlarında dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

TUBİTAK’ın onaylanan Ar-Ge projelerindeki tahmini malzeme gider kalemleri ile faturalar arasında ilişki kurulmadığı, kurulsa bile malzeme cins ve miktarlarında farklılıklar olduğu, bu farklılığın gerekçeleriyle beraber anlatılmadığı, bu yüzden destek kapsamı dışına alınabildiğini gözlemlemekteyiz. İlgili kalemlerdeki farklılıkların gerekçeleriyle beraber Teknik Rapor hazırlanırken sapmalar bölümünde açıklanması gerekmektedir.

–  Proje Önerisinde yer almayıp daha sonra projeye dahil edilen malzeme kalemleri olabilir, bu bu durumda ne yapılması gerekiyor?

İlave malzeme kalemleri G016 Malzeme giderleri formunda ilgili sıra numarası yerine ilave olarak belirtilip yazılabilir. Bu ilave gider kalemleri ile ilgili olarak Teknik Rapor hazırlanırken sapmalar bölümünde bu giderlerin gerekçelendirmeleriyle birlikte yazıldığında gelen hakeme de ilgili açıklama yapıldığında bir sorun olmayacağı kanısındayız.

–     Proje Önerisindeki malzeme giderleri maliyet formunda yazılan bazı malzemeleri stokta yer almaktadır. Stokta bulunan malzemeler proje maliyetinde kullanabilir mi?

Proje başlangıç tarihinden önceki malzeme kalemleri G016 A formunda stoktan kullanılan malzeme olarak tanımlanıyor. Ancak buraya yazılan malzeme giderlerinin proje süresi içerisinde muhasebe hesap planında 150 stok hesabından 750 Ar-Ge gideri maliyet hesabına gittiğinin sarf fişleri ve muavin dökümlerini göstermek gerekmektedir, aksi halde reddediliyor.

–     Malzeme giderlerini ödemede kaç yöntem var? Hangisi firmalara uygun?

Malzeme alımlarına ilişkin ödemelerin YMM Raporu yazılıncaya kadar tercihli olarak fatura bazında açıklama kısmına fatura tarih/no yazılarak aynı tutarda yapılmış olması gerekir. Cari hesap yoluyla ödemelerde eski hesap bakiyesinin kapanma zorunluluğu vardır. Fatura bazlı ödemelerde bu zorunluluk yoktur. Ödemelerin çekle yapılmasında bizce mutlaka firmanın kendi çeki kullanılmalı (müşteri çeki kullanmak zorunda kalırsak, tam cirolu olmalı, kullandığımız çek ürünümüzü sattığımız müşteriye ait ise müşterinin bankasından banka teyidi alınması şart, aksi halde kapsam dışı).  Ayrıca, çek ile yapılan ödemelerde çeklerin vade tarihleri rapor tarihinden sonraya isabet ediyorsa ilgili harcama ve gider hibe kapsamı dışına alınıyor (Projenin son raporu ise telafisi yok, ara dönem raporu ise bir sonraki dönemde ödeme yapılırsa destek kapsamına girebiliyor).

–      Ödemesi kısmi yapılan giderler destek kapsamına alınıyor mu?

Malzeme giderlerinde eksik ödeme halinde ödenen tutardan önce KDV’nin tamamı düşülüyor, geri kalan tutar hibe matrahına tabi tutuluyor.

C-     ALET/TEÇHİZAT/YAZILIM/YAYIN GİDERLERİ

–      Alet/Teçhizat/Yazılım/Yayın Giderlerinde dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

Yurt dışından alımı yapılan Alet / Teçhizat / Yazılım giderlerine ait harcama ve gider belgesinin proje destek başlangıç tarihinden en fazla üç ay önce düzenlenmiş olması ve projenin destek kapsamı içerisinde değerlendirilmesi durumunda, bu giderler desteklenebilmektedir. TÜBİTAK alet, teçhizat, yazılım ve program alımında bu alımların bedellerinin tamamını (oransal destek hariç) hibe matrahına dahil edilmesine imkan tanıdığından ve YMM tarafından onaylandığından ötürü, tamamı Ar-Ge gideri olarak firma tarafından geçici vergi ve kurumlar vergisi matrahından düşülürken, Ar-Ge kanunu sadece proje süresince kullanıldığı süreye isabet eden itfa ya da amortismanı kabul ettiğinden, arada fark çıkmakta, daha sonra cezalı düzeltme beyannamesi vermek zorunda kalmaktadır.

D- DANIŞMANLIK/HİZMET ALIMLARI GİDERLERİ

– Danışmanlık ve Hizmet Alımlarında dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?

Hizmet alımlarında alınan hizmetin içeriğinin hem tahmini maliyet listesinde (M015) , hem de ilgili faturalarda açıklanması gerekmektedir. Çoğu firma alınan hizmeti malzeme olarak yorumlamakta ve bunu M016’ya dahil etmektedir. Oysa olması gereken malzeme kısmını M016’ya, hizmet kısmını M015’e, kesilen faturada da ayrı ayrı malzeme ve işçilik olarak belirtilmelidir. Örneğin elektrik panosu yapılırken malzeme ve işçilik aynı firmadan alınıyor, ilgili fatura “elektrik panosu ve işçiliği” olarak tek kalemde kesiliyor. Olması gereken malzeme ve işçiliğin ayrıştırılarak tanımlanmasıdır. Hizmet alımında sözleşme ve ilgili faturada alınan hizmetin detaylı açıklamasının yapılması gerekmektedir. Proje Önerisi hazırlanırken sözleşme yada proforma invoice pdf formatında ek olarak gönderilmelidir.

 

E- AR-GE VE TEST KURULUŞLARINA YAPTIRILAN İŞLERE AİT GİDERLER

Bu formda üniversitelerden, üniversitelerdeki hocalardan test/analiz yada danışmanlık hizmetleri döner sermaye kapsamında alınabilmektedir. Bu durumda sözleşme yapılması ve mali rapor hazırlama sırasında ilgili sözleşme, fatura, ödeme dekontlarının eklenmelidir.

Döner sermaye uygulamasına alternatif olarak üniversite hocalarının Teknokentte firmaları olması halinde yapılacak sözleşme yada proforma invoice proje önerisi ekinde gönderilmesi gerekmektedir.

Öte yandan özel test kuruluşlarından da bu hizmet alınabilir. Bu durumda da yine sözleşme yada proforma invoice proje önerisi ile gönderilmesi gerekmektedir. Ek bilgi olarak 1501 Sanayi Destek programında ilgili olarak Teknokentte ki firmalardan alınacak test/analiz yada danışmanlık hizmetleri %80 oranında hibeye tabiidir.

 

F- SEYAHAT GİDERLERİ

– Seyahat Giderlerinde kabul edilen gider kalemleri nelerdir?

Proje personeline ait seyahatlere ilişkin sadece ekonomi sınıfı ulaşım giderleri beyan edilir. Proje personeline ait proje kapsamındaki uçak, tren, otobüs, gemi ile yapılan şehirlerarası ve uluslararası ekonomi sınıfı ulaşım giderleri desteklenmektedir. Proje kapsamında yapılan seyahate ilişkin konaklama giderleri desteklenmemektedir.

 

SONUÇ

Ar-Ge projesi yazmak için bilimsel, teknolojik, mali ve ticari bilgi birikimimizi bir araya getirerek, bütünleştirmemiz gerekli. Yeni süreçte bilimsel yaklaşım açısından bizce (K. Popper, The logic of scientific discovery, Routledge, London and New York, 2000) kitabı iyice okunup, anlaşılmalı. Ayrıca Teknoloji düzeyi, TRL, Ar-Ge ile yenilik arasındaki farklar projenin etkisi ve ekonomiye dağılımı ortak proje oluşturma ve fikri mülkiyet hakları, mali raporlama vb. konular için referans olması amacıyla H2020’nin yaklaşık kritik bin sayfalık dokümanı okunmalıdır. “Bir şey elde etmek için bir bedel peşinen ödenmelidir.” Copy-paste yaparak bu işlerin yürümeyeceği görüşündeyiz.

Atıl Durumda Bulunan ve Ekonomik Olmayan Çatlak Blok Mermerlerinin Tamiri İçin Sürece Ar-Ge Projesi İle Başlamalı

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 01 Ağustos 2014 - 8:27

ATIL DURUMDA BULUNAN VE EKONOMİK OLMAYAN ÇATLAK
BLOK MERMERLERİNİN TAMİRİ İÇİN SÜRECE AR-GE PROJESİ İLE BAŞLAMALI

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge ve Yenilik Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM
abdanmer@gmail.com
www.abdanmer.com

 

PROBLEMATİK DURUM

Basından elde ettiğimiz bilgilere göre ,İstanbul Maden İhracatçıları Birliği Başkanı sayın Ali Kahyaoğlu mermer ocağı işleten firmaların blok mermer ihracatı yanında işlenmiş mermer ihracatı yapmaları gerektiğini ifade ederek, özellikle madenlerde atıl durumda bulunan ve  ekonomik olmayan çatlak blok mermeleri tamiri için Bilecik Osmaneli Organize Sanayi bölgesinde 5 milyon dolarlık yatırımla  bir hastane kuracaklarını,bu yolla her ay ekonomiye 1 milyon dolarlık katma değer yaratılacağını ifade etmiştir.

 

FARKLI BAKIŞ AÇISI

 

Biz de Başkanın bu görüşüne katılıyoruz.Ancak bizim öngördüğümüz yöntem,böyle bir hastane işine yatırım ile değil  ar-ge ve yenilik projeleri ile başlamak yönündedir.Bu konuda mermer atıklarından plaka üretimine yönelik Yatağan’da bir firmanınTÜBİTAK  ar-ge projesine danışmanlığını yapıyoruz,proje onaylandı ve şu anda böyle bir pilot tesisin yapımı devam ediyor.Firma sahibinden aldığımz bilgilere göre,ürün için patent/faydalı model başvurusunda bulunulduğu,proje bitince KOSGEB’in endüstriyel uygulama programına başvurarak,ticarileşme için gerekli olacak bazı makine alımı ve yeni personel istihdamı için 500.000 TL’lik desteğe başvuracaklarını,daha sonra Sanayi Bakanlığının seri üretime yönelik makine,otomasyon,teçhizat alımı için   % 50 hibeli teknolojik ürünler yatırım destek programına başvuracaklarını belirtmiştir. Ayrıca 2015 Ocak ayından itibaren uygulanacak protototipi ar-ge projesi ile tamamlanmış ve patenti/faydalı modeli alınmış ürünün seri üretimi sonucu  satışında KDV’siz teslim ile koruma süreci boyunca geçici vergi ve kurumlar vergisi ödemelerinde % 50 indirim için  ilgili teşvik proramına başvuracağını ifade etmiştir.

Bize göre sayın Başkanın ifade ettiği madenlerde atıl durumdaki çatlak blok mermerleri için de ar-ge projesi verilerek,belirttiğimiz desteklerden yararlanılması yönündedir.

 

MERMER ATIKLARINDAN PLAKA ÜRETİMİ İÇİN YAPTIĞIMIZ PROJE NEDENİYLE ELDE ETTİĞİMİZ BAZI BİLGİLER

 

Yurdumuzun zengin doğal kaynakları arasında yer alan mermer sektöründe Araştırma ve Yenilik faaliyetleri kapsamında neler yapabiliriz sorusuna cevap aramak için yerinde inceleme yapmak üzere 2014 Mart’ın son haftasında Mühendis arkadaşlarımızla birlikte Muğla/Yatağan’a gittik. Mermer ocaklarını ve mermer işleme tesislerini gezdik, birçok firma yetkilisi ile görüşmede bulunduk.

Bazı veriler:

Mermer doğal olarak yer altından çıkartılmakta ve işlenerek gerek yurt içi gerek yurt dışına satışı yapılmaktadır. Ülkemiz dünya mermer rezervlerinin yaklaşık % 45’ine sahiptir.

2012 yılı rakamları ile Dünya mermer ihracatı 1.390.850.000 USD olup, Türkiye ihracatı ise 649.991.000 USD’dir (Kaynak: İstanbul Sanayi Odası Haziran-2013 raporu. Hazırlayan Özge Sarıçay (osaricay@iso.org.tr)

2012 rakamları ile dünya ihracatının %47’si Türkiye tarafından yapılmaktadır.

Buna karşı ihracat birim ton fiyatı 175USD iken, Dünya ihracatının %12,4’ünü karşılayan İtalya’nın birim ton ihracat fiyatı 351USD, %10’nu karşılayan İspanya 438 USD

Yine 2012 rakamları ile, Türkiye 3.726.000 ton ihracat yapmışken, İtalya 495.000 ton, İspanya 247.000 ton ihracat yapmıştır.

Yukarıdaki açıklamalardan anlaşılacağı üzere, Türkiye doğal mermer kaynaklarını işleyerek katma değerli üretim haline getirmekte zorlanmaktadır. Gözlemlediğimiz kadarıyla Türkiye; Çin, Hindistan, İtalya vb. ülkelere mermer blokları ihraç edip, yurtdışından işlenmiş mermer ithal etmektedir. Mermer malzemesini işleme teknolojisinde ülkemiz belli düzeyde çekirdek yetkinliklere ulaşmasına rağmen, makine ve ekipman alanında büyük oranda yurt dışına bağımlı durumdadır. Başka bir deyişle, teknoloji ediniminde; Ar-Ge – işbirliği – satın alma seçeneklerinden ağırlıklı olarak satın alma alternatifinin kullanılarak, öz sermayelerinin sonuna geldikleri gözlenmiştir.

Mermerin işlenmesi esnasında Türkiye’de ciddi anlamda mermer atıkları oluşmaktadır. Mermer doğası gereği tarım alanlarına yakın yerlerde çıkmakta ve yine yakın yerlerde işlenerek ihracat yapılmaktadır. Bir örnek vermek gerekirse, sadece Yatağan bölgesinde mevcut 200 mermer fabrikasının günlük 400 ton mermer atığı oluşmaktadır. Bu atık fabrikanın stok sahasını doldurmaktadır. Daha sonra bertaraf edilmesi için belediyenin belirlediği sahalara ücret karşılığında taşınmaktadır. Taşıma esnasında kamyonların aşırı yükünden dolayı çevreye, trafiğe, yola olumsuz etkileri olmaktadır. Yatağan bölgesi aynı zamanda zeytin bölgesidir. Etrafta bulunan bazı mermer imalatçıları söz konusu atıkları kontrolsüz olarak boş/tarım arazilerine dökerek zarar vermektedir.

Mermerin kesilmesi, işlenmesi ve şekillendirilmesi esnasında oluşan atıklar çevreye ve özellikle tarım alanlarına ciddi anlamda zararlar vermektedir.

Mermer ocaklarına yakın yerlerine kurulan imalat atölyelerindeki, mermer imalatında oluşan atıklar çevreye rastgele atılmakta hatta su kaynaklarını da ciddi anlamda tehdit etmektedir.

 

ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

 

Mermeri daha fazla işleyerek katma değerini arttırmak yanında, mermer atıklarını değerlendirip ekonomik değer haline getirilmesi ve çevreye olan zararlarını en aza indirmek için ulusal ve uluslararası Ar-Ge ve Yenilik Destek Programları büyük önem taşımaktadır. Aşağıda Mermer sektörünün ihtiyaçları göz önüne alınarak gereksinim duydukları teknoloji edinimi için Ar-Ge ile İşbirliği seçenekleri dikkate alınarak hibeli fon kaynakları için öneriler sunulmaktadır.

 

1.Mevcut mermer işleyicisi firmalarından bazıları ürün yeniliği ve bunun uygulanması için gerekli olan makine ve ekipman konusunda da belli bir teknolojik yetkinliğe ulaştıklarından bu firmalara TÜBİTAK’ın 1507 ve 1501 Ar-Ge ve Yenilik programlarına başvurmalarını önerdik. Ayrıca KOSGEB’in Ar-Ge ve yenilik destek programına da müracaat etmelerini belirttik. Bu programlarla proje bütçesinin % 40-75’i oranında hibe desteği sağlamaları yanında, 5746 sayılı Ar-Ge Teşvik Yasası’yla da SGK işveren, çalışanların gelir vergisi stopaj desteği ile %100 Ar-Ge indirimi ile Gelir ve Kurumlar Vergisi matrahından düşme gibi mali teşvikler sağlanmaktadır.

2.Mermer malzemesi işleyicisi arasında bazı firmaların ürün yeniliği konusunda çekirdek teknolojik yetkinliğe sahip olmalarına karşın makine ve ekipman tasarımı konusunda alt yapılarının olmaması nedeniyle yerli makine imalatçıları ile yine TÜBİTAK’ın 1507 ve 1501 destek programları kapsamında ortak proje vermelerini önerdik. Yabancı makine imalatçısı ile ortak proje konusunda ise TÜBİTAK’ın 1509 destek programı ile EUREKA projeleri uygun bulunmaktadır.

3.Bölgedeki KOBİ’ler TÜBİTAK ya da KOSGEB’den Ar-Ge ve Yenilik projesini tamamladıktan seri üretime geçiş için gereksinim duyacakları standart makine ve donanım ve yeni personel istihdamı için KOSGEB’in Endüstriyel Uygulama programına başvurarak geri ödemesiz/ödemeli 500.000 TL kaynak sağlayabilmektedirler.

4.Bölgedeki firmalar arasında özellikle büyük ölçekli firmaların Ar-Ge ve Yenilik projesi ile prototip imalatını gerçekleştirdikleri ürünlerin seri üretimine geçişi için gerekli olan yerli ve ithal makine ve ekipman ihtiyaçlarını karşılamak için Ekonomi Bakanlığı’na başvurarak 5. Bölge desteği sağlayan yatırım teşvik belgesi almak uygun olmaktadır. Ya da Sanayi Bakanlığının Teknolojik Ürünler yatırımı destek programına başvurarak  seri üretim için gerekli olan makine ve ekipmanı % 50’ye varan oranda hibe ile fonlayabilecektir.

5.Mermer malzemesi işleyicilerinin Ar-Ge projeleri kapsamında geliştirdikleri ürün yeniliği için patent ve faydalı model belgesi başvurusunda bulunarak, 2015 Ocak başında yürürlüğe girecek uygulama ile koruma süresi boyunca bu ürüne ait yurt içine KDV’siz mal satışı ile gelir ve kurumlar vergisi ödemelerinde % 50 indirim imkânına kavuşmaktadır.

6.Mermerlerin işlenmesi sırasında fire ve mermer tozu oluşmaktadır. Firelerden özel pres ve kumlama makineleri ile kaplama malzemesi imali yanında mermer tozlarından sanayi hammaddesi elde edilmesine yönelik pilot uygulama programları için TÜBİTAK ve Avrupa Birliği’nin H2020 Araştırma ve Yenilik Çerçeve programına hem firma düzeyinde hem de Mermerciler Derneği olarak başvurmak yurdumuza büyük fayda sağlayacaktır.

 

SONUÇ

 

Yurdumuzun birçok problemi yanında bizce ekonomik konulara bundan sonra daha fazla ağırlık vermeliyiz. Üretim ve ihracat yaparsak, ancak diğer problemlerimizi çözebiliriz. Yukarıdaki Mermer Sektörü için ortaya koyduğumuz  hibe ve teşviklerin portföy bileşimini bir dominant tasarım olarak değerlendirebiliriz. Bu ana tasarımının kıyaslamalı olarak yurdumuzun sahip olduğu birçok doğal kaynaklarda uygulamaya geçirerek, katma değeri daha yüksek ürünler üreterek daha çok döviz geliri elde edebiliriz.

AR-GE PROJELERİNDE ULUSLARARASI BAŞARIMIZ İYİ DEĞİL

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 31 Temmuz 2014 - 13:24

AR-GE PROJELERİNDE ULUSLARARASI BAŞARIMIZ İYİ DEĞİL

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ar-Ge ve İnovasyon Danışmanı, YMM
abdanmer@gmail.com
www.abdanmer.com

 

GİRİŞ

 

Bizim ofis için TÜBİTAK-TEYDEB dönem mali raporların kontrolü ve AGY500 YMM raporunun oluşturulması çalışmaları nedeniyle yoğun geçer. Biz, temelde TÜBİTAK-TEYDEB 1507 ve 1501 destek programları ile ilgili YMM raporu yazdığımız için, bu raporun son verilme tarihi Eylül ayı sonudur.

 

Bu kez Ağustos ayının sonuna kadar düzenlenmesi gereken bir rapor teklifi aldık, önce dedik bu, Eylül sonu olmalı, sonra anladık ki bu destek programının ismi “1512 – Girişimcilik Aşamalı Destek Programı”. Bu program için TÜBİTAK tarafından çağrı yapılıp, proje önerileri alınarak değerlendiriliyor. Örneğin 2013 yılı çağrısına bağlı olarak;

 

ü1220 iş fikri başvurusu

ü447 başarılı iş fikri

ü378 iş planı başvurusu

ü140 başarılı iş planı

ü127 yeni kurulan firma söz konusudur. Başvuruların yarıya yakını Bilişim Teknolojileri grubu olan “BİLTEG”e yapılmıştır.

 

1512 DESTEK PROGRAMININ AÇIKLAMASI

 

TÜBİTAK Linkinde program ile ilgili şu açıklama yapılmaktadır: http://www.tubitak.gov.tr/sites/default/files/tubitak_1512_2013_ozet.pdf

“Programla girişimcilerin, teknoloji ve yenilik odaklı iş fikirlerini, katma değer ve nitelikli istihdam yaratma potansiyeli yüksek teşebbüslere dönüştürebilmeleri için, fikir aşamasından pazara kadar olan faaliyetlerin desteklenmesi, böylece nitelikli girişimciliğin özendirilmesi ve uluslararası rekabet gücü olan, yenilikçi, teknoloji düzeyi yüksek ürün ve hizmetleri geliştirebilen başlangıç firmalarının oluşturulması amaçlanmıştır.

Program kapsamında girişimcilere girişimcilik eğitimi verilmekte, ayrıca sanayi deneyimi olan rehberler ile girişimciye teknik, ticari ve idari konularda destek sağlanmaktadır.

Program, yenilikçi iş fikirlerinin aşamalı olarak ticari ürün/hizmete dönüştürülmesine yönelik olarak aşağıda belirtilen 4 aşamadan oluşmaktadır:

a) Aşama 1; girişimcinin iş fikri başvurusunu sunduğu ve bu fikrin olumlu değerlendirilmesi durumunda girişimciye bu fikri bir iş planı ile projelendirmesi için isteğe bağlı olarak girişimcilik eğitimi ve TÜBİTAK’ın uygun gördüğü durumlarda rehber desteği sağlanan aşamadır. Aşama 1, girişimcinin iş planını hazırlaması ile sona erer.

b) Aşama 2; iş planı başvurusunun değerlendirilmesi sonucu başarılı bulunanlar için girişimcinin sermaye şirketine teminat alınmaksızın hibe olarak sermaye desteği sağlanarak iş planı çerçevesinde kavramsal tasarım, teknik ve ekonomik fizibilite, teknolojik doğrulama (ön prototip, demo, benzetim, yazılım algoritması vb) çalışmalarının gerçekleştirildiği aşamadır. Aşama 2 boyunca kuruluşun isteğine bağlı olarak TÜBİTAK’ın uygun gördüğü durumlarda rehber desteği sağlanabilir. Aşama 2’de gerçekleştirdikleri çalışmaların çıktıları ticarileşme potansiyeli taşıyan firmalara, hazırlayacakları “ticarileşme iş planı”, izleyici ve varsa rehber raporları değerlendirilerek doğrudan Aşama 4’e geçiş onayı verilebilir.

c) Aşama 3; bu aşamanın amacı kuruluşun bir önceki aşamada gerçekleştirdiği çalışmaların ve elde ettiği çıktıların, Ar–Ge çalışmalarıyla daha da geliştirilerek ticarileşmeye konu olabilecek veya uygulamaya aktarılabilecek bir ürün/sürecin ortaya konmasıdır. Firmanın proje önerisi hazırlayarak TÜBİTAK KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı’na başvurması sonucu teknolojik doğrulaması kabul edilmiş projenin bu programa özel kriterler doğrultusunda değerlendirilmesi ile başlar. Bu aşamada detay tasarım, ticari prototipin geliştirilmesi, denemeler ve saha testleri gibi faaliyetler gerçekleştirilir. Aşama 3’te desteklenerek bu aşamayı başarı ile tamamlamış ve çıktıları ticarileşme potansiyeli taşıyan projeler için Aşama 4’e geçiş onayı, kuruluşun hazırlayacağı “ticarileştirme iş planı” ve izleyici raporları değerlendirilerek verilir.

d) Aşama 4; kuruluşun talebi üzerine TÜBİTAK’ın girişim sermayesi firmalarına mektup göndererek, kuruluşa veya proje çıktısına ortak olmaya davet ettiği ve/veya çıktıların satışını kolaylaştırmak üzere belirli aralıklarla proje pazarları düzenlediği/desteklediği aşamadır. ”

YMM RAPORU

Bize gelen dosyada aşama 2 için mali raporun denetlenmesi ve YMM raporu talep edilmektedir.1501 ve 1507 YMM raporları yazımı ile aynı kurallara tabi. Evrak kontrolü, Ar-Ge giderleri, ödeme koşulları, Ar-Ge muhasebesi, 5746 Ar-Ge Teşvik Kanunun uygulanması gibi konular aynı. Ayrıca bu programda sözleşme imzalanması ile birlikte 100.000 TL’lik sermaye desteğinin %60’ı 60.000 TL. açılan özel TÜBİTAK hesabına aktarılarak, gider ödemeleri KDV hariç buradan ödeniyor. Bu bakımdan 1507 ve 1501 transfer ödemelerinin işleyişi ile aynı.

1512 DESTEK PROGRAMI H2020 KOBİ ARACI PROGRAMI İLE BENZEŞMEKTEDİR

KOBİ ARACI (SME INSTRUMENT) (Small and Medium Sized Enterprise).

Avrupa Birliği’nde KOBİ tanımı:

Çalışan sayısı: <250,

Yıllık net satış hasılatı: ≤ 50 milyon €

Yıllık bilanço toplamı : ≤ 43 milyon €

Bağımsızlık (başka firma hissesi): < % 25

Tek başına KOBİ’nin ilgili H2020 çerçeve programına başvurmasının mümkün olduğu bu araç, üç ana fazdan oluşmaktadır.

Faz 1: Kavram ve Fizibilite analizlerinden oluşmakta olup, çıktısı “İş Planı 2”dir. Konunun önemi nedeniyle General Anexes ‘deki İngilizce açıklaması şöyledir:

“Description: Feasibility study verifying the technological/practical as well as economic viability of an innovation idea/concept with considerable novelty to the industry sector in which it is presented (new products, processes, design, services and technologies or new market applications of existing technologies). The activities could, for example, comprise risk assessment, market study, user involvement, Intellectual Property management, innovation strategy development, partner search, feasibility of concept and the like to establish a solid high-potential innovation project aligned to the enterprise strategy and with a European dimension.

 

“Bütçesi sabit olarak 50.000 € olup, süresi 6 ay, yaklaşık 10 sayfalık proje önerisi.

 

Faz 2: İnovasyon ve Ar-Ge faaliyetleri olup; dizayn, prototip, test, klinik deneyler gibi faaliyetleri içermekte olup, çıktısı “İş Planı 3”dür. İngilizce metinden tanımı:

 

“Description: innovation projects that address a specific challenge and demonstrate high potential in terms of company competitiveness and growth underpinned by a strategic business plan. Activities should focus on innovation activities such as demonstration, testing, prototyping, piloting, scaling-up, miniaturisation, design, market replication and the like aiming to bring an innovation idea (product, process, service etc) to industrial readiness and maturity for market introduction, but may also include some research.

 

Bütçesi: 1-2,5 Milyon €, süre 12-24 ay, hibe oranı % 70(üzerine % 25 dolaylı vergi ilave edilir), yaklaşık 30 sayfalık proje önerisi.

 

Faz 3: Doğrudan hibe desteğinin söz konusu olmadığı bu fazda, finansman araçlarına ve kredilere erişim, eğitim, network oluşturma gibi faaliyetler için dolaylı destek sağlanmaktadır.

KOBİ ARACINDAN İLK SONUÇLAR

 

H2020 Linkinde

http://ec.europa.eu/easme/SME-instrument-statistics-for-the-first-cut-off-date-of-phase-1-released.htm” şu bilgiler verilmektedir:

 

SME instrument statistics for the first cut-off date of phase 1 released

The evaluation of proposals submitted before the first cut-off date for Phase 1 (18 June) is over. 155 projects from 21 countries have been pre-selected for funding. They will receive €50,000 to finance a feasibility study and up to 3 days of mentoring.

Out of the 2 666 proposals submitted, 2602 were eligible and 317 got a score above the threshold. 49% of these are pre-selected for funding.

Spain had the most projects selected (39) followed by the United Kingdom (26), Italy (20), Germany (11), Ireland (10) and France (9).

Ireland had the greatest success rate (20%) followed by Austria (14,81% – 4 projects pre-selected), the United Kingdom (11,21%), Israel (10,26% – 4 projects selected) and (Spain (9,29%).

The SMEs pre-selected for funding will be informed by mail in August 2014. The next cut-off date for Phase 1 is on 24 September.

 

ÖZET SONUÇ

 

Türkiye yine proje kabulünde sonlarda. H2020 kapsamında 50.000 Euro’luk KOBI ARACI Hibe programının 1.faz sonuçları açıklandı. 2666 adet proje önerisi verildi,2602’si on elemeyi geçti, 317’si esik değeri geçti, bunlardan 21 ülkeye ait 155 proje fonlamaya layık görüldü. İspanya 39 proje ile birinci, İngiltere 26, İtalya 20, Türkiye kabul edilen 2 proje ile yine sonlarda. Benim hipotezim, birçok firmanın her an TUBİTAK’da yürüyen ortalama 3 adet proje başarı ölçütüne ulaşılırsa, AB H2020 de mutlaka sayımız artar, TUBİTAK’da süreç adımlarının hızlanması da pozitif etki yapar.

 

Türkiye şimdiye kadar AB proje havuzuna yaptığı parasal katkının ancak üçte biri kadarını proje kabulü ile geri alabildi. H2020 araştırma ve yenilik programı 2014 Ocak başında başladı. Beklentimiz, durumumuzun iyileşeceği yönünde idi, ancak ilk sonuçlar iyi değil.

 

Bence “gerçeklik”ten daha gerçek bir şey yoktur. Durumumuz ya da Ar-Ge terminolojisiyle “state of the art”imiz bu.

Yeni Dönemde Ar-Ge Projelerinin Kabulünde TRL (Teknoloji Hazırlık Seviyeleri) Tablosundan Mutlaka Yararlanılmalı

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 25 Temmuz 2014 - 0:30

YENİ DÖNEMDE AR-GE PROJELERİNİN KABULÜNDE TRL (TEKNOLOJİ HAZIRLIK SEVİYELERİ) TABLOSUNDAN MUTLAKA YARARLANILMALI

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge ve Yenilik Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM

 

GİRİŞ

Avrupa Birliği’nin H2020 Araştırma ve yenilik projelerinin uygulanmaya başlandığı Ocak 2014’den itibaren ve TÜBİTAK’ın 2014 Mayıs sonu itibariyle oluşturduğu yeni proje önerisi formatında ar-ge kavramı yanında prototipin ticarileşmesi ile ilgili bilgiler de sorgulanmaya başlanmıştır. Bu geçiş döneminde bazen kavram ve yaklaşım sorunu yaşanmakta, hatta bu sebeple bazı projeler reddedilebilmektedir.

Bu bağlamda bu konuya katkıda bulunmak amacıyla, önce H2020’deki “araştırma ve yenilik faaliyeti “ile “sadece yenilik faaliyetinin” ne olduğunu orijinalinden anlatmanın faydalı olacağını düşündük.

 

1.Araştırma ve Yenilik Faaliyetleri

 

Research and innovation actions :

Description: Action primarily consisting of activities aiming to establish new knowledge and/or to explore the feasibility of a new or improved technology, product, process, service or solution. For this purpose they may include basic and applied research, technology development and integration, testing and validation on a small-scale prototype in a laboratory or simulated environment.

Projects may contain closely connected but limited demonstration or pilot activities aiming to show technical feasibility in a near to operational environment.

(Kaynak:Horizon 2020  Work Programme 2014-2015 ,18.General Annexes sayfa 8).

 

Araştırma ve Yenilik Faaliyetlerin Tanımı: Faaliyet öncelikle yeni bilginin oluşturulmasına ve/veya yeni ya da iyileştirilmiş teknoloji, ürün, süreç, hizmet ve çözümüne dair yapılabilirliğin araştırılmasına(keşfedilmesine) yardım eden faaliyetlerden meydana gelir. Bu amaçla, temel ve uygulamalı araştırmayı, teknoloji geliştirme ve entegrasyonu, laboratuar ya da simüle edilmiş (çalışma ortamına benzetilmiş) ortamdaki küçük çaplı prototipler için test ve doğrulamayı içerebilir. Projeler, gerçek çalışma ortamına yakınlık içinde teknik yapılabilirliğini göstermeye yardımcı olmak amacıyla sınırlı ölçüde demonstrasyon (performans gösterimi) ya da pilot faaliyetleri kapsayabilir.

 

2.Yenilik Faaliyetleri

Innovation actions :

 

Description: Action primarily consisting of activities directly aiming at producing plans and arrangements or designs for new, altered or improved products, processes or services. For this purpose they may include prototyping, testing, demonstrating, piloting, large-scale product validation and market replication.

A ‘demonstration or pilot’ aims to validate the technical and economic viability of a new or improved technology, product, process, service or solution in an operational (or near to operational) environment, whether industrial or otherwise, involving where appropriate a larger scale prototype or demonstrator.

A ‘market replication’ aims to support the first application/deployment in the market of an innovation that has already been demonstrated but not yet applied/deployed in the market due to market failures/barriers to uptake. ‘Market replication’ does not cover multiple applications in the market of an innovation that has already been applied successfully once in the market. ‘First’ means new at least to Europe or new at least to the application sector in question. Often such projects involve a validation of technical and economic performance at system level in real life operating conditions provided by the market.

Projects may include limited research and development activities.

 

(Kaynak:Horizon 2020  Work Programme 2014-2015 ,18.General Annexes sayfa 8).

 

Yenilik Faaliyetlerin Tanımı: Faaliyet ağırlıklı olarak yeni, değiştirilmiş ya da iyileştirilmiş ürün, süreç ya da hizmetlerin plan ve düzenleme ya da tasarımının oluşturulmasına doğrudan yardım eden faaliyetleri kapsar. Bu amaçla, prototip, test, demonstrasyon, pilot tesis, büyük ölçekli ürün doğrulama ve piyasa kopyasını içerir.

 

“Demonstrasyon ya da pilot tesis” yeni ya da iyileştirilmiş teknoloji, ürün, süreç, hizmet ya da çözümünün teknik ve ekonomik uygunluğunun gerçek ( ya da gerçeğe yakın )sınai ya da başka çalışma ortamında büyük ölçekli prototip ya da demo olarak kanıtlanmasına yardım eder.

 

“Pazar kopyası” daha önceden performans gösterimi yapılmış, ancak pazar engelleri yada hataları kaldırma nedeniyle piyasaya uygulaması/dağıtımı yapılmamış yeniliklerin ilk piyasaya sunumu/ dağıtımını desteklemeye yardım eder. Daha önce piyasaya başarı ile sunulmuş yeniliklerin yeniden çoklu olarak piyasaya sunulması, yenilik faaliyeti değildir. Bu anlamda “ilk”in anlamı Avrupa piyasasına ya da ilgili sektöre ilk sürülmesi demektir. Çoğu kez projeler piyasadaki gerçek çalışma şartlarında sistem seviyesinde teknik ve ekonomik performanslarının kanıtlanmasını  içerir. Projeler sınırlı ölçüde araştırma ve geliştirme faaliyetleri içerebilir.

 

          TRL TABLOSU

Aslında ana faaliyet türlerinin ayrımında aşağıdaki H2020’nin  Teknoloji Hazırlık  Seviyeleri (Technology readiness levels (TRL)  tablosu büyük önem taşımaktadır:

 

– TRL 1 – basic principles observed ( temel prensiplerin gözlenmesi)

– TRL 2 – technology concept formulated ( teknoloji konseptinin formüle edilmesi)

– TRL 3 – experimental proof of concept ( konseptin deneysel kanıtlanması)

-TRL 4 – technology validated in lab (Laboratuvar ortamında teknolojinin doğrulanması)

– TRL 5 – technology validated in relevant environment (industrially relevant environment in the case of key enabling technologies) (ilgili ortamda teknolojinin doğrulanması-Anahtar kolaylaştırıcı teknolojilerde ilgili sınai ortamda )

– TRL 6 – technology demonstrated in relevant environment (industrially relevant environment in the case of key enabling technologies) (ilgili ortamda teknolojinin denenmesi- Anahtar kolaylaştırıcı teknolojilerde ilgili sınai ortamda)

– TRL 7 – system prototype demonstration in operational environment (gerçek çalışma ortamında  sistem prototipin performans gösterimi)

– TRL 8 – system complete and qualified (sistemin tamamlanması ve kalifiye edilmesi)

– TRL 9 – actual system proven in operational environment (competitive manufacturing in the case of key enabling technologies; or in space)( çalışma ortamında gerçek sistemin kanıtlanması-Anahtar kolaylaştırıcı teknolojilerde rekabetçi imalat ya da uzayda).

 

Yukarıdaki  seviyeleri   aşağıdaki şekilde  gruplandırabiliriz:

-TRL 1-TRL 3 arası Temel ve Uygulamalı araştırma,

-TRL 4- TRL 5 arası Teknoloji geliştirme,

-TRL 6- Bileşenin Deneysel geliştirilmesi, Ürün geliştirme,

-TRL 7-TRL 9 arası Üretim çalışmalarının başlaması için gereken düzeydir.

(Bu konuda ayrıntılı bilgi için bkz;Tekim,Teknoloji yönetimi,2014,İstanbul Sanayi Odası Seminer notları).

 

TÜBİTAK’TAKİ UYGULAMA

Yeni TÜBİTAK formatında yenilikçi unsur aşağıdaki B.2 bölümünde belirtilmiştir:

B.2. Projenin Yenilikçi Yönleri

Yenilikler

Projede hedeflenen çıktının yenilikçi yönlerini, pazar ve sektördeki (firma içinde, yurt içinde veya dışında) benzerlerine göre öngörülen farklılıklarını, avantajlarını, üstünlüklerini kısaca özetledikten sonra, aşağıdaki iki tabloda mümkün olduğunca somut/sayısal, ölçülebilir değerlerle kıyaslayarak belirtiniz.

 

 

 

 

a)      Önerilen proje çıktısının kuruluşunuzun mevcut ürünleri/süreçleri ve daha önce tamamladığı Ar-Ge projelerinin çıktılarıyla kıyaslanması (Tablo Y.1):
o       Kuruluşumuzda önerilen proje çıktısı ile kıyaslama yapılabilecek benzer bir ürün/süreç yoktur.

Teknik Özellikler Proje Çıktısı  Kuruluşta Mevcut Diğer Ürün/Süreç (1) (Varsa) Kuruluşta Mevcut Diğer Ürün/Süreç (2) …….
Özellik-1        
Özellik-2        
Özellik-3        

o       Kuruluşumuzun benzer ürün/süreçlerle kıyaslama aşağıdaki tabloda yapılmıştır.

b)     Önerilen proje çıktısının yurtiçi/yurtdışı pazardaki mevcut veya potansiyel benzerleri ile kıyaslanması (Tablo Y.2):
o       Projede piyasada kıyaslanabilecek bir benzeri olmayan yeni bir ürün/süreç geliştirilecektir.

o       Proje çıktısının yurtiçi/yurtdışı pazardaki mevcut veya potansiyel benzerleri ile kıyaslaması aşağıdaki tabloda yapılmıştır.

Teknik Özellikler Proje Çıktısı  Benzer Ürün/Süreç (1) (Varsa) Benzer Ürün/Süreç (2) …….
Özellik-1        
Özellik-2        
Özellik-3        

Yukarıdaki analizlerde hem ürün ve/veya süreç bileşenlerindeki teknolojik gelişmeler hem de sistem bütünlüğü içinde  bileşenler arasındaki etkileşim değişimi/ gelişimi mukayeseli olarak  ayrı ayrı anlatılmalı.

 

Projenin ar-ge unsuru ise özellikle ar-ge sistematiği olarak B.1’in aşağıdaki alt bölümünde sorgulanmaktadır:

“Ar-Ge Sürecinde Kullanılacak Yöntemler Yukarıda tanımlanan proje hedeflerine ulaşmak için uygulanacak analitik / deneysel çözüm yöntemlerini belirtiniz”.

Bizim görüşümüz,bu bölümün doldurulmasında mutlaka yukarıdaki TRL’den yararlanarak, 1’den 9’a kadarki her seviyede teorik,masaüstü prototip,laboratuar ortamı,benzetilmiş simüle ortam,gerçek çalışma ortamındaki  analitik ve deneysel çalışmaları ile mühendislik çalışmalarının detaylı    anlatılması yönündedir.B.1 bölümünde  sözel(verbal) olarak anlatılan analitik ve deneysel çalışmalar ayrıca “B.3. Projenin Teknoloji Düzeyi” bölümünün aşağıdaki tablosunda TRL’ye göre listelenmelidir:

 

Proje Faaliyetlerinin Kapsadığı Teknik ve Teknolojiler ile Özgün Katkılar

Projede özellikle tasarım/geliştirme süreçlerinde geliştirilecek ya da kullanılacak teknik ve teknolojileri aşağıdaki tabloda listeleyiniz. Projenin teknik/teknolojik içeriğine kuruluşunuzun özgün katkılarını ve kuruluşunuz dışından destek alınacak uzmanlık konularını da belirtiniz (Tablo T.1):

 

Teknik / teknolojinin adı/tanımı Kullanılacak / Geliştirilecek Projede niçin ihtiyaç duyulduğu Projenin hangi aşamasını ilgilendirdiği (iş paketi no) Bu çalışmayı yürütecek –en az lisans derecesine sahip- proje personelleri Kuruluş dışından danışmanlık / hizmet alınacak kişi ya da kuruluşlar
“… analizi”          
“Yeni …üretim tekniği”          
“… testleri”          
           
           

 

 

Öte yandan bu yaklaşım bizce KOSGEB’in Ar-Ge ve Yenilik projeleri için de geçerlidir.

SONUÇ

Ar-ge çalışmalarının analitik ve deneysel yönden açıklandığı ar-ge sistematiği konusuna akılcı yaklaşmak için bizce TRL tablosundan yararlanarak, her seviyedeki çalışmalar etraflıca anlatılmalı, bu konuya eskiye göre daha çok önem verilmelidir. Aksi halde bizce reddedilme  olasılığı  yüksektir. Son zamanlardaki reddedilme korkusundan  Immanuel Kant’ın dediği gibi,”BİLGİ İLE KENDİNİ BAĞIMLILIKTAN KURTARMAK” ilkesi ile kurtulacağımıza inanmaktayız.

Ar-Ge Projesi Tamamlanan Prototip Ürünün Tanıtımı ve Pazarlanması İçin Bir Yılda 75.000 TL’ye Kadar Hibe Desteği Veriliyor

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 23 Temmuz 2014 - 12:04

AR-GE PROJESİ TAMAMLANAN PROTOTİP ÜRÜNÜN TANITIMI VE PAZARLANMASI İÇİN BİR YILDA
75.000 TL’YE KADAR HİBE DESTEĞİ VERİLİYOR

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ar-Ge ve İnovasyon Danışmanı, YMM 

abdanmer@gmail.com
www.abdanmer.com

 

 

GİRİŞ
TÜBİTAK ya da KOSGEB’den Ar-Ge ve yenilik projesi tamamlanarak prototipi oluşan yeni ürünün yurt içi tanıtımı ve pazarlama faaliyetinin 25.000 TL’ye kadar, yurt dışı tanıtımı ve pazarlama faaliyeti için 50.000 TL.’ye kadar faaliyet sayısına bakılmaksızın bir yıllık süre içinde fuara katılım, seyahat, reklam, ürün kataloğu vb. giderler için  Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı hibe destekleri vermektedir (20.06.2013 R.G). Prototip ürün projesinin tamamlandığı tarihten itibaren 5 yıl içinde Bakanlığa her zaman için başvuruda bulunabiliniyor. Bu konudaki detaylı bilgileri şu linkten elde edebilirsiniz:  “http://sagm.sanayi.gov.tr/DocumentList.aspx?catID=4352&lng=tr”.

 

Aşağıda okuyucuya ilk incelemede önemli olacağını düşündüğümüz bazı hususlara yer verilmiştir.

 

 

DESTEKLENECEK FAALİYETLER ŞÖYLEDİR:

 

Destek Kalemleri Üst Limitleri

 

1

 

 

Yurt dışı fuar giderleri

 

 

50.000 TL

2 Yurt içi fuar giderleri 25.000 TL
6 Broşür 4.000 TL
7 Katalog 6.000 TL
8 Flaş bellek 5.000 TL
9 e-ticaret sitesi üyeliği 5.000 TL
10 Yazılı medya gideri 5.000 TL

 

Desteklenecek Üst Limit 75.000 TL
   

 

 

BAŞVURU

 

Prototip ürün projesinin tamamlandığı tarihten itibaren 5 yıl içinde Bakanlığa her zaman için başvuruda bulunabiliniyor.  Tanıtım ve pazarlama başvuru dosyası ile başvuru dosyasının CD ortamında kaydedilmiş bir kopyası, elden Bakanlığa teslim edilir.

 

Ayrıca, Bakanlık internet sitesi üzerinden oluşturulacak uygulama üzerinden de elektronik ortamda başvuru yapılabiliniyor. Başvurular Değerlendirme Komisyonu tarafından değerlendirilip, karara bağlanıyor. Daha sonra Bakanlık ile firma arasında yapılan sözleşmenin imza tarihinden başlayarak süresi bir yıldır.

 

DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ

 

Başvurular, değerlendirme kriterleri ve alt değerlendirme kriterlere göre değerlendirme komisyonu üyelerince ayrı ayrı puanlanır, puanların ortalaması alınarak değerlendirmeye esas teşkil edecek puan belirlenir ve elli (50) ve üzeri puan alan başvurular destek listesine alınır,

 

Değerlendirmede belirleyici ana kriterler şöyledir:

 

  • Katma Değer Yaratma Potansiyeli,
  • Teknoloji Düzeyi,
  • Arge projesi tamamlandıktan sonra başvurunun hemen yapılıp yapılmadığı,
  • Ürünün Türkiye ve Dünya çapında bir yenilik içermesi,
  • Mikro ve Küçük işletmelere daha çok puan,
  • Söz konusu prototip ürün için patent alınmış ya da alınmak için başvuru yapılmış ise, bu programa kabul edilmek için yapılan değerlendirmede daha yüksek puan alıyor,

 

 

ÖDEMELER

 

– Ödemeler, sözleşmede belirtilen ödeme planı çerçevesinde Türk Lirası cinsinden yapılır.  Harcama ve gider faturalarının ödemeleri yapıldıktan ve faaliyet tamamlandıktan en geç 15 gün içinde Bakanlığa gönderilir. Firma ön ödeme şeklinde avans isterse, bankadan sözleşme tutarı kadar teminat mektubu vermesi gerekiyor.

 

Ödemeler, aynen TÜBİTAK –TEYDEB avans ya da transfer ödemesinde olduğu gibi bankada birinde Bakanlık adına açılan hesaba yapılıyor.

 

SONUÇ

 

Söz konusu prototip ürün için mikro ve küçük işletme patent almış ya da alınmak için başvuru yapmış ise, bu programa kabul edilmek için yapılan değerlendirmede daha yüksek puan alıyor. Bu ve benzeri birleşik teşvikler için Ar-Ge projesini patent ile birlikte düşünmekte çok büyük avantajlar var. Biz yazılarımızda bu konulara değiniyoruz. Önemli olan her saniye mevcut bilgimizi pozitif yönde güncelleyerek, daha fazla katma değer yaratmak. Gerisi titreşim yasasına göre önümüze otomatik olarak geliyor.

Ar-Ge Projesini Tamamlayan Mikro ve Küçük İşletmelerin Seri Üretime Geçiş İçin Yatırımlarının %50’sine Kadar Hibe Verilmesi Esasları Belli Oldu

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 22 Temmuz 2014 - 8:53

 AR-GE PROJESİNİ TAMAMLAYAN MİKRO VE KÜÇÜK İŞLETMELERİN SERİ ÜRETİME GEÇİŞ İÇİN YATIRIMLARININ
%50’SİNE KADAR HİBE VERİLMESİ ESASLARI BELLİ OLDU

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge ve Yenilik Hibe
Fonları Uygulayıcısı, YMM

 

 

GİRİŞ

29 Nisan 2014 tarihinde BİLİM, SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞININ TEKNOLOJİK ÜRÜN YATIRIM DESTEK PROGRAMI HAKKINDA YÖNETMELİĞİN yayınlanmasına müteakip 21 Temmuz 2014 tarihinde yayınlan TEKNOLOJİK ÜRÜN YATIRIM DESTEK PROGRAMI UYGULAMA USUL VE ESASLARI’na göre, TÜBİTAK yada KOSGEB’e Ar-Ge ve Yenilik projeleri verilip onaylanarak tamamlanır ve prototipi yapılan ürün ya da yazılımın Bakanlıkça ilan edilen yüksek ve orta-yüksek teknoloji alanlarında bulunması halinde seri üretime geçiş yatırımı için 5 yıl içinde Bakanlığa başvurulduğunda aşağıdaki desteklerden yararlanılmaktadır:

 

 DESTEKLER

A) Makine, Teçhizat desteği 

– Mikro, Küçük ölçekli KOBİ’lere seri üretim için gerekli olan yatırım tutarının %40′lık bölümünü 5 milyon TL.’ye kadar hibe olarak veriliyor.

– Orta ölçekli KOBİ’lerde ilgili oran %30 ve  en fazla 4 milyon TL.

– Büyük ölçekli firmalarda ilgili oran %10 ve  en fazla 2 milyon TL.

Not 1 :Yatırım projesine konu satın alınacak makine ve teçhizatın, 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 63 üncü maddesi kapsamında Bakanlıkça hazırlanan usul ve esaslara uygun olarak alınmış yerli malı belgesi ile tefrik edilmesi durumunda,  belirtilen oranlara 10 puan daha ilave edilir.Başka bir deyişle yukarıdaki oranlar ithal  ve yerli malı belgesiz yerli makine ve teçhizat alımlarında geçeri olup, Yerli Malı Belgesi”ne sahip Türkiye’deki makine ve teçhizat üreticilerinden veya tedarikçilerinden satın alınması halinde % 10’ar puan ilave edilir.

Not 2 : 4 Kasım 2012 tarihinde  KOBİ Yönetmeliğinde yapılan değişikliğe  göre; 10 kişiden az yıllık çalışan istihdam eden ve yıllık net satış hasılatı ya da mali bilançosundan herhangi  biri   bir milyon TL´yi aşmayan çok küçük işletmeler mikro işletme, 50 kişiden az yıllık çalışan istihdam eden ve yıllık net satış hasılatı ya da mali bilançosundan herhangi biri  beş milyon TL´yi aşmayan işletmeler küçük işletme, 250 kişiden az yıllık çalışan istihdam eden ve yıllık net satış hasılatı ya da mali bilançosundan herhangi biri  40 milyon TL´yi aşmayan işletmeler de orta büyüklükteki işletme olarak belirlendi.Bu programın uygulanması açısından  Küçük işletme: KOBİ tanımında yer alan “Mikro İşletme”yi de  kapsamaktadır.

B) Kredi faiz desteği

– Küçük ve Orta Ölçekli KOBİ’ler için en az 1 yıl vadeli 10 milyon TL.’ye kadar faizsiz yatırım kredisi imkanı, 10 milyon TL.’den sonrası için %50 indirimli kredi faiz desteği sağlanmaktadır.

 

C) İşletme gideri desteği

 – Küçük işletmelere Yatırım tamamlandıktan sonraki 1 yıl için üretim için gerekli olan enerji, personel ve kira giderinin %75′i hibe olarak ödeniyor.

Öte yandan Ar-ge süreçleri yurt dışında gerçekleşmiş ve o ülkedeki kurum, kuruluş veya fonlar tarafından desteklenmiş olan ar-ge ve yenilik projeleri sonucunda ortaya çıkan veya öz kaynaklar kullanılarak yapılan ar-ge faaliyetleri sonucunda ortaya çıkan ve patenti alınan teknolojik ürünün üretimine yönelik yatırımı, Türkiye’de yapılması halinde destek kapsamında değerlendirilir. Ayrıca Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde başlatılıp sonuçlandırılan, Ar-Ge ve yenilik projeleri sonucunda ortaya çıkan teknolojik ürünlerin üretimine yönelik bölge içi ve dışı yatırımlar için de aynı desteklerden yararlanmak söz konusudur.

 

PROGRAMA BAŞVURU ŞEKLİ, İŞLEYİŞİ VE SONUÇLANDIRILMASI

Bu programdan yararlanmak isteyen firmalar uygulama esaslarına, öncelikli teknolojik alanlar listesine, başvuru ile ilgili detaylı bilgiye ve başvuru formuna https://teknoyatirim.sanayi.gov.tr/ internet adresinden ulaşabilmektedirler.

Bizce işleyiş TÜBİTAK-TEYDEB ar-ge proje işleyişine benzemektedir, şöyle ki;

-TÜBİTAK veya KOSGEB’den ar-ge projesinin tamamlandığına dair yazı alınır ve bu yazı ile Bakanlığın ilgili Genel Müdürlüğü’ne internet üzerinden TEKNOLOJİK ÜRÜN YATIRIM DESTEK PROGRAMI BAŞVURU FORMU

doldurulup online gönderilir, daha sonra kaşe ve imzalı basılı evrak halinde Genel Müdürlüğe gönderilir. Başvurular,  yılda bir veya birden fazla dönemde Genel Müdürlükçe belirlenen tarihlerde alınır. Başvuru tarihleri Bakanlık web sitesinden ilan edilir.

-Başvuru üzerine “Ön Değerlendirme Formu” hazırlanır. Uygun bulunan başvurular için en 2 öğretim üyesi görevlendirerek, firmayı ziyaret ederler ve denetim sonrası  “Teknik ve Mali İnceleme Rapor”u hazırlarlar. Ayrıca Genel Müdürlükten en az 2 proje sorumlusu, yapılacak yatırımı yerinde inceler.

-Tüm raporlar tamamlandıktan sonra, Değerlendirme Komisyon üyeleri toplanarak kararını verir. Başvuru sahibi firma, karar toplantısının yapılacağı yer ve tarihte, yatırım projesini sunmak üzere Komisyon toplantısına katılır.

-Desteklenmesine karar verilmesi halinde 30 gün içinde sözleşme imzalanır. Sözleşmenin imzalandığı tarih, yatırımın başlangıç tarihi olup, destekleme süresi 36 aydır.

– Komisyonca destekleme kararı alınan yatırım projesinin yatırım sürecinin 6 ay ve üstü olması halinde Genel Müdürlükçe en az 2 öğretim üyesi görevlendirilebilir ve dönemsel “Yatırım İzleme Raporu” hazırlatılarak yatırım 6 aylık dönemlerde izlenir. Ayrıca yatırımını tamamlayan işletme, “Sonuç Raporunu” hazırlayarak Genel Müdürlüğe yazılı olarak bildirmesi durumunda en az iki proje sorumlusu personel ve/veya öğretim üyesi, işletmeyi yerinde ziyaret ederek harcama belgelerini inceler, denetler ve Genel Müdürlük onayına sunmak üzere “Tamamlama Belgesi” düzenleyerek imzalar.

-Tamamlama belgesi alındıktan sonra makine ve teçhizat desteği hibe ödemesi yapılır.  Kredi faiz desteği,  Bakanlık ile aracı kurumlar arasında yapılacak protokollerle belirlenir ve uygulanır. İşletme gideri desteği için mikro ve küçük işletmenin “Tamamlama Belgesi”nin verildiği tarihten itibaren 1 (bir) yıl içerisinde Genel Müdürlüğe yazılı olarak başvuruda bulunması gerekmektedir.

 

SONUÇ

Yukarıdaki destekler, TÜBİTAK ya da KOSGEB’den ar-ge projesini tamamlayan özellikle mikro ve küçük işletmelerin seri üretimine geçiş yatırımlarını % 50’ye varan geri ödemesiz hibe destekleri ile büyük ölçüde finanse etmektedir. Bizim uygulamada edindiğimiz tecrübeye göre de, mikro ve küçük işletmeler her yıl ortalama 3 adet ar-ge projesi vermeleri halinde de, destekler açısından en uygun konuma gelmektedir.

Tübitak-Teydeb Mali Rapor Harcama ve Gider Faturalarının Ödemelerinde Zorluklar Yaşıyoruz

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 18 Temmuz 2014 - 8:11

TÜBİTAK-TEYDEB MALİ RAPOR HARCAMA VE GİDER FATURALARININ ÖDEMELERİNDE ZORLUKLAR YAŞIYORUZ

 

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK
Ar-Ge ve İnovasyon Danışmanı, YMM

Gülçin GÖKÇEYREK & Buse ARSLAN
Ar-Ge ve Yenilik Mali Rapor Uzmanları
www.abdanmer.com
abdanmer@gmail.com

 

Mali Rapor harcama ve gider kalemlerinden başta malzeme olmak üzere alet-teçhizat, hizmet alımlarına ait faturaların AGY500 YMM raporu yazılıncaya kadar bankadan havale ya da çek şeklinde ödenmesi şart. YMM raporu yazarken banka dekontunun ve banka ekstresinin de bankadan teyidini istiyoruz. Aslında baştan iyi kurgulanırsa ödeme şartını yerine getirmek oldukça kolay. Bunu açıklamak için ödeme yöntemlerini aşağıdaki gibi analiz edebiliriz.

 

ÖDEME YÖNTEMLERİ

Faturaların ödemesi ya fatura bazında ya da cari hesap usulü yapılır.

 

Fatura bazında ödemede, dekontun açıklama bölümüne faturanın numarası yazılır (yer varsa tarihi de yazılabilir). Birden fazla fatura numarası da yazılabilinir, bu durumda fatura tutarlarının toplamı havale (aynı bankanın farklı şubeler arası) ya da EFT (farklı bankalar olursa) toplamına eşit olmalı. Açıklama bölümü birden fazla fatura numarası yazımı için yeterli olmazsa, bize göre birden fazla dekont düzenlenebilir. Önemli olan fatura numaralarının net olarak tespit edilebilmesidir.

 

Fatura bazında ödemede yaşadığımız sorun, açıklama bölümüne fatura numarasından farklı bilgilerin örneğin proje numarasının yazılmasıdır. Böyle durumda biz emin olmadığımız için, çok daha zor yöntem olan cari hesap usulüne göre ödeme yöntemini kullanıyoruz.

 

Diğer bir karşılaştığımız husus, açıklama bölümüne fatura numarası yazıldığı halde, fatura bedelinin tamamının havale edilmemesidir. Bu durumda fatura bedelinin tamamı üzerinden KDV’yi düşerek, geri kalan meblağ hibe kapsamına alınmakta, aynı dönemin müteakip aylarında ya da sonraki dönemde yine fatura numarası açıklama kısmına yazılarak ödeme yapılmışsa, kapsama alınabilmektedir.

 

Çekle ödemelerde de çek bordrosunun ya da tahsilat/tediye makbuzunun açıklama kısmına yine fatura numarasını yazmak gerekiyor.

Biz ödeme analizinde bankadan kaşe ve imzalı banka dekontunu istiyoruz. Bazen firmalar bankalarından kaşe ve imzalı dekont alamadıklarını beyan ettiklerinde, dekontun firma kaşe ve imzalanması ile bankadan kaşeli imzalı banka ekstresini istiyoruz, bu durumda dekonttaki tutarın ekstrede görülmesinin kontrolünü yapıyoruz.

 

Cari hesap usulü ödeme, açıkça söylemek gerekirse bizi ve firmayı gereksiz yere yoruyor. Fatura bazında ödeme yapılmadığında, firmanın tedarikçiyle olan tüm alım ile havale/çek ödemelerinin yer aldığı 320 satıcılar muavin dökümünü isteyerek, ilk Ar-Ge faturasının kesildiği tarihe bakıp, aşağıdaki olasılıkları irdeliyoruz:

  1. 320 satıcılar muavin dökümünde tek Ar-Ge faturası kesilmiş ise fatura tutarı dahil o tarihteki bakiyeye bakıyoruz. Fatura tarihinden itibaren YMM raporu yazılıncaya kadar bu tutarın ödenmesini arıyoruz. Ödeme yalnız eski borçları kapamış, Ar-Ge faturasına sıra gelmemişse, Ar-Ge faturası ödenmemiştir diye kapsam dışına alıyoruz. Mal ve hizmet iadeleri ya da çek iadeleri varsa onlara da dikkat ediyoruz.
  2. Birden fazla Ar-Ge faturası dönem içinde kesilmiş ise, son Ar-Ge faturasının kesildiği tarihteki bakiyenin ödenmesinin YMM raporu yazılıncaya kadarki kontrolü yanında, ilk Ar-Ge faturasının kesildiği tarihten son kesilen tarihe kadarki ara dönemdeki ödemelerin de banka teyitlerini talep ediyoruz.
  3.  Ar-Ge firması malzeme ya da hizmet aldığı firma ile avanslı çalışıyorsa, ilk Ar-Ge faturasının kesildiği tarihte karşı taraftan alacaklı olmakta, bu durumda ilk avans ödemelerinin yapıldığı tarihteki banka dekontlarının teyitlerini istemekte ve sonrasını da ödeme çıkarsa kontrol etmekteyiz.
  4. Ar-Ge firması tedarikçiden karşılıklı mal alım satımında da bulunuyorsa (yani takas),bu durumda tedarikçiden de kaşeli imzalı karşı virman hesap dökümünü de alarak, karşılıklı olarak örtüşüp örtüşmediğini kontrol etmek gerekir.

 

Personel ödemelerinde çalışan sayısı ne olursa olsun, mutlaka banka üzerinden yapılmalı,net ücret tam olarak( ne eksik ne fazla ) bankadan ödenmelidir. Bankadan dekont ve ekstreler kuşkusuz banka kaşe ve imzalı olması gerekiyor. 1 lira bile eksik ödenen personel maliyeti, tamamı üzerinden hibe kapsamı dışına alınırken, yukarıda açıkladığımız diğer ar-ge harcama ve gider faturalarında kısmi ödeme yapılmışsa, KDV’nin tamamı düşülerek geri kalan kısım, onaylanan harcama tutarına dahil edilebilmektedir.

 

SONUÇ

Mali Rapor ile AGY500 YMM Raporunun hem doğru şekilde oluşturulabilmesi için Ar-Ge firmalarının mümkün olduğu kadar fatura bazında banka yoluyla ödeme yapmasını önermekteyiz. Cari hesap usulü ödemede hata yapma olasılığı yüksek olup,  yanlışlık ya da eksiklik TÜBİTAK tarafından 10 yıl içinde yapılan denetimlerde tespit edildiğinde firma ile YMM birlikte müteselsilen fazla yapılan ödemeyi gecikme faiziyle birlikte geri ödemesi yanında 3 defa hatanın tekrarı halinde 3 yıl için firma için proje vermeme, YMM için yine 3 yıl için rapor yazmama cezası verilmektedir.

Çamurdan Cilt Bakım Ürünleri Yapımı

Ana Sayfa » Ar-Ge (Page 2)
Paylaş
Tarih : 14 Temmuz 2014 - 8:08

ÇAMURDAN CİLT BAKIM ÜRÜNLERİ YAPIMI

 

Selim  KÜRTÜNLÜ
MAKİNE VE AR-GE MÜHENDİSİ
KILAVUZ AR-GE GRUBU

 

 HAREKET NOKTASI

–  Romatizmal ağrılar nedeniyle, Denizli’nin Sarayköy ilçesinde termal kaplıcada dinlenirken, kaplıcanın kaynağından, dozerler vasıtasıyla kaplıcadaki çamurların kamyonlara yüklenmekte olduğunu gördüm.

-Bu durum ilgimi çekti, işletme sahibinin yanına giderek durum hakkında bilgi almak istedim. İşletme sahibi bana çok enteresan bilgiler verdi. “Denizli, Sarayköy bölgesinde çıkan çamurun diğer termal bölgelerde çıkan çamurdan farklı olduğunu, Dünyanın kükürt oranı en yüksek çamuru olduğunu” ifade etti ve devamında “bu çamurun kamyon kamyon  Fransa’ya  tonu 100 Avroya  gönderildiğini ve işlendikten sonra, meşhur bir markanın ismi altında Türkiye’ye 200 ml’si  100 – 150 AVRO arasında güzellik kremi ve sivilceleri bertaraf edecek krem altında ithal edildiğini ekledi.

-Şu katma değere bakarmısınız? Tonu 100 Avrodan ihracat et ve 200 ml (yaklaşık 140 gr)  100 Avro’dan ithal et. Bu katma değeri yaratan fark, kaynaktan elde edilen ürünün bilimsel ve teknik yöntemlerle işlenerek, faydalı bir ürün haline gelmesinden dolayıdır.

 

TÜBİTAK-TEYDEB’E PİLOT TESİS AR-GE PROJESİ

-Ben, işletme sahibine bu konuda,  bu tür projeleri destekleyen TUBİTAK kurumuna başvurarak bunun projelendirilmesini önerdim. İşletme sahibi, kaynakları sınırlı olmasına rağmen ileri görüşlü birisi olduğundan bu fikir aklına yattı. Bu konuda işletme sahibiyle beraber TUBİTAK kurumuna bir proje hazırlandı.Bu projenin hazırlanmasında Yenilik konusunda uluslar arası yenilik Kılavuzu olan OSLO Kılavuzunun 116.Paragrafına göre ;hipotez değerlendirilmesi, yeni ürün formüllerinin ve özelliklerinin oluşturulması, yeni bir süreç için özel makine ve otomasyonun tasarlanması için mühendislik verilerinin elde edilmesi  ve test edilmesi amacıyla makinelerden oluşan minimum ölçekteki tesisler, pilot tesis olarak dikkate alınır mantığından hareket ettik.

-TUBİTAK Kurumu, bu proje ile yakından ilgilenerek, konusunda uzman iki Prof. Hocayı projeyi yerinde incelemek için gönderdi. Her iki hoca projenin bilimsel ve teknik alt yapılarını inceleyerek, TUBİTAK kurumuna verdikleri rapor sonucu, TUBİTAK kurumundan üniversitelerden destek alınması ve bu konuda giderlerin kurum tarafından karşılanacağını belirten kabul yazısı ile işletme sahibi söz konusu projeyi hayata geçirmeye başladı.

 

PİLOT TESİSİN KURULUMU

-Şu anda, işletme sahibi dünyada en yüksek kükürt oranına sahip olan peloid çamur’u kaynağından alarak, sivilceleri yok eden krem haline getirecek pilot tesisin kurulumunu gerçekleştirdi. TUBİTAK kurumundan aldığı bilimsel destek ile gerek Ar-Ge faaliyetleri ile ilgili araştırmaların %75’ini hibe alması, gerekse diğer vergi destek ve avantajları ile birlikte nerdeyse %100’ü devlet kaynakları ile karşılanmış bir proje hayata geçirerek katma değerin ülkemizde kalmasını sağladı.

 

İSTİHDAMA KATKISI VE SONUÇ

Şimdi işletme sahibi,  istihdam edilmek üzere, 10 kişi daha yanında çalıştırmaya başlarken aynı zamanda peloid çamurun türevlerinden yeni ürünler elde edebilmek için (selülit giderici, çatlak giderici vb.) Ar-Ge çalışmalarını başlatmıştır. İşletme sahibinden aldığımız özel izinle bu çalışmanın  proje önerisi,teknik,mali ve YMM raporu  set olarak Atila Bağrıaçık’ın Ar-ge Kitabında yer almaktadır.

SPONSOR REKLAMLAR

Mali Müşavirlere Özel Web Sitesi

BENZER HABERLER

Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!
Evdeki yabancı bakıcı başınıza iş açmasın!

Yaklaşık 1.5 ay önce Türkiye’de çalışan yabancılarla ilgili izin şartları değişti. Yabancı çalışma izni harçlarında ve cezalarda değişikliğe

Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları
Borçlanmalarla Emeklilikte Püf Noktaları

Doğum borçlanması 5510 sayılı Kanunla 2008 yılından itibaren getirilen bir hak. Sadece sigortalılık başlangıcından sonraki sürelerin borçlanılması

10 işçiden 1’i sendikaya üye
10 işçiden 1’i sendikaya üye

1 Mayıs İşçi Bayramı geride kaldı fakat görüldü ki sendikalaşma oranları ülkemizde halen çok düşük. Türkiye örgütlülük konusunda ne



GENEL MUHASEBE

E-BÜLTEN ÜYELİK

E-posta Adresiniz:

NOT: E-postanıza gelen onay linkine tıklayınız. Onay linki gelen kutunuzda bulunmuyorsa, Gereksiz ya da Önemsiz klasörünü kontrol ediniz.

KÖŞE YAZARLARI